Halkara metbugatyň gözi bilen Türkiye: Maýa goýum dinamikasy we global howanyň görnüşi öwgä mynasyp boldy

Aragatnaşyk müdirligi we Prezidentiň maýa goýum we maliýe gullugy tarapyndan bilelikde gurnalan we 3-6-njy sentýabr aralygynda Stambulda geçirilen "Türkiýe, güýçli maýa goýumlar merkezi" atly metbugat programmasy dünýä metbugatynyň möhüm atlaryny ýerleşdirdi. Bu maksatnama gatnaşan Birleşen Milletler Guramasynyň (BMG) Genevaenewa ofisindäki akkreditlenen metbugat birleşiginiň (ACANU) prezidenti we uly habarçy Dina Abi Saab we Genevaenewada ýerleşýän garaşsyz journalisturnalist Jon Zarokostas Türkiýäniň ykdysady dinamikasy, şäher öwrülişigi taslamalary we global klimat diplomatiýasyndaky orny barada öz pikirleri bilen paýlaşdy.

Türkiýäniň toplumlaýyn ösüş modeli we howa syýasaty

ACANU-nyň prezidenti Dina Abi Saab Türkiýe eden saparyndan soň öz täsirlerini beýan etdi, Stambulyň geostrategiki pozisiýasyny uzak möhletleýin ösüş, baglanyşyk we sebit täsir güýjüne öwürmek kararyna haýran galandygyny aýtdy. Türkiýäniň klimat syýasatyny, tehnologiki ösüşleri we şäher özgerişlerini garaşsyz elementler hökmünde görmeýändigini belläp, Saab bu temalaryň ýurduň ykdysady durnuklylygyny ýokarlandyrmak we global hyzmatdaşlykda roluny güýçlendirmek maksady bilen toplumlaýyn dolandyrylýandygyny aýtdy.

Daşky gurşaw, şäherleşme we howanyň üýtgemegi ministri Murat Kurum bilen bolan duşuşygyna ünsi çeken Saab, Türkiýanyň howanyň hereketini şäher ösüşi, sosial üpjünçilik we çeşmeler dolandyryşy bilen öz içine alýandygyny aýtdy. Tejribeli journalisturnalist, Zol galyndylary inisiatiwasynyň tegelek ykdysadyýeti we gaýtadan işlemek habardarlygyny üstünlikli amala aşyrýan üstünlikli modeldigini aýdyp, Türkiýäniň daşky gurşaw borçnamalaryny şäher durnuklylygy mümkinçiligine öwrendigini aýtdy.

Betbagtçylykdan soňky dikeldiş işleri we COP31 ýerleşdiriş mümkinçiligi

Saab, 2023-nji ýylyň 6-njy fewralynda Türkiýäniň başdan geçiren we "asyryň betbagtlygy" hökmünde häsiýetlendirilen ýer titremelerinden geljekde durnukly şäherleri gurmaga itergi çeşmesine öwrülendigini we häkimiýetleriň paýlaşýan maglumatlaryna salgylandy. Geçen ýylyň ahyryna çenli ýer titremesinden ejir çeken 11 welaýatda 455 müň ýaşaýyş jaýynyň, iş ýerleriniň we oba jaýlarynyň gurlandygy baradaky maglumatlary paýlaşyp, Saab bu tejribäni tutuş ýurt boýunça ýaýratmagyň möhümdigini aýtdy.

2026-njy ýylyň noýabr aýynda Antalýada geçiriljek COP31 sammitini geçirmek üçin Türkiýäniň ägirt uly taýýarlyklaryna ünsi çekip, Saab ýurduň logistika tejribesi, institusional kuwwaty we halkara diplomatiýasyndaky güýji bilen bu guramany üstünlikli durmuşa geçirip biljekdigini aýtdy. Türkiýäniň howanyň maliýeleşdirilmegi, şäheriň durnuklylygy we tehnologiýa geçirişi taýdan ösen we ösýän ýurtlaryň arasynda köpri bolup biljekdigini aýtdy. Saab, şeýle hem SAHA Stambul we Borsa Stambul ýaly guramalar bilen gatnaşyklarynda maliýe we goranmak pudagyndaky ýokary hünärli we ýaş ýolbaşçylaryň täze nesil tejribe bermek üçin edýän tagallalaryna syn edendiklerini aýtdy.

Global maýadarlar üçin dinamiki merkez: Türkiýe

Halkara journalisturnalist Jon Zarokostas , 24 ýyldan soň ýene Stambula baryp görendigini mälim eden şäheriň ýol, demir ýol we howa transport ulgamlaryna we telekommunikasiýa infrastrukturasyna goýlan ägirt uly maýa goýumlarynyň ajaýyp üýtgeşme döredendigini aýtdy. Zarokostas, ministr Murat Kurumyň COP31 görüşi barada hödürlän ýol kartasyna salgylanyp, bu işdäki iň uly kynçylygyň maliýe çeşmelerini üpjün etmekdigini we sammitiň üstünlikli "durmuşa geçirilmegi COP" bolmagy üçin Türkiýäniň güýçli diplomatiýa alyp barýandygyny aýtdy.

Türkiýäniň göni daşary ýurt maýa goýumlary (GDIMG) babatynda hödürleýän uly artykmaçlyklaryna ünsi çeken Zarokostas, 86,2 million ilaty, dinamiki bazar gurluşy, strategiki geografiki ýerleşişi, daşary ýurt maýadarlary üçin salgyt düzgünlerini höweslendirmek we hünärli işçi güýji ýurdy global maýadarlar üçin özüne çekiji merkeze öwürýändigini aýtdy.