IEA: Hürmüz Boğazı'ndaki Engeller Mart Ayında Günlük 9,9 Milyon Varil Petrol Üretimini Etkileyecek

Ankara

Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) tarafından yayımlanan Petrol Piyasası Raporu'na göre, Orta Doğu'da devam eden çatışmaların Hürmüz Boğazı'ndan tanker geçişlerini ciddi şekilde engellemesi, küresel petrol arzında önemli bir düşüşe neden oluyor. Körfez bölgesindeki petrol üreticisi ülkelerde geniş çaplı üretim kesintileri yaşanırken, bazı sahalarda üretim tamamen durma noktasına geldi.

Dünyanın en önemli enerji geçitlerinden biri olan Hürmüz Boğazı'ndan 2025 yılında günde yaklaşık 20 milyon varil ham petrol ve petrol ürünü taşınması beklenirken, savaş nedeniyle sevkiyatlar kriz öncesine göre yüzde 10'un altına düştü.

Eğer boğazdan tanker geçişleri kısa süre içinde eski haline dönmezse, IEA'nın tahminlerine göre Körfez'de Mart ayında günlük 7,9 milyon varil ham petrol ve toplamda 9,9 milyon varil sıvı yakıt üretimi durabilir. Alternatif ihracat yollarının sınırlı esnekliği bu durumu hafifletmeye yetmeyecek.

Bu dönemde, küresel petrol arzının günlük 8 milyon varil azalarak 98,8 milyon varile düşmesi ve böylece 2022'nin ilk çeyreğinden bu yana en düşük seviyeye inmesi bekleniyor. Raporda, "Küresel ölçekte, Körfez'den yapılan kesintili sevkiyatların yarattığı kayıplar, Kuzey Amerika üretiminin kış soğuklarının ardından geri dönmesi ve Kazakistan ile Rusya arzının şubattaki aksaklıkların ardından yeniden başlamasıyla bir miktar hafifletiliyor. Ancak raporun hazırlandığı dönemde çatışmalarda herhangi bir hafifleme işareti veya Hürmüz Boğazı üzerinden akışların toparlanması için net bir zaman çizelgesi görülmediği için, mart tahmini ve sonrası yüksek bir belirsizlik seviyesi taşıyor." ifadelerine yer verildi.

Şubatta Petrol Arzı Arttı

Buna karşın rapor, şubat ayında küresel petrol arzının günlük 380 bin varil artarak 106 milyon 870 bin varile yükseldiğini bildirdi.

OPEC grubunun ham petrol arzı da önceki aya göre günlük 340 bin varil artarak 29 milyon 630 bin varile ulaştı. OPEC’in doğal gaz sıvıları üretimi ise 40 bin varil artışla 5 milyon 750 bin varile çıktı ve grubun toplam petrol arzını 35 milyon 380 bin varile ulaştırdı.

OPEC dışı ülkelerin petrol üretimi de aynı dönemde günlük 10 bin varil artarak 71 milyon 500 bin varile yükseldi.

IEA, bu yıl küresel petrol arzının günlük 1 milyon 110 bin varil artarak ortalama 107 milyon 230 bin varile ulaşacağını öngörüyor.

Petrol Talebi Tahmini Aşağı Yönlü Revize Edildi

IEA, 2023 yılı için küresel günlük petrol talebi artış öngörüsünü 205 bin varil azaltarak güncelledi.

Buna göre, bu yıl küresel petrol talebinin geçen yıla kıyasla günlük yaklaşık 644 bin varil artarak 104 milyon 766 bin varile çıkması bekleniyor.

Ajans, önceki raporunda talep artışını yaklaşık 849 bin varil olarak tahmin etmişti ve toplam tüketimin 104 milyon 872 bin varile ulaşacağını öngörmüştü.

Mart ve nisan ayları için küresel petrol talebi büyüme tahminleri, ABD-İsrail ve İran savaşı nedeniyle geçen ayki tahmine göre günlük ortalama 1 milyon varil düşürüldü.

Orta Doğu'daki yaygın uçuş iptalleri ve LPG arzındaki büyük kesintilerin bu düşüş tahminlerinde etkili olduğu belirtilen raporda, "Artan petrol fiyatları ve küresel ekonomiye ilişkin belirsiz görünüm, tahminler üzerinde ek riskler oluşturuyor." denildi.

OECD dışı ülkelerde petrol talebinin bu yıl 684 bin varil artarak 58 milyon 924 bin varile ulaşması beklenirken, OECD ülkelerinde talebin 40 bin varil azalarak 45 milyon 843 bin varile düşmesi öngörülüyor.