ABŞ we Eýran: Hüjümler we şertnama

ABŞ güýçleri tarapyndan Eýranda amala aşyrylan hüjümler Eastakyn Gündogardaky dartgynlygy ýene-de ýokarlandyrdy. ABŞ goşuny Eýranyň günorta sebitlerinde dürli nyşanalara garşy goranyş operasiýalaryny amala aşyrandygyny habar berdi. Bu ösüş halkara arenasynda uly täsir galdyrsa-da, ABŞ-nyň Döwlet sekretary Marko Rubionyň aýdan sözleri ünsi özüne çekýär. Bu hüjümleriň nyşany Eýranyň günortasyndaky raketa bazalary we mina goýmaga synanyşýan gaýyklardy. Hawkins bu operasiýalaryň ortaça derejede geçirilendigini we güýçlerini goramagy dowam etdirjekdiklerini mälim etdi.

Hüjümleriň sebäpleri we täsiri

Eýranyň Ynkylap goragçylary goşunyna degişli gaýyklar we Bandar Abbasdaky raketa bazasy nyşana alyndy. Bu ýagdaý sebitdäki dartgynlygy artdyrsa-da, ABŞ-nyň bir ýokary derejeli resmisi hüjümleriň goranyş maksatlydygyny aýtdy. Resminiň sözlerine görä, bu wakalar atyşygyň gutarandygyny aňlatmaýar we hüjümleriň häzirlikçe gutarandygy habar berildi. Bu, sebitdäki näbelliligiň dowam edýändigini görkezýär.

ABŞ bilen Eýranyň arasynda şertnama gözlemek

ABŞ-nyň Döwlet sekretary Marko Rubio Hindistanda geçirilen dört daşary işler ministriniň ýygnagynda Eýran bilen mümkin boljak şertnamanyň deslapky taslamasynda berk sazlaşygyň gazanylandygyny aýtdy. Rubio: "eithera-da gowy şertnama ýa-da asla ylalaşyk bolmaz" -diýdi. Ylalaşygyň şertleriniň aýdyňlaşdyrylmalydygyny aýtdy. Bogazlaryň päsgelçiliksiz ulanylmagynyň hem bu şertnamanyň bir bölegi boljakdygyny mälim etdi.

Dört bileleşik we strategiki hyzmatdaşlyk

Dört ABŞ, Awstraliýa, Hindistan we Japanaponiýa tarapyndan döredilen strategiki bileleşik hökmünde bellidir. 2007-nji ýylda başlanan bu forum Hytaýa garşy strategiki deňagramlylyk hasaplanýar. Dört ýygnakda maglumat alyşmak we hyzmatdaşlyk güýçlendirilse-de, "Hindi-Pacificuwaş ummany deňiz gözegçiligi hyzmatdaşlygy başlangyjy" ýaly taslamalar durmuşa geçirilýär.

Sebitdäki partlamalaryň syry

Eýran metbugaty partlamalaryň irki döwürde Bandar Abbas, Kask we Sirik şäherlerinde eşidilendigini habar berdi. Bu partlamalaryň sebäbi resmi taýdan aýan edilmedi, ýöne hüjüm mümkinçiligi göz öňünde tutuldy. Partlamalar sebitdäki biynjalyklygy artdyrýarka, halkara ünsi bu sebitdäki wakalara gönükdirildi.

ABŞ bilen Eýranyň arasyndaky bu dartgynlyk geljekdäki diplomatik gatnaşyklara we sebit deňagramlylygyna nähili täsir eder? Halkara jemgyýetçiligi şeýle ösüşleriň parahatçylykly çözgütlere getirjekdigine umyt baglaýar.