Germaniýada betbagtçylyga sebäp bolan aşa gyzgynlyk: Ömrüň ýitmegi 12 müň 500-e ýetdi

Germaniýa global howanyň üýtgemeginiň iň anyk we weýrançylykly netijelerine duçar bolmagyny dowam etdirýär. Aburduň abraýly saglyk edaralarynyň biri bolan Robert Koç instituty (RKI) tarapyndan çap edilen iň soňky hasabatda aşa yssynyň jemgyýetiň saglygyna ýetirýän zyýany ýüze çykaryldy. 2-nji awgusta çenli maglumatlary öz içine alýan hasabatda 2026-njy ýylyň 15-31-nji hepdeleriniň arasynda aşa yssy sebäpli ýurtda takmynan 12,500 adam öldi. Bu täsir galdyryjy san, yssy tolkunlaryň diňe möwsümleýin aladalanma bolman, eýsem jemgyýetiň saglygy üçin çynlakaý krizisdigini subut edýär.

Garry ilat iň agyr bahany töledi

RKI-iň seljermesi aşa yssynyň aýratyn ejiz ýaş toparlaryna ýetirýän täsirini aýdyň görkezdi. Hasabata görä, ölenleriň köpüsi garry raýatlardy. Şu ýyl aşa yssy tolkunlar sebäpli ölenleriň 6270-den 85 ýaşdan geçendigi mälim edildi. Şonuň ýaly-da, 75-84 ýaş toparyndaky 3 müň 110 adam we 65-74 ýaş toparyndaky 1900 adam ýokary temperatura sebäpli öldi. Hünärmenler garry ilatdaky suwsuzlygyň we dowamly keselleriň, temperaturanyň ýokarlanmagy bilen ölüm howpuny ýokarlandyrýandygyny bellediler.

Taryhy temperatura ýazgysy iýun aýynyň ahyrynda bozuldy

2026-njy ýylyň tomsunda, esasanam iýun aýynyň soňky hepdesinde betbagtçylyk döwri hökmünde hasaba alyndy. -26ylyň 26-njy hepdesine gabat gelýän 22-29-njy iýun aralygynda, umuman Europeewropa täsir eden ýylylyk tolkuny Germaniýada-da ýokary boldy. Diňe bir hepdelik döwürde aşa yssy sebäpli takmynan 9,600 adamyň ölendigi aýdylýar. Bu aýylganç tolkun wagtynda, 28-nji iýunda Brandenburg ştatynyň Oder-Spree sebitiniň Neissemnde şäherindäki Koşen etrabynda termometrler 41,7 dereje Selsiý görkezmek bilen taryhy temperatura rekordyny täzeledi.

Öňki ýyllar bilen deňeşdirilende gorkunç artma

Robert Koç institutynyň öňki ýyllardaky maglumatlary ýagdaýyň agyrlygyny hasam aýdyň görkezýär. Soňky 10 ýyllyk döwür gözden geçirilende aşa yssy sebäpli ölenleriň, esasanam 2018-nji we 2019-njy ýyllarda ýokary derejede galandygy görünýär. 2018-nji ýylda yssy sebäpli 9 müň 400 adam öldi, 2019-njy ýylda 7 müň 700 adam öldi. Şeýle-de bolsa, şu ýyl ýeten 12,500 san bu öňki ýazgylardan ýokarydy. RKI tarapyndan 9-njy iýulda neşir edilen we 15-25-nji hepdäni öz içine alýan hasabatda adam ýitgisi 5 müň 120 diýlip yglan edildi; Bu ösüşiň iýul aýynda we awgust aýynyň başynda nähili agressiw bolandygyny görkezýär.