Han al-Ahmer: Ysraýylyň strategiki meýilnamalary we Palestina döwleti

Günbatar Şeriýa daky Han al-Ahmer obasyny ewakuasiýa etmek üçin Ysraýyl Maliýe ministri Bezalel Smotriç tarapyndan berlen görkezme Palestina döwletini döretmek mümkinçiligini pese gaçyrmaga gönükdirilen strategiýanyň bir bölegi hasaplanýar. Takmynan 350 palestinaly beduiniň ýaşaýan bu obasy ençeme ýyl bäri weýran edilmek we deportasiýa howpy bilen ýüzbe-ýüz bolup gelýär. Palestina azat ediş guramasy (PLO) bilen baglanyşykly Aýralyk diwary we ýewreý ilatly nokatlaryna garşy göreş geňeşinden Emir Dawud bu obanyň Ysraýylyň strategiki hereketleriniň nyşanydygyny aýdýar.

Han al-Ahmeriň töweregindäki strategiki sebite gözegçilik etmek bilen Ysraýyl Iýerusalimiň we Günbatar Şeriýanyň demirgazygyndaky we günortasyndaky obalary aýyrmagy maksat edinýär. Bu ýagdaý Palestiniň geografiki bitewiligine howp salýar.

Halkara reaksiýalar we hukuk amallary

Smotriçiň Halkara Jenaýat Kazyýetinde tussag etmek baradaky gizlin arzadan soň bu buýrugy bermek karary halkara jemgyýetçiliginiň ünsüni özüne çekdi. Dawud Ysraýylyň halkara hukugyna, jemgyýetine we ICC kararlaryna garşy çykýandygyny aýtdy.

Bu kynçylyk Palestina döwletiniň döredilmegini kynlaşdyrýan hem bolsa, halkara jemgyýetçiliginden Ysraýyla garşy has berk sanksiýalara we çärelere garaşylýar. Şeýle-de bolsa, Ysraýylyň bu ugurdaky tutanýerliligi palestina halkyny has köp garşylyk görkezmäge alyp barýar.

Palestinanyň garşylygy we geljegi perspektiwalary

Dawud Palestina döwletiniň bölekleýin geografiýada döredilip bilinmejekdigini we halkara gatyşmagyň möhümdigini aýtdy. Ysraýylyň meýilnamalaryna garamazdan, palestinalylar öz topraklarynda galmak we deportasiýa meýilnamalaryna garşy durmak bilen jogap berýärler.

Palestinalylar häzirki ýagdaýyň duýgurlygyny bilýärler. Ysraýyl tarapyndan durmuşa geçirilýän syýasatlaryň Palestina döwletçiliginiň öňüni almak üçin edilýän tagalladygyny aýdyp, Dawud bu ýagdaýy milli hukuklary dikeltmek ugrundaky göreşiň bir bölegi hökmünde görýär. Palestina halky Han al-Ahmeri goramak kararyna gelýär.

Ysraýylyň Han al-Ahmer baradaky meýilnamalaryna garşylyk diňe bir Palestina däl, eýsem bütin dünýäniň ünsüni özüne çekýär. Sebitdäki ösüşler geljekde bolup biljek çaknyşyklaryň we syýasy üýtgeşmeleriň habarçysy bolup biler.