Küresel Ekonomide Jeopolitik Gelişmeler ve ABD Tarife Politikaları Gündemde

İstanbul

Geçtiğimiz hafta, dünya genelindeki borsalar, ABD ile İran arasındaki artan gerilim ve diğer birçok risk faktörünün etkisi altında hareket etti. Yapay zeka alanında yapılan yeni iş birlikleri ve ABD Merkez Bankası'nın (Fed) faiz indirimi beklentileri ise olumlu bir hava oluşturdu. Önümüzdeki hafta dikkatler, ABD'nin tarife politikaları ve jeopolitik gelişmelere odaklanacak.

ABD'nin İran'a askeri müdahalede bulunabileceği ihtimalleriyle yeni haftaya temkinli başlayan piyasalar, Başkan Donald Trump'ın İran'a verdiği 10 günlük süre ile bu risklerin önümüzdeki haftalara taşınabileceğini gösterdi.

Fed toplantı tutanaklarında, üyelerin faiz politikası konusunda farklı görüşlere sahip olmasına rağmen, faiz indirimi beklentileri piyasaları desteklemeye devam etti. Tutanaklarda, enflasyon ve büyüme görünümüne dair belirsizlikler dikkat çekerken, bazı yetkililer fiyat artışlarının beklenen şekilde yavaşlaması durumunda faizlerde indirime gidilebileceğini belirtti.

ABD'li teknoloji devlerinin yapay zeka alanında yaptığı iş birlikleri de piyasalardaki risk iştahını artırdı. Meta, Nvidia ile uzun vadeli yapay zeka stratejik iş birliğine gittiğini açıkladı.

ABD Yüksek Mahkemesi Tarife Kararını Verdi

Geçtiğimiz Cuma günü, ABD Yüksek Mahkemesi, Başkan Trump'ın uygulamaya koyduğu tarifelerle ilgili kararını açıkladı. Mahkeme, Uluslararası Acil Ekonomik Güçler Yasası'nın (IEEPA) başkana tarife koyma yetkisi vermediğine karar verdi.

Bu karar, tarifelerin hukuki dayanağının olmadığını gösterirken, ABD'nin bu tarifelerden elde ettiği gelirlerin iadesi gündeme geldi. Trump, mahkemenin kararını "hayal kırıklığı" olarak nitelendirdi ve 1974 Ticaret Yasası'nın 122. bölümü uyarınca yeni tarifeler uygulayacağını duyurdu.

ABD'de açıklanan büyüme verileri, ekonominin dayanıklılığına ilişkin soru işaretleri yarattı. Hükümetin tarihindeki en uzun kapanışı ve tüketici harcamalarındaki azalma, büyüme hızını olumsuz etkiledi.

Piyasalarda, Fed'in haziran ayında faiz indirimi yapabileceğine dair beklentiler azalmışken, ilk faiz indiriminin temmuz ayına ertelenebileceği değerlendiriliyor.

Önümüzdeki hafta, ABD'nin tarife politikalarının yanı sıra üretici enflasyonu ve Fed yetkililerinin açıklamaları ile Nvidia'nın bilanço açıklamaları yakından izlenecek.

Fed'e dair faiz indirimi beklentileri ve artan jeopolitik risklerle birlikte, ABD'nin 10 yıllık tahvil faizi hafta içinde yüzde 4,02'ye kadar gerilese de, ekonomiye dair artan soru işaretleri ve karışık ekonomik veriler nedeniyle haftayı yüzde 4,09 seviyesinde kapadı.

Jeopolitik riskler ve gevşeme beklentileri altın fiyatlarına destek oldu. Altının onsu haftayı yüzde 1,4 artışla 5 bin 104 dolardan tamamladı.

Dolar endeksi de haftayı yüzde 0,9'luk artışla 97,8 seviyesinden kapatırken, ABD'nin İran'a olası müdahalesi ve İran'ın Hürmüz Boğazı'nı kapatma tehdidi, petrol arzı endişelerini artırarak Brent petrolün varil fiyatını yüzde 6 yükseltti ve haftayı 71,2 dolardan kapattı.

Analistler, petrol fiyatlarındaki yükselişin küresel enflasyon beklentilerini artırarak merkez bankalarının politika alanını daraltabileceğini belirtti.

New York Borsası Pozitif Seyretti

New York borsası geçen hafta olumlu bir performans sergiledi. S&P 500 yüzde 1,07, Nasdaq yüzde 1,13 ve Dow Jones yüzde 0,25 arttı.

Meta'nın, Nvidia ile uzun vadeli yapay zeka stratejik iş birliğine giderek duyurduğu ortaklık, Meta'nın hisselerinin yüzde 2,5, Nvidia'nın ise yüzde 3,83 yükselmesini sağladı.

Makroekonomik veriler yakından izlenirken, ABD ekonomisi 2025 dördüncü çeyreğinde yüzde 1,4 ile beklenenin altında büyüdü. 2025 genelinde ise yüzde 2,2'lik büyüme kaydedildi.

Fed'in enflasyon göstergesinde hızlanma gözlendi. Gıda ve enerji dışı kalemlerin izlendiği çekirdek kişisel tüketim harcamaları fiyat endeksi aralık ayında aylık yüzde 0,4 ve yıllık yüzde 3 arttı.

Önümüzdeki hafta dayanıklı mal siparişleri, fabrika siparişleri, Dallas Fed imalat aktivite endeksi, Richmond Fed sanayi endeksi, Conference Board tüketici güven endeksi ve toptan stoklar izlenecek. Ayrıca, haftalık işsizlik maaşı başvuruları ve Üretici Fiyat Endeksi (ÜFE) verileri de gündemde olacak.

Avrupa'da Enflasyon ve Büyüme Verileri İzlenecek

Avrupa borsaları geçtiğimiz hafta alış ağırlıklı bir seyir izlerken, önümüzdeki hafta Avro Bölgesi'nde açıklanacak enflasyon ve Almanya'nın büyüme verileri dikkatle izlenecek.

ECB Başkanı Christine Lagarde, görev süresinin dolmasından önce koltuğunu bırakacağı iddialarını yalanlayarak, görev süresinin sonuna kadar devam edeceğini belirtti.

İngiltere'de açıklanan enflasyon verileri, İngiltere Merkez Bankası'nın (BoE) faiz indirimlerine devam edebileceği beklentisini artırdı. Ülkede yıllık enflasyon ocakta yüzde 3 artarken, TÜFE aylık yüzde 0,5 azaldı.

Almanya Merkez Bankası, ülkenin ilk çeyrekte büyüme eğilimini sürdüreceğini açıkladı.

ECB, JPMorgan'ın Avrupa iştiraki J.P. Morgan SE'ye sermaye yükümlülüklerine ilişkin hatalı beyanı nedeniyle 12,2 milyon avro ceza kesti.

AB Komisyonu'nun "Made in Europe" şartını içeren ve Avrupa sanayisini destekleyen planına itirazlar artıyor. Komisyon içinde gönderilen taslak metin sert eleştiriler aldı ve yasanın açıklanması bir kez daha ertelenebilir.

Bu gelişmelerle geçen hafta İngiltere'de FTSE 100 yüzde 2,33, İtalya'da MIB 30 yüzde 2,29, Almanya'da DAX yüzde 1,38 ve Fransa'da CAC 40 yüzde 2,45 değer kazandı.

Önümüzdeki hafta ECB Başkanı Lagarde'ın konuşması, Almanya'da IFO iş ortamı güven endeksi, Avro Bölgesi'nde enflasyon ve Almanya'nın büyüme verileri izlenecek.

Asya Borsalarında Düşük Hacim

Asya'da Ay Yeni Yılı nedeniyle Çin başta olmak üzere bazı borsalar kapalıydı. Japonya'daki gelişmeler öne çıkarken, enflasyon yüzde 1,5'e geriledi. Japonya Merkez Bankası'nın (BoJ) yüzde 2 hedefinin altında kalan enflasyon, faiz artırımı beklentilerini canlı tuttu.

Aralık ayında çekirdek makine siparişleri beklentilerin üzerinde artarken, firmaların üretim kapasitesini artırma isteği öne çıktı.

Güney Kore'de Kospi endeksi yüzde 5,48 artarken, Hong Kong Hang Seng yüzde 0,58 ve Japonya Nikkei 225 yüzde 0,20 düştü.

Çin'de tatil sonrası borsalar salı günü açılacak. Japonya'da Tokyo TÜFE ve sanayi üretimi verileri izlenecek.

Şimşek: Türkiye'nin Güçlü Bir Hikayesi Var

Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi geçen hafta yüzde 1,74 düşerek 13.934,06 puandan kapandı.

Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, Türkiye'ye yönelik yabancı yatırımcı ilgisinin arttığını belirtti. Londra, New York ve Hong Kong'da 800 yatırımcıyla görüştüğünü söyledi. Türkiye'nin güçlü bir hikayesi olduğunu ve büyümenin dirençli seyrettiğini vurguladı.

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) yeni veri yayınlamalarına başlayacak. Dolar/TL haftayı yüzde 0,2 artışla 43,8320'den kapadı.

Önümüzdeki hafta Türkiye'de dış ticaret dengesi, ekonomik güven endeksi ve işsizlik oranı izlenecek.