2024-nji ýylda durmuşa çykýan uglerod bazarlary: Türkiye kesgitlemesi

MELTEM GÜNEŞ / Ankara - Türkiye daşky gurşaw syýasatynda möhüm ädim ädýär we 2024-nji ýyla çenli uglerod bazarlaryny işe girizmäge taýýarlanýar. Daşky gurşaw, şäherleşme we howanyň üýtgemegi ministriniň orunbasary Fatma Warank Howa kanunynyň çäginde döredilen zyňyndy söwda ulgamy (ETS) barada jikme-jiklikleri yglan etdi. Uglerod bazarlarynyň resmi taýdan döredilmeginiň tamamlanandygyny mälim eden Warank, "Uglerod bazaryndaky maksat önümiň zyňyndylaryny azaltmak. Hususy pudagymyz hem bu ugurdaky işini dowam etdirer" -diýdi. Bu karary parlamentde kabul etmek bilen Türkiýanyň öňdebaryjy ýurtlaryň hataryndadygyny mälim eden Warank, "Hiç bir ýurtda adalatly geçiş üçin resmi fond döredilmedi. COP31-de bu mesele boýunça karar bermek synanyşyklarymyz dowam eder. Bonn sessiýasynda öňegidişlik gazanyldy, ýöne Türkiýede adalatly geçiş üçin ähli tagallalarymyzy ederis" -diýdi. 11-12-nji noýabrda geçiriljek liderleriň sammitine 100-den gowrak lideriň gatnaşmagyna garaşýandyklaryny mälim etdi. Bu sammitiň global howa syýasatlaryny emele getirmekde möhüm rol oýnar diýlip garaşylýar. Türkiye bu ýygnaklarda 2035-nji ýyldaky maksatlary gün tertibine getirer diýlip garaşylýar.

{IMG Countriesurtlaryň bu maksatlary goldaýandyklaryny mälim eden Warank, "Hereket meýilnamasynyň durmuşa geçirilmeginde ýurtlardan uly goldaw aldyk. 2035-nji ýyla çenli bu maksatlara meýletin ýetmek üçin ýurtlar bilen hyzmatdaşlyk ederis" -diýdi. Elektrikleşdirme derejesini 35 göterime çenli ýokarlandyrmagyň zyňyndylary ep-esli azaldardygyny mälim eden Warank, Türkiýedäki iň uly kynçylygyň ulgam infrastrukturasyndaky ýetmezçiliklerdigini aýtdy. Geljekdäki ädimler global goldaw we hyzmatdaşlyk arkaly emele geler. Türkiye, COP31-de has giňişleýin ylalaşyga gelmegi maksat edinýär. Warankyň belleýşi ýaly, diňe geçiş we uglerod zyňyndylaryny azaltmak tagallalary ýurduň howa syýasatlaryna uzak wagtlap täsir edip biler.