Birinji hanym Erdogan COP31-de Zol galyndylary diplomatiýasyny alyp bardy

Prezident Rejep Taýyp Erdogan we aýaly Emine Erdogan, BMG-nyň Howanyň üýtgemegi baradaky Çarçuwaly konwensiýasynyň (COP31) 31-nji konferensiýasynyň çäginde dünýä liderlerini myhman aldy. Sammitiň dowamynda güýçli daşky gurşaw diplomatiýasyny alyp baran, birinji aýal Erdogan "Global Zero Waste Alliance" atly halkara hyzmatdaşlygy we halkara bileleşigi diýlip atlandyryldy.

Global nol galyndylar bileleşigi haýsy maksatlar bilen döredildi?

Birinji hanym Erdogan, 11-nji noýabrda guran "Global Zol Galyndylar Bileleşiginiň lideri är-aýalyň ýokary derejeli ýygnagynda" 195 ýurtdan gatnaşyjylara ýüzlendi; 5 sany ileri tutulýan ugurda bilelikdäki taslamalary ösdürmegi maksat edinýändigini mälim etdi: galyndylar we tegelek ykdysadyýet, plastik galyndylar, galyndy zollary, azyk galyndylary, bilim we ýaşlar.

leadersolbaşçylaryň aýallary üçin ýörite programmalar haýsylar?

Antalýada myhman alnan döwlet we hökümet baştutanlarynyň är-aýallary, birinji aýaly Erdoganyň alyp barýan "Zol galyndy" temaly naharyna ýygnandylar. Adaty Anadoly keşpleri we tebigy materiallar bilen taýýarlanan stolda myhmanlar, ýetişen institutlar tarapyndan taýýarlanan "Tebigatdan gelýän Anadolynyň reňkleri" sergisine baryp gördüler we tebigy boýamak usullaryny gözden geçirdiler.

11-12-nji noýabrda Antalýada geçirilen COP31 liderler sammitinde Emine Erdogan "Zol galyndylar, aýlaw we metan" atly tegelek stol ýygnagyna gatnaşdy we Zol galyndylary muzeýini açdy. Sammitiň çäginde BMG Habitat Executiveerine ýetiriji müdiri Anaklaudia Rossbach we BMG Ösüş Maksatnamasynyň prezidenti Aleksandr De Kroo ýaly şahsyýetler bilen ikitaraplaýyn duşuşyklar geçiren Erdogan, sammitiň tebigatyň bollygyny goraýan ädimlere alyp barmagyny isleýändigini aýtdy.

Birleşen Milletler Guramasy tarapyndan amala aşyrylýan galyndylaryň nol hereketi, Türkiýanyň ýolbaşçylygynda global daşky gurşaw syýasatyna öwrülýär. 2035-nji ýyla çenli şäher gaty galyndylarynyň mukdaryny 50 göterim azaltmagy maksat edinýän bu amalda, ýurtlara üstünlikli tejribe alyşmagy we tegelek ykdysadyýete geçişi çaltlaşdyrmagy maksat edinilýär.

Galyndylaryň nol çemeleşmesi dünýä syýasatynda nähili görkeziler?

Emine Erdoganyň ýolbaşçylygynda döredilen Global Zero Galyndylar Bileleşigi, daşky gurşaw krizisiniň diňe bir galyndylary dolandyrmak meselesi bolman, eýsem akyl we medeniýet meselesidigini hem açýar. Bu başlangyç, ýurtlaryň arasyndaky hyzmatdaşlygy artdyrar we ýerli çözgütleriň dünýä derejesinde standartlara öwrülmegini üpjün eder.

Bileleşigiň daşky gurşaw syýasatlaryna nähili täsirleri bolup biler?

Global Zol Galyndylar Bileleşigi, döwletara borçnamalaryny plastik hapalanmak we azyk galyndylary ýaly meseleler boýunça anyk çärelere öwürmek göz öňünde tutulýar. Esasanam 2050-nji ýyla çenli gaty galyndylaryň iki esse köpeljekdigi çak edilýän dünýäde bu bileleşigiň serişde netijeliligini ýokarlandyrmak arkaly parnik gazlarynyň zyňyndylaryny azaltmagyna goşant goşjakdygy görünýär.