Humeyni'nin Türkiye'deki Sır Dolu İkameti Ortaya Çıktı

MİT'in resmi web sitesinde, 'Özel Koleksiyon' başlığı altında yayınlanan istihbarat belgelerine yeni bir rapor daha eklendi.

Bu belge, İran İslam Devrimi'nin lideri Ayetullah Humeyni'nin, 4 Kasım 1964 ile 5 Ekim 1965 tarihleri arasında MİT gözetiminde Türkiye'de kaldığı döneme ait bir yazışmayı içeriyor. Milli Emniyet Hizmeti Başkanı Ziya Selışık imzasıyla 11 Kasım 1964 tarihinde İstanbul Merkez Şefliği'ne 'çok gizli' olarak gönderilen bu emir yazısı, önemli detaylar taşıyor.

Raporda şu önemli bilgiler yer aldı:

'İranlı misafir Türkiye'ye gelmiş ve Bursa'da ikamet etmesi planlanmıştır. Misafirin konaklayacağı ev ve diğer düzenlemeler Bursa Yuva Amirliği tarafından organize edilecektir. Gerekli talimatlar yazılı ve sözlü olarak Bursa Yuva Amirliği'ne iletilmiştir. Misafirle ilgili şifreli yazışmalarda 'belli' takma adı kullanılacaktır. Bilgilerinizi rica ederim.'

Türkiye'deki Sürgün Yılları

Ayetullah Humeyni, İran'da 1962-1963 yıllarında yaşanan olaylar sırasında tutuklandı. Tutukluluğunun ardından, 4 Kasım 1964’te Türkiye'ye sürgüne gönderildi. İlk olarak Ankara'ya getirilen Humeyni, bir süre burada kaldıktan sonra Bursa'ya nakledildi.

Bursa'daki İkametgahı

Bursa'da Çekirge ve Setbaşı'nda iki farklı evde kalan Humeyni'nin, Karaağaç Mahallesi Sakaldöken Caddesi'ndeki evi birkaç yıl önce 20 milyon liraya satışa sunulmuştu.

Bu ev, üç bağımsız daire ve geniş bir bahçeden oluşmakta olup, toplamda 754 metrekarelik bir alanı kaplamaktadır.

2021 yılında basında çıkan haberlere göre, İran'dan bazı yetkililer bu evle ilgilenmiş, ancak satış gerçekleşmemişti. Evin sahibi Kemal Eroğlu, '1964’te Bursa’ya gelen Humeyni, yaklaşık 6-7 ay bizim evde kaldı. Ulucami’ye sık sık gittiği için burayı tercih etmişti. İran'dan belgesel çekimi için geldiler. İran'ın 6. cumhurbaşkanı Prof. Dr. Mahmud Ahmedinejad da evi ziyaret etti. O zaman satmayı düşünmedik, şimdi ise satışa açığız' ifadelerini kullanmıştı.

Evi 20 milyon TL'ye satmayı planladıklarını belirten Eroğlu, '754 metrekare, 3 katlı ve büyük bir bahçesi var. Katlar birbirinden bağımsız. Önceliğimiz İran yetkililerine satmak, çünkü burada manevi bir değer mevcut. Daha önce farklı teklifler de aldık, ancak şu anda tüm tekliflere açığız' diye konuşmuştu.

'Evde Ondan İz Kalmamış'

Mahalledeki eski esnaf ve komşuların Humeyni’yi hatırladıklarını belirten Eroğlu, 'Bu mahallede bilinen bir şey. Evde ondan bir iz yok. Çünkü burası sürgündeki bir adamın gizli kaldığı bir yerdi. Ev sahibinin o dönem iki evi vardı, biri Çekirge'de, biri burada. Çekirge’de 4, burada 7 ay kaldığı söyleniyor. Dedemler bu evi 1980’lerde satın aldı ve bu durumdan haberdardılar. Dedem evi aldıktan sonra dış cephe aynı kalsa da içi restore edildi' demişti.