ABŞ-Eýran şertnamasy: Ysraýyly biynjalyk edýän maglumatlar

ABŞ bilen Eýranyň arasynda dowam edýän diplomatik gepleşiklerde taraplaryň 60 günlük wagtlaýyn şertnama barada ylalaşyga geljekdigi habar berildi. ABŞ resmileri bu şertnamanyň Hormuz bogazyny halkara deňiz gatnawyna açmagy, Eýranyň nebit satuwyna rugsat bermegi we Tähranyň ýadro programmasy bilen baglanyşykly täze gepleşiklere başlamagy göz öňünde tutýandygyny mälim etdiler. günler. Şeýle hem taraplaryň arasynda ylalaşyk gazanylsa, bu möhletiň uzaldylyp bilinjekdigi bellenildi.

Hormuz bogazy we nebit satuwy

Şertnamanyň taslamasyna laýyklykda, Eýran Hormuz bogazynda ýerleşen minalary arassalamagy we bogazdan halkara gämileriniň howpsuz geçmegini üpjün etmegi öz üstüne alýar. Munuň öwezine ABŞ Eýran portlarynyň deňiz gabawyny aýyrmagy we Eýranyň nebit eksportyna ýol açjak käbir sanksiýalardan boşadylmagy meýilleşdirýär. Mundan başga-da, gepleşikleriň Eýranyň ýadro ýaragyny ösdürmejekdigi we urany baýlaşdyrmak boýunça işleriň togtadylmagy baradaky borçnamalar boýunça dowam etdiriljekdigi aýdylýar. Beýleki tarapdan ABŞ, sanksiýalary ýatyrjakdygyny we Eýranyň petiklenen emläklerini diňe gutarnykly we tassyklanylan şertnamadan soň boşatjakdygyny mälim edýär. Ylalaşygyň taslamasynyň ýene bir bellemeli makalasy, Liwan frontundaky Ysraýyl bilen Hizbullanyň arasyndaky konfliktleriň soňlanmagydyr.

Ysraýylyň aladalary

Ysraýyl bu şertnamanyň käbir maddalaryna alada bildirdi. Ysraýyl resmileriniň habar bermegine görä, premýer-ministr Netanýahu ABŞ-nyň prezidenti Trump bilen telefon arkaly söhbetdeşlikde bu mesele bilen baglanyşykly aladalaryny mälim etdi. Ysraýylyň, hususan-da, Hizbullah ýaraglansa ýa-da hüjüm etmäge synanyşan halatynda goşulyşmak hukugyny özünde saklamak isleýändigi aýdylýar.

Trump we sebit diplomatiýasy

Prezident Trump Saud Arabystany, Katar, Müsür, Türkiýe, Päkistan we Birleşen Arap Emirlikleriniň ýolbaşçylary bilen geçirilen konferensiýada bu şertnamany goldaýar. ABŞ-nyň metbugatyna beren çeşmeleri, Trumpyň Eýrana garşy giň gerimli harby operasiýa wariantlary bilen diplomatiýa çözgüdiniň arasynda yrgyldaýandygyny, ýöne diplomatiýa has köp ähmiýet berýändigini aýtdy. ABŞ-nyň Eýranyň ýadro programmasy baradaky talaplaryny kanagatlandyrýan halatynda Tähran bilen gatnaşyklary täzeden gurmak we Eýranyň ykdysadyýetini halkara ulgamyna ornaşdyrmak üçin giňişleýin çäreleri görmäge taýýardygy mälim edildi.