Eastakyn Gündogarda we Demirgazyk Afrikada Türk uçary şemaly: Forbes derňewi we HÜRJET-iň taryhy uçuşy

Türk goranyş senagatynyň dünýä derejesinde gazanan üstünlikleri, esasanam ABŞ-da uly gyzyklanma bilen yzarlanýar. ABŞ-da ýerleşýän abraýly ykdysadyýet we derňew magazineurnaly Forbes, türk pilotsyz howa ulaglarynyň (UAV) global täsirine degişli giňişleýin derňewi neşir etdi. Neşir edilen derňewde, UAKakyn Gündogarda we Demirgazyk Afrikanyň çalt ýokarlanmagy bilen türk UAV we SIHA tehnologiýalarynyň harby deňagramlylygy nädip üýtgetendigi jikme-jik ara alnyp maslahatlaşyldy.

Türk uçarmanlaryny Aýlagdan Demirgazyk Afrika çenli strategiki giňeltmek

Derňew hasabatynda berlen maglumata görä, häzirki wagtda Arap dünýäsiniň köp böleginde Türkiýe tarapyndan içerki ýaraglar bilen işlenip düzülen ýaragly pilotsyz howa ulaglary (SIHA) işjeň ulanylýar. Türk ulgamlary soňky birnäçe ýylda Eastakyn Gündogarda we Demirgazyk Afrikada çalt ýaýrady; Katardan Marokko çenli Baýraktar TB2 , Akynçi , Anka-S we Aksungur ýaly modeller bilen giň geografiýanyň sanawyna girizildi. Soňky wakalar munuň meýdanda ýaýramagynyň şöhlelerini hem görkezýär. 26-njy iýulda Yemenemeniň demirgazygyndaky Hutiler tarapyndan Saud Arabystanynyň Korollyk howa güýçlerine degişli Baýraktar Aınkynyň ýykylmagy, Akynçlaryň Türkiýe bilen gol çekilen esasy goranyş şertnamasyndan soň Saud Arabystanynyň sanawynda işjeň hyzmat edip başlandygyny subut etdi. Saud Arabystany öň 2021-nji ýylda ygtyýarnama esasynda “Vestel Defence” tarapyndan öndürilen “Karayel-SU” modeliniň bilelikdäki önümçiligi üçin Türkiýe bilen elleşip, 2023-nji ýylda Baýkardan näbelli Akynjy sargyt etdi. Tehnologiýa geçirişini we bilelikdäki önümçiligi hem öz içine alýan bu ägirt şertnama Baýkaryň şol wagta çenli iň uly goranyş we howa giňişligi eksport şertnamasy hökmünde hasaba alyndy.

Birleşen Arap Emirlikleri (BAE) 2010-njy ýyllarda Hytaýda öndürilen Wing Loong II uçarmanlaryny ileri tutsa-da, Türkiye bilen ikitaraplaýyn gatnaşyklar kadalaşandan soň ünsi Türkiýäniň goranyş senagatyna gönükdirdi. BAE-nyň 2022-nji ýylda 120 Baýraktar TB2 zakaz edendigi we Akynjyny hem üpjün edendigi habar berildi. Sebitdäki türk uçarmanlarynyň ilkinji daşary ýurt müşderisi bolan Katar bu prosesi 2018-nji ýylda alty sany “Bayraktar TB2” satyn almak bilen başlady. Kuweýt, 2023-nji ýylda 370 million dollarlyk ägirt uly şertnama bilen 18 TB2-e sargyt etdi we bu sargytlaryň gowşurylyşy 2025-nji ýylyň iýulynda başlandy. uçarmanlar.

Demirgazyk Afrikada güýç deňagramlylygyny üýtgeden hyzmatdaşlyk

Müsür bilen Türkiýanyň arasyndaky diplomatik gatnaşyklaryň täzelenmegi, goranyş pudagyndaky hyzmatdaşlykda anyk ädimlerde özüni görkezdi. Müsür goranyş güýjüni ýokarlandyrmak üçin Akinçini satyn alsa-da, ýurtda ýerli ýygnak bilen türk uçarmanlaryny öndürmek üçin bilelikdäki önümçilik şertnamalaryna gol çekdi. Türkiye, şeýle hem 2023-nji ýylyň aprelinde raýat urşy başlanandan soň Sudanyň goşunyna Baýraktar TB2 goldawyny berdi. Tunis 2020-nji ýylda alty sany Anka-S satyn alyp, Türkiýäniň goranmak tehnologiýasyny ileri tutýan ýurtlara goşuldy. Türkiýe indiki döwürde Haftar bilen gatnaşyklaryny ösdüren bolsa, 2026-njy ýylyň awgust aýynda, Haftar güýçleriniň gözegçiligi astyndaky Liwiýanyň gündogaryndaky Al-Hadim howa bazasynda azyndan iki sany Akinçi uçarynyň ýerleşdirilendigi göründi.

Gök Watanda täze tapgyr: HÜRJET ilkinji eltiş uçuşyny amala aşyrdy

Türkiýanyň awiasiýa pudagyndaky ýene bir buýsanjy we Türkiýäniň howa güýçlerine gowşurylan ilkinji milli uçar tälim uçary HÜRJET, 30-njy awgust, oryeňiş güni taryhy uçuş etdi. Goranmak senagatynyň prezidenti Haluk Görgün, HÜRJET-iň haýran galdyryjy uçuşynyň suratlaryny, uçaryň ilkinji prototipi bilen bilelikde TUS-A020 guýrugy bilen sosial media hasaplaryndaky ýazgysynda paýlaşdy. Görgün öz ýazgysynda şu sözleri ulandy: "Uly ýeňşiň 104 ýyllygynda HÜRJET-i Gök Watan bilen bilelikde getirdik. Howa güýçlerimiz serkerdeligine gowşurylan ilkinji HÜRJET gury ýer we taksi synaglaryndan soň ilkinji uçuşyny üstünlikli tamamlady. Garaşsyzlygymyzy ýeňişe getirýän erk şu gün milli awiasiýamyzyň ganatlarynda ýokarlanar."

18 minutlyk taryhy synag we adatdan daşary ukyp

HÜRJET programmasy 2023-nji ýylyň 25-nji aprelinde ilkinji uçuşy bilen ösüş prosesinde örän möhüm çäk galdyrdy. Öndürilen iki prototip bilen üznüksiz synag çäreleriniň çäginde HÜRJET adatdan daşary uçuş ukybyny üstünlikli subut etdi. Taslamanyň yzygiderli önümçilik tapgyryndaky işler güýçlenip barýarka, Howa güýçlerine gowşurylan ilkinji uçaryň soňky gurnama liniýa işleri gutarandan soň ýer we taksi synaglary hem üstünlikli geçirildi. Preparationhli taýýarlyk işleri tamamlanandan soň uçuş karary berildi we HÜRJET ilkinji eltiş uçuşyny howada 18 minutlap howpsuz ýagdaýda tamamlady.

Sebitleýin täsir we arzan bahaly ýokary tehnologiýa çözgütleri

Türkiýäniň Marokko TB2 satuwy goňşy Al Algeririň reaksiýasyny özüne çekdi. Bu diplomatik deňagramlylygy göz öňünde tutup, Ankara Al Algerire türk uçarlaryny hem hödürledi. Bu başlangyçdan soň, Al Algerir has ulurak we goşa hereketlendiriji gurluşy bolan Anka-S we Aksungur zakaz etdi. Beýleki tarapdan, raýat urşy döwründe howa güýçleri esasan ýok edilen Siriýanyň, türk uçarmanlaryny howa goranyşyny we hüjüm güýjüni dikeltmek üçin wagtlaýyn we arzan çözgüt hökmünde kabul etmeginiň güýçli mümkinçiligi hökmünde görülýär. Edil şonuň ýaly-da, Liwanda arzan bahaly, ýöne ýokary tehnologiýaly goranyş ulgamlary bar, olar alternatiwleriniň arasynda türk uçarmanlaryny hem öz içine alyp biler. Aýlag sebtinden Demirgazyk Afrika çenli uzalyp gidýän bu giň geografiýada türk uçarmanlarynyň agdyklyk etmegi, Türkiýäniň sebitdäki täsirini ýokarlandyrýar we tehnologiýa geçirişine we köp ýurt bilen bilelikdäki önümçilik taslamalaryna gapy açýar.