Çörek keselinde irki diagnozyň we glýutsiz iýmitlenmegiň ähmiýeti

Çörek keseli, her 100 adamdan birinde ýüze çykýan glýuten bolan iýmitlere ömürlik duýgurlyk hökmünde kesgitlenýär. Dos. Medipol saglyk toparynyň prof. Doktor Newzat Aýkut Baýrak 16-njy maý Halkara Çörek Gününiň çäginde keseliň dürli şikaýatlar bilen ýüze çykyp biljekdigini we irki diagnozyň möhümdigini aýtdy. Şeýle hem witamin ýetmezçiligi, ösüşiň yza galmagy we osteoporoz ýaly dürli saglyk meselelerine sebäp bolup biler. Hünärmenler irki diagnozyň möhümdigini bellediler we keseliň alamatlarynyň ähli ýaş toparlarynda bolup biljekdigini mälim etdiler. Dos. Doktor Baýrak, kesele islendik ýaşda diagnoz goýup boljakdygyny we dogry iýmitlenmegiň ähmiýetini ýatladýar. Bugdaý, arpa, çowdary we süle ýaly dänelerden gaça durmalydygy nygtalýar. Şeýle hem glýuteniň azyk senagatynda giňden ulanylýandygy we köp gaplanan önümlerde duş gelýändigi aýdylýar. Hünärmenler gaplanan önümleriň ýazgylaryny üns bilen okamagy maslahat berýärler.

Çörek keseliniň çynlakaý netijeleri

Dos. Doktor Baýrak, bejerilmedik ýagdaýynda çörek keseliniň saglyk kynçylyklaryna sebäp bolup biljekdigini aýtdy. Osteoporoz, ýatdan çykarmak, B12 witamini we D ýetmezçiligi, fol kislotasynyň ýetmezçiligi we hatda önelgesizlik ýaly ýagdaýlar bolup biler. Seýrek duş gelýän çörek krizisi, içgeçme we garyn agyrylary bilen ýüze çykyp biler.

Ömürboýy glýutsyz iýmit

Çörek keseli bolan adamlar üçin glýutsiz iýmitiň möhüm ähmiýete eýe bolandygy aýdylýar. Hat-da az mukdarda glýuten hem bu kesele sebäp bolup bilýän bolsa-da, glýuteniň täsiri dowam etse, witamin ýetmezçiligi we rak keseliniň käbir seýrek görnüşleri ýaly saglyk problemalary ýüze çykyp biler. Şol sebäpli berhiziň seresaplylyk bilen ulanylmalydygy nygtalýar. Gaty içgeçme we garyn agyrylary bilen hassahana ýerleşdirilen näsaglaryň sany ep-esli. Irki diagnoz we dogry iýmitleniş şeýle adatdan daşary ýagdaýlaryň öňüni almakda möhüm rol oýnaýar. 16-njy maý Halkara çörek güni bu düşünjäni ýokarlandyrmak üçin möhüm mümkinçilik hödürleýär. Adamlaryň öz saglygy barada habardarlygyny ösdürmek çörek keseline garşy göreşde möhüm ädim hasaplanýar.

Öňümizdäki ýyllarda çörek keseli barada has köp gözleg we habarlylyk gözlegleriniň geçirilmegine garaşylýar. Bu amalda lukmançylyk ösüşleri we jemgyýetçilik düşünjesini ýokarlandyrmak çörek hassalarynyň durmuş derejesini ýokarlandyrar.