G20-den global innowasiýa we emeli intellekt üçin taryhy ylalaşyk: Senagat ägirtleri ABŞ-da duşuşdy

Global tehnologiýa diplomatiýasynyň taryhy öwrülişik nokady hökmünde häsiýetlendirilen G20 innowasiýa ministrleriniň ýygnagy ABŞ-nyň Demirgazyk Karolina ştatynyň Çapel Hill şäherinde geçirildi. ABŞ-nyň Söwda ministrligi we Ak tamyň Ylym we tehnologiýa syýasaty edarasy (OSTP) tarapyndan geçirilen iki günlük sammit, bütin dünýäde täzeliklere itergi berjek we emeli intellektiň geljegini emele getirjek köpmilletli bilelikdäki beýannama bilen tamamlandy.

Tehnologiýa dünýäsiniň ýolbaşçylary geljegi ara alyp maslahatlaşdylar

Sammitde diňe bir syýasatçylar däl, eýsem global tehnologiýa ekosistemasyny emele getirýän iň möhüm gatnaşyjylar hem ýygnandy. Duşuşygyň çäginde OSTP müdiri Maýkl Kratsios ; Tesla we SpaceX-iň baş direktory Elon Musk , Google DeepMind-iň esaslandyryjysy we prezidenti Demis Hassabis we Meta-nyň baş direktory Mark Zukerberg ýaly global tehnologiýa liderleri bilen açyk söhbetdeşlik geçirdi.

Beýleki tarapdan, Nvidiýanyň esaslandyryjysy we baş direktory Jensen Huang , Antropigiň esaslandyryjysy Tom Braun , OpenAI-iň baş direktory Sam Altman we Palantiriň baş direktory Aleks Karp ýaly emeli intellekt dünýäsiniň öňdebaryjy atlary ABŞ-nyň Söwda sekretary Howard Lutnik tarapyndan dolandyrylýan sessiýalara gatnaşdy. Bu ýokary derejeli ýygnaklarda täze döreýän tehnologiýalaryň global howpsuzlygy, ykdysady ösüşi we sosial abadançylygy nähili üýtgetjekdigi ara alnyp maslahatlaşyldy.

Karolina täze döreýän tehnologiýa ýörelgeleri kabul edildi

Duşuşygyň ahyrynda çap edilen bilelikdäki beýannamada täze nesil tehnologiýalarynyň uzak möhletleýin global ösüşi goldamakda möhüm roly nygtaldy. Gatnaşan ýurtlar innowasiýany goldaýan çeýe syýasatlaryň durmuşa geçirilmelidigi, emeli intellektiň jemgyýetçilik hyzmatlarynda netijeli ulanylmalydygy we işçi güýjüniň täze sanly başarnyklar bilen üpjün edilmelidigi barada ylalaşdylar.

Sammitde ýurtlary esasy ylmy gözleglere maýa goýmagy we ygtybarly tehnologiýalaryň täjirleşdirmek proseslerini çaltlaşdyrmagy höweslendirýän "Karolina täze döreýän tehnologiýa ýörelgeleri" barada ylalaşyk gazanyldy. Bu kontekstde kesgitlenen alty esasy ugur aşakdaky ýaly sanalandyr:

- Innowasiýany goldaýan çeýe syýasat çarçuwalaryny döretmek,
- Tehnologiýa arkaly mümkinçilikleriň we durmuş üpjünçiliginiň deňligini ýokarlandyrmak,
- Dünýä derejesinde ökde hünärli tehniki işçi güýjüni ösdürmek,
- Emeli intellekt üçin adalatly intellektual eýeçilik syýasatyny kesgitlemek,
- Emeli intellekt standartlary bilen senagat integrasiýasyny üpjün etmek,
- Senagat innowasiýa proseslerine maýa goýumlaryny güýçlendirmek we üpjün etmek.

Ministrler bu ýörelgelerden başga-da, tehniki işçi güýjüni ösdürmegi we dünýä derejesinde hususy pudagyň hyzmatdaşlygyny giňeltmegi maksat edinýän "Emeli intellektiň gülläp ösmegi maksatlary" we "Emeli intellektiň gülläp ösmegi baradaky Memorandum" tekstlerini kabul etdiler.

"Täzelik global ösüşiň hereketlendiriji güýji"

Sammitden soň möhüm beýanat beren ABŞ-nyň Söwda ministri Howard Lutnik G20 agza ýurtlaryň arasynda umumy pikir tapmagyň kyndygyny görkezdi we "innowasiýa ösüşiň esasy lokomotiwidir" diýen ynamyň ähli ýurtlary birleşdirýändigini aýtdy. Lutnik bu taryhy jarnamanyň telekeçilere maýa goýumlaryny giňeltmek, içerki önümçiligi janlandyrmak we intellektual eýeçilik hukuklaryny goramak üçin uly ynam döredjekdigini aýtdy.

OSTP müdiri Maýkl Kratsios G20 ýurtlarynyň ösýän tehnologiýalaryň geljegi üçin diýseň optimistik we kesgitli garaýyş öňe sürendigini aýtdy. Kratsios innowasiýa päsgel bermeýän, ýöne ony höweslendirýän çeýe syýasat çarçuwalarynyň global ykdysady ösüşi we gülläp ösmegi üpjün etjekdigini aýtdy.