Kanada'nın Savaş Uçağı Filosunda Yeni F-35 Hamlesi: 45 Adetlik Yeni İddia Gündemde

Kanada'nın askeri havacılık filosunu modernize etme stratejisinde kritik bir dönemece girildi. ABD basınında yer alan iddialara göre Ottawa yönetimi, daha önce askıya aldığı veya alternatif arayışlarına giriştiği F-35 savaş uçağı tedarik programına yeniden yoğunlaşabilir. Bu kapsamda Kanada'nın, ABD'den yaklaşık 45 adet F-35 savaş uçağı satın alabileceği ileri sürülüyor.

Kanada'nın 88 Adetlik Orijinal F-35 Planı ve Yaşanan Gelişmeler

Kanada, hava savunma gücünü artırmak amacıyla 2023 yılında ABD ile tarihi bir anlaşmaya imza atmıştı. Yaklaşık 19 milyar Kanada doları değerindeki bu dev anlaşma, 88 adet F-35A tipi savaş uçağının satın alınmasını öngörüyordu. İlk teslimatların ise 2026 yılında gerçekleştirilmesi planlanmıştı. Ancak Ottawa ile Washington arasında son dönemde baş gösteren siyasi ve ticari gerilimler, bu milyarlarca dolarlık askeri programın yeniden masaya yatırılmasına yol açtı.

Kanada Savunma Bakanı David McGuinty, Nisan 2026'da yaptığı açıklamada, F-35 tedarik planının hâlâ titizlikle incelendiğini ve uluslararası arenadaki diğer alternatiflerin de değerlendirme aşamasında olduğunu belirtmişti. Bu açıklamalar, Kanada'nın F-35 programından tamamen veya kısmen vazgeçebileceği yönündeki tartışmaları alevlendirmişti.

F-35 ve İsveç Yapımı Gripen Arasındaki Kritik Tercih

Kanada Hava Kuvvetleri'nin modernizasyon sürecinde en güçlü alternatiflerden biri olarak İsveç üretimi Gripen savaş uçakları öne çıktı. Geçtiğimiz Mayıs ayında basına yansıyan iddialarda, Ottawa'nın 30 adet F-35 ile yaklaşık 60 adet Gripen'den oluşan karma bir hava filosu kurmayı planladığı belirtilmişti. Her ne kadar bu iddialar Kanada hükümeti tarafından resmi olarak doğrulanmasa da, askeri koridorlarda ciddi bir seçenek olarak konuşulmaya devam etti.

ABD medyasında son olarak ortaya atılan 45 adetlik F-35 alımı iddiası ise Kanada'nın savunma stratejisinde yeni bir dengenin kurulabileceğine işaret ediyor. Bu adım, karma filo seçeneğinin mi yoksa doğrudan F-35 odaklı bir yapılanmanın mı tercih edileceği sorusunu yeniden gündeme taşıdı.

Beşinci Nesil Teknolojisi ve NORAD Hava Savunma Ortaklığı

Lockheed Martin tarafından geliştirilen F-35 Lightning II, sahip olduğu düşük görünürlük (stealth) teknolojisi, gelişmiş sensör entegrasyonu ve ağ merkezli harp yetenekleriyle günümüzün en gelişmiş beşinci nesil savaş uçakları arasında yer alıyor. Kanada için bu uçaklar sadece teknik bir modernizasyon değil, aynı zamanda stratejik bir zorunluluk niteliği taşıyor.

Kanada Hava Kuvvetleri, Kuzey Amerika'nın güvenliğini sağlamak amacıyla ABD ile ortaklaşa yürütülen Kuzey Amerika Havacılık ve Uzay Savunma Komutanlığı (NORAD) görevlerinde aktif rol oynuyor. Bu kapsamda, iki ülkenin ortak harekat kabiliyetini en üst seviyede tutabilmesi için F-35 uçaklarının entegrasyonu hayati bir önem taşıyor.

Kanada'nın Karar Aşaması: Karma Filo mu, Tek Tip mi?

Ottawa hükümeti şu anda iki temel yol haritası üzerinde duruyor. İlk seçenek, mevcut 88 adetlik F-35 programını revize ederek yola devam etmek; ikinci seçenek ise F-35 ile Avrupa menşeili savaş uçaklarını bir araya getiren hibrit bir filo yapısı oluşturmak. ABD basınında yer alan 45 adetlik yeni F-35 iddiası, bu kararsızlık sürecini yeniden hareketlendirecek nitelikte. Ancak henüz resmi bir satın alma kararı ve imzalanmış bir anlaşma bulunmadığı için bu rakamın şimdilik bir olasılık olarak değerlendirilmesi gerekiyor.