Altyn awçy Türkiýe kerweni bilen syýahat edýär: Günde akymlardan 5 gram altyn alýar

Bursada bary-ýogy 15 ýaşyndaka maşgala ýaşulularyny görenden soň altyn gözlemek bilen gyzyklanýan Emre Aýdy, wagtyň geçmegi bilen ony hünär hünärine öwürdi. 7 ýyl töweregi wagt bäri tebigatda erkin tapylan altynlary ýygnaýar. Harby karýerasyny taşlap, bütin ömrüni tebigata bagyşlap, altyn gözlän Aýdyn, ösdüren ýörite tehnikalary we enjamlary bilen Türkiýäniň dürli künjeklerinde derýalarda gymmat bahaly metallary yzarlaýar.

Harby gullugyny taşlap, ömrüni altyn gözlemäge bagyşlady

Irki döwürde hatda altyn tozany tapmakda-da kynçylyk çekendigini mälim eden Emre Aýdyn, wagtyň geçmegi bilen toplan tejribesi sebäpli häzirki wagtda her gün ýokary netijelilige ýetendigini aýdýar. Altyn gözleginiň diňe bir ösen maşynlary ulanmak bilen çäklenmeýändigini bellän Aýdyn, üstünlikli gözleg işleri üçin ýeriň we daş görnüşleriniň geologiki gurluşyny gaty gowy bilmelidigine ünsi çekdi. Kwars daşlaryny, esasanam altyn minerallaryny öz içine alýan we altyn toplap bilýän derýa akymlarynda strategiki nokatlary dogry seljermek bu işiň iň möhüm tapgyryny düzýär.

Geçmiş bilen deňeşdirilende örän çynlakaý öňe gidişlik edendiklerini aýdan Aýdyn, "Ilki başlanymyzda bir gramdan geçdik, hatda altyn tozanyny tapmakda-da kynçylyk çekdik. Timeöne wagtyň geçmegi bilen tejribe topladyk we özümizi kämilleşdirdik. Häzirki wagtda döreden aýratyn ulgamlarymyzyň kömegi bilen her gün 4-5 gram altyn alyp bileris, her gün işleýän ýerimize bagly däl. Aýdyn, her ýyl iş güýjüne baglylykda ortaça ýarym kilogramdan 1 kilograma çenli altyn alýandyklaryny aýdýar.

Tebigy päsgelçilikleri we akym düşeklerini ädimme-ädim barlaýar

Aýdyn, meýdan işlerinde ylmy we synlaýyş usullarynyň utgaşmasyny ulanandyklaryny mälim etdi we esasanam derýalaryň düýbündäki ot köklerini, tebigy päsgelçilikleri we zibil ýygnanýan egri nokatlary gözden geçirýändiklerini aýtdy. Bu sebitlerde geçirilen deslapky barlaglarda ýeterlik mukdarda altyn tapsa, uly göwrümli önümçilige başlandyklaryny aýdýar.

"Ot kökleriniň we zibilleriň jemlenen akymlary, ýokary agyrlyk güýji bolan altynlaryň çökmegi bilen ýygnanýan tebigy duzaklardyr. Bu ýerlerde bir metrde duýgur gözden geçirýäris. Her bir belgi üçin 5 bölek ýa-da ondan köp altyn dänesi bilen ýüzbe-ýüz bolsak, bu sebitde her bir inedördül metrde azyndan 0,10 - 0,20 gram altyn ätiýaçlyk gorunyň bardygyny ýa-da ýokdugyny kesgitläris. Aýdyn, meýilleşdirilen işiň ähmiýetine ünsi çekýändigini aýtdy.

Professional altyn awçy, Türkiýede altyn gözlänlerinde ulanýan ähli mehaniki we motorly ulgamlaryny dizaýn edendiklerini we ýyllar boýy ösdüren maşynlarynyň kuwwatyny ägirt uly derejelere ýetirendigini aýdýar. Ilki bilen ýönekeý elek gaplar (altyn gaplar) bilen bu pudaga ilkinji ädim ädendiklerini mälim eden Aýdyn, häzirki wagtda topragy gaýtadan işlemek kuwwaty 10 tonnadan 100 tonna çenli ösen aýralyk ulgamlaryny öndürýändigini belleýär.

Täze başlaýan höwesjeňlere maslahat berip, Aýdyn: "Bu iş bilen gyzyklanýanlar ilki bilen pan ulgamy bilen işiň esaslaryny öwrenmeli. Wagtyň geçmegi bilen kwars gurluşyny we altynyň derýalaryň düýbünde toplanyp boljak nokatlaryny seljermek ukybyna eýe bolar. Ondan soň egirme ulgamlaryna geçip, motorly we göçme mehanizmleri ulanarys.

Tomusda kerwen durmuşy, Gyşda Afrika ekspedisiýasy

Aýdyn, belli bir iş meýdanynyň ýokdugyny we kerwenleri we öz önümleriniň göçme enjamlary bilen hemişe hereket edýändigini aýdýar we döwlet işgäriniň terbiýesi bilen işleýändigini aýdýar. Hepdede azyndan 5 gün meýdanda işjeň işleýändiklerini aýdýan tejribeli magdançy, sebitdäki ýagyşyň we suwuň mukdarynyň işine gönüden-göni täsir edýändigini we öndürijilik peselende täze ugra gidendigini aýtdy.

Emre Aýdynyň altyn gözleg başdan geçirmesi diňe Türkiýanyň çäginde galmaýar. Tomusda Türkiýanyň hasylly derýalarynda işleýän Aýdyn, gyş gelende Afrika yklymyna tarap ugraýar. Afrikada uly göwrümli altyn gazyp alýan desgalary oturtmak bilen meşgullanýandyklaryny mälim eden Aýdyn, gyş aýlaryny 10 tonnadan 100 tonna çenli kuwwatly desgalaryň gurnama talaplary sebäpli daşary ýurtlarda geçirýändigini aýdýar.

"Bursa, İnegöl we Orhaneli, altyn potensialy iň ýokary sebitler"

Aýdyn, Türkiýanyň geologiki gurluşynyň altyn emele gelmegi üçin örän amatlydygyny belläp, Bursa we onuň töwereginiň bu meselede gizlin hazyna bolandygyny öňe sürýär. Türkiýäniň hemme ýerinde baý altyn baýlyklarynyň bardygyny, ýöne ýerli gözleg işleriniň çäklidigini mälim eden Aýdyn, "Geologiki taýdan biziň ýurdumyzda örän öndümli sebitler bar. Bursa, gönegöl we Orhaneli sebitleriniň altyn potensialyny has gymmatly hasaplaýaryn. Altyn çykarmak işleri bu sebitlerdäki derýalarda has aňsat we netijeli amala aşyrylyp bilner"