Dünýäniň iň garry adamy Ethel Katerham 117 ýaşyny belledi

Dünýäniň iň garry diri adam adyny buýsanç bilen göterýän Ethel Katerham täze ýaşyny ýakynlary bilen belledi. 2025-nji ýylyň aprelinde bu taryhy ada eýe bolan Katerham, 117 ýaşyny Angliýanyň Surreý şäherinde maşgalasy we ýakyn dostlary gatnaşan ýörite çäre bilen belledi. Surreýiň Lightwater etrabynyň Hallmark Lakeview garrylar öýünde ýaşaýan bir asyrlyk uçar agajy, Braziliýaly monah Inah Canabarro Lukas 116 ýaşynda aradan çykandan soň dünýäniň iň garry adamy hökmünde hasaba alyndy.

Taryhyň janly şaýady: Imperiýalardan häzirki dünýä

Ethel Katerhamyň durmuşy adamzat taryhynyň iň uly nokatlaryna şaýat boldy. “Titanik” äpet gämisiniň suwa batmagyna sebäp bolan betbagtçylykdan 3 ýyl öň we Russiýada çar re regimeimini agdarýan we mutlak monarhiýany bes eden Bolşewik rewolýusiýasyndan takmynan 8 ýyl öň dünýä inen Katerham adamzat taryhynda iň uly iki dünýä urşuny başdan geçirdi. Imperiýalaryň dargamagyna we häzirki zaman dünýäsiniň döremegine şaýat bolan Katerham, janly taryh kitaphanasy diýen ýaly.

110 ýaşynda Global pandemiýany ýeňdi

Adatdan daşary çydamlylygy we durmuş energiýasy bolan Katerham, lukmançylyk dünýäsini geň galdyrýan saglyk pudagynda üstünlik gazandy. Ginnesiň rekordlar kitabynyň maglumatlaryna görä, 2020-nji ýylda dünýäni weýran eden Covid-19 epidemiýasynda tutulan Katerhamyň şol wagt takmynan 110 ýaşyndady. Güýçli garşylygy sebäpli ölüm howply wirusy ýeňmegi başaran köp asyrlyk uçar agajy, bu keseli ýeňip geçip biljek dünýäniň iň garry adamlaryndan biri hökmünde hasaba alyndy.

Katerhamyň ýaşlygy başdan geçirmelerden we syýahatdan dolydy. 1927-nji ýylda henizem ýaş aýal bolanda Hindistana giden Katerham, ol ýerde bir maşgala terbiýeçi bolup işleýärdi. Öz dogduk mekanyna gaýdyp geleninden soň, 1931-nji ýylda Angliýada abraýly çakylyga gatnaşyp, Iňlis goşunynda podpolkownik bolup işlän adamsy Norman bilen tanyşdy. Durmuşyny birleşdiren bu jübüt, borjy sebäpli Gonkongda birnäçe wagt ýaşady we Ethel ol ýerdäki çagalar üçin çagalar bagyny açyp bilime goşant goşdy. 1976-njy ýylda adamsy Normany ýitiren Katerham ýene bir uly agyry başdan geçirdi we iki gyzynyň özünden ölendigine şaýat boldy. Maşgalasynda uzak ömrüň syry oňa mahsus däl; Onuň aýal doganlaryndan biri Gladys hem 104 ýaşynda, bir asyrdan gowrak aradan çykdy.

Ethel Katerham, 116 ýaşyny belläninden gysga wagt soň, geçen ýylyň sentýabr aýynda gaty aýratyn myhman aldy. Angliýanyň şasy III. Çarlz köp asyrlyk uçar agajyna hut özi baryp gördi we gutlaglaryny aýtdy. Bu taryhy duşuşykda şadyýan garaýşy bilen ünsi çeken Katerham, 21 ýaşynda Uels şazadasy diýlip yglan edilende, 1969-njy ýyldaky Patyşany ýatlatdy we "Şol döwürdäki ähli ýaş gyzlar size aşyk boldular we size öýlenmek islediler" -diýip, patyşany ýylgyrdy.

Taryhda iň uzak ýaşan adamyň ady henizem goralýar

Ethel Katerham häzirki döwürde iň garry diri adam bolsa-da, adamzat taryhynda iň uzak ýaşan adamyň ady henizem başga birine degişlidir. Ginnesiň rekordlar kitabyna görä, dünýä taryhynda iň garry adamyň ady 122 ýyl 164 gün ýaşap, 1997-nji ýylda aradan çykan fransuz raýaty nean Kalmente degişlidir.