Galyndylary dolandyrmakda durnuklylyk duýduryşy: Senagat täze deňagramlylygy gözleýär

Türkiýanyň daşky gurşaw syýasatlarynda strategiki köpri hökmünde hereket edýän galyndylary dolandyrmak, galyndylary görmek, tegelek ykdysadyýeti birleşdirmek we dekarbonizasiýa maksatlary möhüm ykdysady çäkden geçýär. Soňky ýyllarda uly maýa goýumlary bilen güýçlendirilen infrastruktura, iş çykdajylarynyň ýokarlanmagy we häzirki girdeji modelleriniň ýeterlik bolmazlygy pudagyň oýunçylaryny maliýe durnuklylygy barada çynlakaý aladalara sebäp bolýar.

Galyndylardan energiýa öwrülişi

Türkiye soňky çärýek asyrda galyndylary zyňmakda we gaýtadan işlemekde uly özgerişlikleri başdan geçirdi. 1995-nji ýylda poligon desgalarynda şäher galyndylarynyň diňe 6,9 ​​göterimi gaýtadan işlenip bilinýän bolsa, häzirki wagtda bu görkeziji takmynan 81 göterime ýetdi. Şeýle-de bolsa, çeşmesinden galyndylary ýygnaýan, aýyrýan, gaýtadan işleýän we ekologiýa taýdan arassa energiýa öwürýän desgalar, soňky döwürde girdejileriniň çäkli ýokarlanmagy bilen tapawutlanýan ýerli hökümetler bilen ýokary çykdajylar we amaly jedeller sebäpli ýaşamak üçin kynçylyk çekýär. Bu ägirt ekosistemanyň iň uly gatnaşyjylaryndan biri bolan Doğanlar Holding-iň golçur kärhanasy Biotrend Energy , Türkiýanyň 9 dürli welaýatynda işleýän we gurlan kuwwaty 114.2 MWt bolan 17 desga bilen galyndylary elektrik energiýasyna öwürýär. Pudagyň ýüzbe-ýüz bolýan gurluş böwetlerine baha berip, Dolandyryş geňeşiniň başlygy Biotrend Enerji Canan Özsoy bu işiň diňe täjirçilik işi hökmünde görülmeli däldigini aýtdy.

Howanyň krizisine garşy göreşmekde galyndylary dolandyrmagyň roly

Canan Özsoý desgalaryň esasy wezipesiniň elektrik öndürmek däl-de, daşky gurşawyň saglygy we galyndylary zyňmakdygyny belläp, metanyň gazynyň global ýylylyga ýetirýän zyýanly täsirine ünsi çekdi. Özsoý "Metan gazy atmosfera bilen garylanda, kömürturşy gazyndan 80 esse köp ýylylyga sebäp bolýar. Şonuň üçin zibiliň çeşmesinden gaýtadan ulanylmagy global klimat krizisine garşy göreşde iň esasy we aýrylmaz ädimdir" -diýdi.

ýokarlanýan çykdajylar we girdeji balansynda gyşarmak

Pudagyň maliýe balansyny sarsdyrýan iň möhüm faktorlaryň biri, amal çykdajylarynyň adatdan daşary ýokarlanmagydyr. Täzelenip bilýän energiýa çeşmelerini goldamak mehanizminiň (YEKDEM) çäginde hödürlenýän daşary ýurt walýutasyna esaslanýan nyrhlaryň maýa goýumlarynyň ilkinji ýyllarynda bu pudak üçin durmuş ýoly bolandygyny aýdyp, Özsoý bu balansyň ýakynda bozulandygyny aýtdy. Özsoý girdejileriň gaty çäkli aralykda galýandygyna garamazdan çykdajylaryň çalt artýandygyny we häkimlikler bilen baglaşylan şertnamalarda wada berlen galyndy mukdaryny ýerine ýetirmezligiň we meýdan dolandyryşy we maýa goýum borçnamalarynyň bozulmagy kompaniýanyň balansyna çynlakaý basyş edýändigini aýtdy.

Senagatyň geljegi üçin 3 möhüm talap

Bu kynçylyklary ýeňip geçmek üçin döwlet edaralary bilen intensiw aragatnaşyk saklaýandyklaryny mälim eden Canan Özsoý, galyndylary dolandyrmak pudagynyň geljegini şu aşakdaky sözler bilen jemleýän 3 esasy talaplary jemledi: "Ilki bilen, häzirki YEKDEM mehanizminiň şertnamalaýyn döwürlerde hereket edýän kadalar we çeýe şertler boýunça çeýe bolmagy hökmanydyr. meýdan, Netijede, welosiped sürmek, biometan öndürmek we "Döwletimiziň halkara ýaşyl gaznalara girmeginde kepillik hökmünde çykyş etmegine we plastmassa gaýtadan işlemek ýaly ýokary goşmaça gymmaty döredýän gözýetimli maýa goýumlaryna ýol açmagyna garaşýarys."