ABŞ Senatyndan Ysraýyla agyr zarba: 2,8 milliard dollarlyk ýarag satuwy petiklendi

Soňky döwürleriň iň yssy wakalarynyň biri ABŞ bilen Ysraýylyň arasyndaky harby hyzmatdaşlykda bolup geçdi. ABŞ Senatynyň Daşary gatnaşyklar komitetiniň iň uly demokrat agzasy nean Şahin birtaraplaýyn ygtyýarlyklaryndan peýdalanyp Ysraýyl üçin meýilleşdirilen 2,8 milliard dollarlyk ýarag satuw bukjasynyň öňüni aldy. Bu karar, Waşington administrasiýasynyň Ysraýylyň Gazadaky we Günbatar Şeriýadaky harby syýasatlaryna edýän çuňňur oňaýsyzlygynyň iň anyk görkezijisi hökmünde hasaba alyndy.

40 müň tonna öldüriji ok-däri iberilmegi togtadyldy

Gadagan edilen harby kömek bukjasynyň mazmuny sebitdäki gumanitar krizisiň ölçeglerini göz öňünde tutup möhüm ähmiýete eýe. Bu satuwda her biriniň agramy takmynan bir tonna (2 müň funt) 40 müň bomba bolup, Gaza zolagynda raýatlaryň ölüm derejesiniň ýokary bolmagynda gönüden-göni rol oýnajakdygy mälim edildi. Bu ägirt uly ok-däri ABŞ-nyň öňki prezidenti Jo Baýdeniň administrasiýasy tarapyndan togtadyldy we Ysraýyla iberilmegini bes etdi. Senator Şahin kanuny ygtyýarlyklaryndan peýdalanyp, täze Trump administrasiýasynyň bu satuwyň öňüni aldy.

Demokrat senatorlardan Netanýahu hökümetine gödek reaksiýa

Kararyň aňyrsynda Ysraýylyň premýer-ministri Benýamin Netanýahunyň hökümeti alyp barýan berk harby syýasatlar bar. Senator Şahiniň we oňa ýoldaş Demokrat senatorlaryň käbiri Netanýahunyň administrasiýasynyň Gazada köpçülikleýin parahatçylyga sebäp bolan hüjümleri, Siriýanyň ýerlerini bombalamagy we basyp alnan Günbatar Şeriýadaky palestinaly ýerleri basyp alan bikanun ýewreý göçmenleriniň eden zorlugyny duruzmak üçin hiç hili konstruktiw çäre görmändigi üçin gaty gynandyklary nygtaldy. ABŞ-nyň kanunlaryna görä, komitetiň iň uly agzasy bolan Şahiniň harby satuwy belli bir býudjet çäginden ýokary saklamaga hukugy bar.

Wekiller palatasyndan şuňa meňzeş petik geldi

Ysraýyla harby kömegi çäklendirmek baradaky hereketler diňe Senat bilen çäklenmedi. ABŞ-nyň Wekiller palatasynyň Daşary gatnaşyklar komitetiniň agzasy Gregori Meks hem geçen çarşenbe güni eden çykyşynda 2,8 milliard dollarlyk harby ýük daşamagy bes etmek kararyna gelendigini halka mälim etdi. Meeks, Netanýahu kabinetiniň ABŞ tarapyndan üpjün edilen bu öldüriji ýaraglary halkara ynsanperwer kanunlaryna we ABŞ-nyň içerki kanunlaryna laýyklykda ulanjakdygyna çynlakaý şübhe bildirdi we harby kömege gözegçilik etmegiň zerurdygyny aýtdy.