Hagia Sofiýa metjidiniň taryhy taýdan dikeldilmegi: Aýratyn gorag astynda alnan äpet gümmez

Respublikanyň taryhynda iň giňişleýin gorap saklamak we dikeltmek taslamalarynyň biri bolan Hagia Sofiýa metjidinde ýene bir taryhy tapgyr amala aşyrylýar. Medeniýet we syýahatçylyk ministrliginiň gaznalarynyň Baş müdirliginiň utgaşdyrylmagy bilen ýerine ýetirilen düýpli işlerde binanyň esasy gümmezini gorajak wagtlaýyn polat üçek ulgamy ýokary howpsuzlyk nokady bilen örtülip başlandy. Bu möhüm ädimiň netijesinde dünýä mirasynyň sanawyndaky bu täsin gurluşyň dikeldiş işleri üznüksiz dowam eder, ybadat we zyýaratlar hiç hili päsgelçiliksiz dowam edip biler.

Ylmy komitetiň gözegçiligi astynda duýgur iş we howpsuzlyk çäreleri

Medeniýet we syýahatçylyk ministri Mehmet Nuri Ersoý sosial media hasabynda dikeldiş işleriniň täze we möhüm tapgyra ýetendigini aýtdy. Ministr Ersoý, Baş fondlar müdirligi tarapyndan alnyp barylýan işleriň, respublikanyň taryhynda iň giňişleýin ygtyýarlyk hereketidigini aýtdy.

Ministr Mehmet Nuri Ersoý esasy gümmeziň howa şertleriniň we täsin mozaikalaryň zaýalanmagynyň öňüni almak üçin döredilen wagtlaýyn polat gurluşynyň ýapylandygyny aýtdy. Ylmy komitetiň ýolbaşçylygynda amala aşyrylýan bu duýgur programma bilen taryhy binany asyl gurluşyna zeper ýetirmezden geljege geçirmek maksat edinilendigini mälim etdi. Ersoý: "Siwilizasiýamyzyň iň gymmatly miraslaryndan biri bolan Hagia Sofiýany ylmy gorap saklamak usuly bilen iň güýçli usul bilen geljek nesillere geçirmek kararyna geleris"

Esasy gümmezde giňeltmek we mozaikany goramak

Dünýä binagärlik taryhynyň iň möhüm eserlerinden biri hasaplanýan Hagia Sofiýada geçirilen jikme-jik in engineeringenerçilik derňewleri esasy gümmezde berkitmegiň gyssagly zerurlygynyň bardygyny ýüze çykardy. Gümmeziň daşky ýüzüni örtýän taryhy gurşun örtügini täzelemek we aşagyndaky daşaýjy ulgamy abatlamak üçin gurşun örtügini aýyrmak kararyna gelindi. Bu amal bilen bir wagtyň özünde gümmeziň iç ýüzündäki täsin mozaika bezeglerini gorap saklamak we dikeltmek işleri bitewi çemeleşme bilen amala aşyrylar.

Howanyň şertlerine garşy ýörite gorag kanwasy tehnologiýasy

sökmek we bejermek işleri wagtynda binanyň içki böleklerini ýagyş, ýel we aşa gyzgynlyk ýaly daşarky faktorlardan goramak üçin ýörite polat gurluşyk guruldy. Bu wagtlaýyn gurluş, öz ugry boýunça hünärmen bolan alymlardan ybarat Ylmy komitet tarapyndan tassyklanan ýokary tehnologiki ülňüleriň çal reňkli örtügi bilen örtülendir. Ot alma howpundan goraýan ýangyn saklaýjy materialdan öndürilen bu ýörite gorag örtügi, binanyň estetiki görnüşini bozmazlyk üçin gümmeziň reňkine laýyk saýlandy. Windel we agram ýük hasaplamalary ünsli ýerine ýetirilen ulgam, iş howpsuzlygyny hem ýokarlandyrýar.

Taryhy miras gelejege eltilende ybadat we saparlar dowam edýär

restgirt dikeldiş taslamasynyň dowamynda Hagia Sofiýa metjidiniň gapylary ybadat edýänler, ýerli we daşary ýurtly myhmanlar üçin açyk bolar. Başgaça aýdylanda, taryhy binany dikeltmek döwründe hiç hili çäklendirmeler ulanylmaýar. Beýleki tarapdan ministr Ersoý Hagia Sofiýanyň metjit hökmünde ybadat üçin açylmagynyň 6 ýyllygyny hem belläp geçdi. Erseňiji Soltan Mehmetiň ynamy we Stambuly basyp almagyň nyşany bolan bu beýik ybadathananyň, Prezident Rejep Taýyp Erdoganyň taryhy karary bilen özboluşly şahsyýetini alandygyny ýatladýan Ersoý: "Fatihyň ynamy bolan Hagia Sofiýa, adhan, dogalar we ähli şöhrat bilen baky ýaşar"