Emeli intellekt awiasiýa pudagynda täze döwür başlaýar

Stambul Gelişim uniwersitetiniň amaly ylymlar fakultetiniň professory. Doktor Sezer Cihan Kesken, emeli intellektiň gündelik durmuşyň aýrylmaz bölegine öwrülendigini we her bir pudagyň bu özgerişlige uýgunlaşmalydygyny aýtdy. Bu özgerişligiň has güýçli duýulýan ugurlaryndan biri awiasiýa pudagydyr. Kesken emeli intellektiň amaly dolandyryş, karar bermek we awiasiýada çykdajylary gözegçilik etmek ýaly ugurlara möhüm goşant goşýandygyny aýtdy.

Awiasiýada sanlylaşdyrmagyň täsiri

Kesken Türkiýede emeli intellektiň ulanylyşynyň çalt ösýändigini we esasanam goranyş pudagyndaky ösüşleriň awiasiýa pudagyna möhüm goşant goşýandygyny aýtdy. Iň uly üýtgeşmeleriň ýakyn 5-10 ýylda ýolagçy hyzmatlarynda, goş goş amallarynda we amal dolandyryşynda bolup geçjekdigini mälim eden Kesken, emeli intellektiň howa hereketini dolandyrmak ýaly ugurlarda karar goldaw ulgamy hökmünde ulanyljakdygyny aýtdy. Bu, gijikdirmeler barada öňünden habar bermek we goş goş amallaryny has netijeli dolandyrmak ýaly artykmaçlyklardan ýolagçylaryň kanagatlylygyny ýokarlandyrýar. Keskeniň pikiriçe, emeli intellekt howa menziliniň operatorlaryndan başlap, ýerüsti hyzmat kompaniýalaryna çenli köp pudaklara amatlylyk berýär.

Uçarmanlar we geljekde emeli intellekt

Tehnologiýanyň uçarmanlara goldaw berjekdigini aýdan Kesken, adam elementiniň ähmiýetini saklajakdygyny we emeli intellektiň uçarmanlaryň habardarlygyny ýokarlandyryp biljekdigini aýtdy. Bir uçuş uçuş ulgamlarynyň we ýerden emeli intellekt bilen goldanýan uçuşlaryň gün tertibinde durýandygyny aýtdy, ýöne soňky karary kabul edijiniň hemişe adam boljakdygyny pikir edýär. Bu ulgamlaryň, esasanam ýük uçarlarynda synag edilip bilinjekdigini, ýöne bu gaty uzaga çekjekdigini we kanuny düzgünleriň wagt aljakdygyny aýtdy. Esasanam operasiýa gözegçilik merkezlerinde we tehniki hyzmat merkezlerinde möhüm üýtgeşmeleriň boljakdygyny we kararlaryň kabul edilmeginde emeli intellektiň möhüm rol oýnajakdygyny aýtdy. Özcan geljekde 'awiasiýa emeli intellekt analitikleri' ýaly täze hünär ugurlarynyň ýüze çykyp biljekdigini aýtdy.

Maglumat howpsuzlygy we etiki meseleler

Özcan emeli intellektiň giňden ulanylmagy bilen maglumat howpsuzlygynyň möhüm ähmiýete eýe bolandygyny we howa menzillerinde ulanylýan biometrik ulgamlaryň köp mukdarda şahsy maglumatlary öndürýändigini aýtdy. Bu maglumatlary ygtybarly saklamagyň möhümdigini aýtdy. Türkiye maglumat merkezleri pudagyna goýýan maýa goýumlarynyň we ýurduň içinde maglumatlary saklamak üçin edilýän tagallalaryň howpsuzlyk nukdaýnazaryndan möhüm ädimlerdigini aýtdy.

Bejeriş we abatlaýyş işlerinde emeli intellekt

Stambul Gelişim uniwersitetiniň mugallymy Hasan kerlker Çeliker emeli intellektiň abatlaýyş we abatlaýyş işlerinde has köp ulanylýandygyny aýtdy. Emeli intellekt bilen goldanýan ulgamlaryň adamda ýüze çykýan ýalňyşlyklaryň töwekgelçiligini azaltmak we tehniki hyzmat işlerini çaltlaşdyrmak üçin ulanylýandygyny aýtdy. Şeýlelik bilen, tehniki işgärleriň ünsüni çekip biljek jikme-jiklikleriň has aňsat tapylyp bilinjekdigini aýtdy.

Emeli intellekt we awiasiýanyň geljegi

Emeli intellektiň näsazlyklary ýüze çykarmakda we tehniki hyzmatyň çykdajylaryny azaltmakda möhüm goşant goşýandygyny aýdyp, Çeliker tehniki hyzmatyň wagt we çykdajy taýdan möhümdigini aýtdy. Emeli intellekt bilen goldanýan programmalaryň kömegi bilen barlaglaryň has gysga wagtda geçirilip bilinjekdigini we näsazlyklaryň irki döwürde ýüze çykyp biljekdigini aýtdy. Bu tehniki hyzmat meýilnamasyny has netijeli amala aşyrmaga mümkinçilik berýär.

Emeli intellektiň awiasiýa pudagynda has köp orun tapýandygyny we geljekde bu pudakda düýpli üýtgeşmelere sebäp bolup biljekdigini aýdyp bolar. Şeýle-de bolsa, gutarnykly kararlaryň we fiziki çäreleriň hünärmenler tarapyndan kabul edilmegi adam elementiniň möhüm bolup galjakdygyny görkezýär.