“Hawkish” -iň garaşýanlary Fed ýygnagyndan öň güýçlenýär: 25 esasy nokadyň göterim derejesini ýokarlandyrmak tablisada

Global bazarlar ABŞ-nyň Federal ätiýaçlyk bankynyň (Fed) 15-16-njy sentýabr aralygynda geçiriljek Federal açyk bazar komitetiniň (FOMC) ýygnagyna gönükdirilendir. Geçen aýda geçirilen Jekson Hole ykdysady syýasat simpoziumynda Fed-iň prezidenti Kewin Warş tarapyndan berlen gülkünç habarlar we yglan edilen güýçli makroykdysady maglumatlar bankyň göterim mukdaryny ýokarlandyrjakdygyna umyt döretdi. Çarşenbe güni yglan edilmeli kararyň 25 göterim göterim derejesinde ýokarlanýandygyna garamazdan, karar teksti we indiki metbugat ýygnagynda beriljek habarlaryň bazarlaryň ugrunda aýgytly bolmagyna garaşylýar.

Sahin duýduryş berýär we Jekson Hole-den soň karar gözleýär

Fed federasiýasynyň prezidenti Kewin Warş 28-nji awgustda Jekson Hole eden çykyşynda inflýasiýa maksat derejesine çenli peselmese, pul syýasatynda goşmaça berkitme ädimleriniň zerur bolup biljekdigini aç-açan aýtdy. Häzirki maliýe ýagdaýyny "çäklendiriji" diýip häsiýetlendirip bilmejekdigini aýdan Warş, zähmet bazarynyň doly iş bilen utgaşýandygyny, ýöne bahalaryň durnuklylygy baradaky maglumatlaryň alada goýýandygyny aýtdy. Warş, tomusda alnan sarp ediş bahalarynyň esasy tendensiýanyň hemişelik gowulaşýandygyny görkezmeýändigini aýtdy we inflýasiýanyň nyşana gönükdirilen derejede peselendigine ynanýança berk tutumyň saklanjakdygyny aýtdy.

Fed-iň içindäki düşünişmezlikler we dürli sesler

Federal ätiýaçlyk ulgamynyň iýul aýynda geçirilen mejlisinde 9 ses bilen 3-e çenli ses alyp, syýasatyň derejesini 3,50-3,75 göterimde saklamagy geňeşdäki bölünişigi ýüze çykardy. Kliwlend federasiýasynyň prezidenti Bet Hammak, Minneapolis federasiýasynyň prezidenti Neel Kaşkari we Dallas federasiýasynyň prezidenti Lori Logan bu karara garşy çykdylar we 25 bal ýokarlandyrylmagyna ses berdiler. Soňky beýannamalar hem bu aýralygy goldaýar. Kanzas Siti federasiýasynyň prezidenti Jeffri Şmid inflýasiýanyň "berk we berk" tebigatyna ünsi çeken bolsa, Kliwlend federasiýasynyň prezidenti Hammak inflýasiýany maksatdan ýokary saklamak çykdajylaryň ýokarlanjakdygyny öňe sürdi. Boston federasiýasynyň prezidenti Sýuzan Kollins hem göterim mukdaryny ýokarlandyrmaga açykdygyny mälim etse-de, Fed Geňeşiniň agzasy Kristofer Waller dezinflýasiýa tendensiýasy dowam etse göterim derejeleriniň hemişe saklanyp bilinjekdigini aýtdy.

Iş we inflýasiýa maglumatlary göterim derejesiniň ýokarlanmagyny goldaýar

ABŞ-nyň soňky ykdysady maglumatlary Federal ätiýaçlyk ulgamynyň elini güýçlendirýär. Awgust aýyndaky oba hojalygy däl iş üpjünçiligi maglumatlary 162 müň adamyň köpelmegi bilen garaşylýandan has ýokary bolsa-da, işsizlik 4,1 göterim derejesinde galdy. Mundan başga-da, iýun we iýul aýlaryndaky iş üpjünçiligi maglumatlary ýokarda gözden geçirildi we umumy iş maglumatlary 55 müň adam köpeldi. Inflýasiýa ugrunda Önümçiniň baha indeksi (PPI) aýda 0,4 göterim, awgust aýynda bolsa her ýyl 5,4 göterim ýokarlandy. Sarp ediş bahalarynyň indeksi (CPI) aýda 0,4 göterim we awgust aýynda her ýyl 3,4 göterim ýokarlanan bolsa, esasy inflýasiýa aýlyk 0,3 göterim ýokarlamak bilen garaşylýandan has ýokarydy. Bu maglumatlar, zähmet bazarynyň berk saklanandygyny we inflýasiýa basyşynyň dowam edýändigini, 25 göterim göterim derejesini ýokarlandyrmak mümkinçiligini güýçlendirýändigini görkezdi.

Bilermeniň pikirleri: "Göterim derejesiniň ýokarlanmagy gutulgysyz görünýär"

Ösüşlere baha bermek bilen ING America sebitleýin gözleg bölüminiň başlygy Padraik Garwi esasy inflýasiýanyň garaşylýandan has ýokarydygynyň indiki hepde garaşylýan berkitmeleri güýçlendirýändigini aýtdy. Garwi, Fed gaznasynyň gelejekleriniň 25 bal ýokarlanmak ähtimallygynyň 85 göterim ähtimallygyny berendigini aýtdy we FOMC agzalarynyň köpüsiniň Warşuň keýpsiz garaýşyna laýyklykda göterim mukdaryny ýokarlandyrjakdygyny öňe sürdi. Amerikan Kärhanalar Institutynyň uly hünärmeni Stiwen Kamin hem iş we inflýasiýa maglumatlarynyň göterim derejesini ýokarlandyryp bolmajakdygyny aýtdy. Kamin, nebitiň bahasynyň ýokarlanmagynyň we uzak möhletleýin obligasiýa göterim derejesiniň düýpgöter ýokarlanmagynyň bazarlarda durnuklylyk aladalaryny çuňlaşdyrýandygyny aýtdy.