İran ve Umman Arasında Hürmüz Boğazı Mutabakatı: ABD'ye 7 Şart İletildi

Küresel enerji koridorunun en kritik noktalarından biri olan Hürmüz Boğazı'nın geleceğine ilişkin Tahran ve Maskat yönetimleri arasında yürütülen gizli diplomasiden tarihi bir karar çıktı. İran ve Umman arasında Hürmüz Boğazı'ndaki geçiş rejimini yeniden düzenleyen kapsamlı bir mutabakata varıldığı bildirildi. Bölgesel güç dengelerini derinden etkileyecek olan bu gelişme, uluslararası kamuoyunda geniş yankı uyandırdı.

Tahran ve Maskat Arasında Yürütülen Diplomaside Mutabakat Sağlandı

İran'ın yarı resmi Tesnim Haber Ajansı'na konuşan ve kimliği açıklanmayan üst düzey bir yetkili, eylül ayının başlarında Tahran ve Maskat arasında yürütülen yoğun teknik ve diplomatik temasların ardından nihai bir anlaşmaya varıldığını duyurdu. Söz konusu mutabakatın, bölge ülkelerinin katılımıyla resmiyete dökülmesi bekleniyor.

İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan da konuya ilişkin daha önce yaptığı açıklamada, 14 Eylül'de Umman'da Körfez ülkelerinin dışişleri bakanları düzeyinde geniş katılımlı bölgesel bir toplantı gerçekleştirileceğini belirtmişti. Pezeşkiyan, bu zirvede Tahran ile Maskat arasında sağlanan Hürmüz Boğazı mutabakatının resmen dünya kamuoyuna ilan edileceğini kaydetmişti.

Hürmüz Boğazı'nda Geçiş Kontrolü Tamamen İran'a Geçiyor

Anlaşmanın teknik detaylarına ilişkin bilgi veren İranlı yetkili, yeni düzenlemeyle birlikte Hürmüz Boğazı'na giriş güzergahının tamamen İran kara suları içinde kalacağını belirtti. Bununla birlikte, çıkış güzergahının da önemli bir bölümünün İran kara sularından geçeceğini ifade eden kaynak, boğazdaki deniz trafiğinin tamamen İran'ın ulusal düzenlemelerine ve denetimine tabi olacağını vurguladı.

Bu yeni deniz trafiği rejiminin hayata geçirilmesiyle birlikte, ABD'nin açık tutulması konusunda ısrarcı olduğu ve bölgedeki askeri gerilimin ana kaynağı olarak gösterilen güney güzergahının tamamen kapatılacağı bildirildi. Bu adımın, Washington ile Tahran arasındaki gerilimi yeni bir boyuta taşıyabileceği değerlendiriliyor.

"ABD 7 Şartı Yerine Getirene Kadar Boğaz Açılmayacak"

Mutabakatın sağlanmasının Hürmüz Boğazı'nın derhal trafiğe açılacağı anlamına gelmediğini net bir dille ifade eden İranlı yetkili, boğazın yeniden açılması için Washington yönetimine arabulucular vasıtasıyla 7 maddelik bir şart listesi iletildiğini açıkladı.

Söz konusu şartların İran'ın en üst düzey devlet kademeleri ve karar alıcı mekanizmaları tarafından onaylandığını belirten yetkili, bu talepler karşılanana kadar Hürmüz Boğazı'nın kapalı kalmaya devam edeceğini vurguladı. Yetkili, sürece ilişkin yaptığı açıklamada, "Boğazın açılması tamamen Amerikan tarafının İran'ın şartlarını yerine getirmesine bağlıdır." ifadelerini kullanarak topu tamamen ABD yönetimine attı.