Gara deňzde Bonitonyň bollygy: Balykçylaryň ekosistemany goramak üçin aw çagyryşy

Bu möwsümde Gara deňizde görlen gür gür ilat sebitde balykçylyk işlerinde täze jedel döretdi. Samsun sebit balykçylyk kooperatiwler birleşiginiň prezidenti Atyf Malkoç, deňiz ekosistemasyndaky beýleki görnüşleriň howp astyndadygyny, sebäbi bonitleriň ak, at ýassygy, ýaş gyrgyçlar we gabyklar bilen iýmitlenýändigini we bu deňagramlylygy saklamak üçin bonito balykçylygynyň ýokarlandyrylmalydygyny aýtdy.

Bonito bollygy beýleki balyk görnüşlerine nähili täsir edýär?

Atyf Malkoç, bonitosyň gyrgyç we gyrgyç gyrgyç ýaly deňiz jandarlaryny hem köp iýýändigini belläp, bu ýagdaýyň durnukly balyk tutmak üçin töwekgelçilik döredýändigini öňe sürdi. Malkoç häzirki bolçulygy sebäpli hersi 30-50 lira satylýan bonitleriň aw edilmese beýleki balyk görnüşleriniň ilatyna zyýan ýetirip biljekdigini öňe sürdi we "gysga wagtda tutulmaly we arzan bahadan satylmaly" diýdi.

Balyklary sarp etmek we saklamak usullary nädip köpeldilip bilner?

Awy azaltmak baradaky pikirler bilen ylalaşmaýandygyny mälim eden Atyf Malkoç, kwota arzasynyň gün tertibine girizilmelidigini öňe sürdi we raýatlary balyk köp bolanda balyk satyn almaga we öýlerinde saklamaga çagyrdy. Geçmişde ulanylan duzlamak we süýjülik ýaly adaty gorap saklamak usullarynyň gaýtadan gözden geçirilip bilinjekdigini ýatladyp, Malkoç "Adamlary balyk iýmäge endik etmeli" -diýip, sarp ediş endikleriniň ähmiýetine ünsi çekdi.

Gara deňziň üsti bilen Giresundan Hopa çenli ýaýran bonito sürüleriniň möwsümleýin şertler we migrasiýa hereketleri netijesinde günbatara Bosfor tarap hereket etmegine garaşylýar. Atyf Malkoç howanyň temperaturasynyň täsiri sebäpli öňki ýyllara garanyňda has ýokary hasyl gazanylandygyny we balykçylaryň buzhanalarynyň doludygyny we önümleri arzan bahadan sarp edijilere ýetirmek üçin tagalla edilýändigini aýtdy.

Türkiýede suw hojalygy awçylygy, Oba hojalygy we tokaý ministrligi tarapyndan kesgitlenen kanunçylyk we aw gadagançylygy çäginde amala aşyrylýar. Deňiz görnüşleriniň dürlüligini goramak we balyk tutmagyň dowamly işleriniň dowamlylygy üçin ýerine ýetirilen kwotalar we balyk tutmagyň meýilnamalary ylmy maglumatlaryň esasynda degişli edaralar tarapyndan ýerine ýetirilýär. Balykçylara bu pudakdaky häzirki wakalar we degişli kooperatiwleriň üsti bilen aw düzgünleri barada maglumat berilýär.

Netije

Bonito ilatynyň duýdansyz köpelmegi deňiz ekosistemasyndaky azyk zynjyryna basyş edýär. Bu ýagdaý diňe bir ykdysady mümkinçilik däl, eýsem deňizdäki beýleki görnüşleriň ýaşamagyny üpjün etmek üçin biologiki deňagramlylygyň zerurlygyny hem getirýär.

Balykçylyk pudagynyň wekilleri, tutulan önümiň biderek bolmazlygy we elýeterli bahadan bazarda ýer tapmagy üçin sarp ediş endikleriniň üýtgedilmelidigini öňe sürýärler. Adaty gorap saklamak usullaryny öňe sürmek bilen, bu amal azyk üpjünçiligine goşant goşup biler we deňiz görnüşleriniň dürlüligini gorap biler.

Mümkin täsirler

Bonito balyk tutmagyň ýokarlanmagy balyklaryň bahasyny gysga möhletde has amatly derejede saklap biler. Bu, esasanam pes girdejili raýatlaryň belok zerurlyklaryny kanagatlandyrmak nukdaýnazaryndan oňyn täsir edip biler.

Beýleki tarapdan, aw işleriniň güýçlendirilmegi balykçylaryň maddy-tehniki üpjünçiligini we saklaýyş mümkinçiliklerini kynlaşdyryp biler. Mundan başga-da, bonito sürüleriň göçüp gidiş ugry boýunça beýleki sebitlerde şuňa meňzeş bollyk sebitdäki balyk bahalarynyň üýtgemegine sebäp bolup biler.