BMG: Ysraýylyň Palestina tejribesi adam hukuklarynyň çynlakaý bozulmagydyr

Birleşen Milletler Guramasynyň Adam Hukuklary boýunça Commissionerokary Komissary Ysraýylyň Palestina topragynda alyp barýan işleriniň uruş jenaýatlaryna sebäp bolup biljekdigi baradaky çynlakaý netijeleri aýan etdi. Basylyp alnan sebitlerde, şol sanda Gündogar Iýerusalim , 2023-nji ýylyň 7-nji oktýabry bilen 2025-nji ýylyň 31-nji maýy aralygynda bolup geçen hukuk bozulmalara ünsi çekýän hasabatda Ysraýylyň adam hukuklarynyň bozulmagy barada aladalandyryjy maglumatlar bar.

Adam hukuklary hasabatynyň jikme-jiklikleri

OHCHR tarapyndan çap edilen hasabatda Ysraýylyň howpsuzlyk güýçleriniň palestinalylara garşy esassyz tussag edilmegi, gynalmagy we beýleki ýowuz çemeleşmeleri yzygiderli ulanýandygy mälim edildi. Hasabatda bu döwürde 9300 palestinalynyň Ysraýylyň türmelerinde saklanýandygy we köpüsiniň hiç hili aýyplama ýa-da kazyýet işi bolmazdan "administratiw tussag astyna alynmagy" çäginde tussag edilendigi aýdylýar.

Hasabata görä, bu merkezlerde ulanylýan gynamalaryň usullary açlygy we jynsy zorlugy öz içine alýar. Şeýle amallaryň diňe uruş jenaýatlary hökmünde garalman, eýsem adamzada garşy jenaýatlar bolup biljekdigi nygtaldy.

Iordan derýasynyň günbatar kenaryndaky zorlugyň artmagy

Ysraýylyň 2023-nji ýylyň oktýabr aýynda Gaza eden hüjümlerinden bäri Günbatar Şeriýada reýdler we hüjümler ep-esli artdy. Ysraýyl goşuny we göçüp gelenler sebite her gün diýen ýaly hüjüm edýärler, ölüm, ýaralanma we emläk weýran bolýar. Bu ýagdaý palestinalylar üçin çuňňur gorky we howpsyzlyk döredýär.

Palestina ýitgileri we mejbury göçürmeler

Palestina häkimiýetleriniň habar bermegine görä, basyp alnan Günbatar Şeriýada we Gündogar Iýerusalimde bolup geçen hüjümlerde takmynan 1200 palestinaly öldi, 13,000 adam ýaralandy we 23,000 adam tussag edildi. Mundan başga-da, 33,000 adam göçürildi we göçmäge mejbur edildi.

Bu wakalar sebitdäki gowşak ýagdaýy hasam erbetleşdiren hem bolsa, bu düzgün bozmalara halkara jemgyýetçiliginiň ünsüni çekmegi maksat edinýän hasabatda Ysraýylyň tejribesiniň halkara hukugyna ters gelýändigi görkezilýär.