Malatya'nın Kuru Kayısı İhracatında Büyük Düşüş

Türkiye’nin kuru kayısı üretim merkezi olan Malatya’da, 2025 yılına ait dış ticaret verileri açıklandı. Bu veriler, özellikle Ağustos ayında kuru kayısı ihracatında ciddi bir düşüş yaşandığını ortaya koyuyor. Geçen yılın aynı dönemine göre ihracat miktarında yüzde 61 oranında bir azalma yaşandı ve bu düşüş 2 bin 800 ton seviyelerine geriledi. Geçtiğimiz Ağustos ayında, kuru kayısı ihracatından elde edilen gelir, 37 milyon dolardan 21 milyon dolara düştü. Bu durum, Malatya ekonomisine de ciddi etkiler yapabilecek nitelikte.

Bir Yanda Fiyat Artışı, Diğer Yanda Gelir Azalması

Ağustos ayında birim ihracat fiyatı yaklaşık 2,5 dolar artarak 7,43 dolara yükseldi. Ancak, miktardaki düşüş nedeniyle gelirde kayıplar yaşandı. Kuru kayısının birim fiyatındaki artış, talebi karşılamaya yetmedi ve net gelirde düşüş gözlemlendi. 2024 yılı Ağustos ayında 37 milyon dolar olan ihracat geliri, 2025 yılında 21 milyon dolara geriledi. Bu verilerin ışığında, Malatya’nın geleneksel ihracat ürünlerinden kuru kayısının uluslararası pazardaki konumunun zayıfladığı anlaşılıyor.

2025 Yılı İlk Sekiz Ayında İhracat Performansı

2025 yılının Ocak-Ağustos dönemine ait ihracat verileri de kaygı verici.

Bu dönemde kuru kayısı ihracatı, geçen yılın aynı dönemine göre 6 bin ton azalarak 36 bin ton olarak gerçekleşti. Ortalama birim fiyat ise yaklaşık 0,35 dolar düşerek 5,45 dolar oldu. 2024 yılının ilk sekiz ayında 243 milyon dolar olan toplam ihracat geliri, 2025 yılında yüzde 20 azalarak 196 milyon dolara indi. Yaşanan bu gelişmeler, Malatya’nın ihracat gelirlerinde kalıcı etkiler bırakabilir.

Zirai Don Olayının Etkileri

2025 Nisan ayında yaşanan zirai don olayı, kayısı üretiminde büyük bir kayba neden oldu. Türkiye genelinde etkili olan bu don olayının ardından, Malatya’daki kayısı üretiminde yüzde 100'e yakın kayıp yaşandı. Bu durum, hem ihracat miktarının düşmesine hem de talep nedeniyle birim fiyatların 7,5 dolar seviyelerine çıkmasına yol açtı. Uzmanlar, zirai don olaylarının benzer etkiler yaratabileceğine işaret ediyor.

Geleceğe Yönelik Adımlar

Yetkililer, kayısı sektörünün sürdürülebilirliği ve rekabet gücünü artırmak için önlemler alınması gerektiğini belirtiyor. Alternatif pazarlama stratejilerinin geliştirilmesi ve ürün çeşitliliğinin artırılması gibi konular gündemde.

Malatya’nın geleneksel ihracat ürünü olan kuru kayısının uluslararası pazarlarda daha iyi yerlere gelmesi için daha sağlam adımlar atılması gerektiği vurgulanıyor. Böylece, Malatya’nın ve Türkiye’nin ekonomik yapısında bu tür olumsuzlukların etkisi en aza indirilebilir. .

Kaynak: IHA