Ifo Eastakyn Gündogar konfliktleri sebäpli Germaniýanyň ösüş perspektiwalaryna täzeden seredýär

Germaniýanyň abraýly ykdysady pikir merkezlerinden biri bolan Ifo instituty, ýurduň ykdysady geljegi baradaky çaklamalaryna täzeden baha berdi. Düýbi Mýunhende ýerleşýän institut Eastakyn Gündogardaky konfliktleriň ykdysady täsiri sebäpli 2026-njy we 2027-nji ýyllardaky ösüş garaşyşlaryny aşakda gözden geçirdi. Bu täzelenme Germaniýanyň jemi içerki önüminiň (JIÖ) çaklamalaryny we inflýasiýa garaşmalaryny üýtgedýär.

Eastakyn Gündogar dawalarynyň Germaniýanyň ykdysadyýetine täsiri

Institut 2027-nji ýyldaky ösüş garaşyşyny mart aýynda çak eden 1,2 göteriminden 0.8 göterime çenli azaldy. Munuň esasy sebäbi Eastakyn Gündogardaky söweşiň Germaniýa ýetirýän ykdysady täsiri. Şu ýyl üçin jemi içerki önümiň ösüşi 0,8 göterim derejesinde saklandy.

Mundan başga-da, inflýasiýanyň şu ýyl 2,9 göterime çenli ýokarlanjakdygy we 2024-nji ýylda 2,7 göterime çenli peseljekdigi çaklanylýar. Esasy inflýasiýanyň şu ýyl 2,4 göterimden indiki ýyl 2,7 göterime çenli ýokarlanmagyna garaşylýar. Bu dinamika ýurduň ykdysady durnuklylygyna howp salýan faktorlaryň arasynda görkezilýär.

Ykdysady dikeliş we möwsümleýin üýtgeşmeler

Ifo hasabatynda gyş aýlarynda ykdysady dikelişiň güýçlenendigi aýdylýar. Möwsümleýin we senenama täsiri üçin düzedilen jemi içerki önümiň 2025-nji ýylyň soňky çärýeginde 0,2 göterim ýokarlandygy we 2026-njy ýylyň birinji çärýeginde bu mukdaryň 0,3 göterime çenli ýokarlanandygy mälim edildi. Esasanam Europeanewropa Bileleşiginiň ýurtlaryna eksportyň ýokarlanmagy daşary söwda pudagyna oňyn täsir eden faktorlaryň biri boldy. Bu ýagdaý, ýaz paslynda ykdysadyýetiň durgunlygyna sebäp bolup biler.

Döwlet maýa goýumlary we býudjet ýetmezçiligi

Federal hökümetiň döwlet maýa goýumlaryny artdyrmak üçin salgyt syýasaty ykdysadyýeti kem-kemden goldajak faktor hökmünde tapawutlanýar. Döwlet çykdajylarynyň şu ýyl we indiki ýyl ykdysadyýete 0,5 bal goşmagyna garaşylýarka, energiýa bahalarynyň ýokarlanmagy iki ýylda ösüşi 0,4 bal azaldar diýlip garaşylýar.

Giňeldilýän salgyt syýasaty býudjet defisitiniň 2025-nji ýylda 2,8 göterimden 2026-njy ýylda 4,1 göterime we 2027-nji ýylda 4,9 göterime çenli ýokarlanmagyna sebäp bolýar. Mundan başga-da, 2027-nji ýylda Germaniýanyň döwlet karzynyň jemi içerki önüme bolan gatnaşygy 68,1 göterime barabar bolar diýlip çaklanylýar. Ifo-nyň hasabatynda demografiki üýtgeşmeler we zähmet öndürijiliginiň gowşaklygy sebäpli ýurduň uzak möhletleýin ösüş potensialynyň çäklidigi aýdylýar.

Institut 10 ýylyň ahyrynda potensial ösüş depgininiň 0,1 göterime çenli peselip biljekdigini görkezýär. Bu Germaniýanyň ykdysady geljegine çynlakaý howp salýar. Häzirki çaklamalar Eastakyn Gündogardaky konfliktleriň gidişine baglylykda üýtgäp biler we bu ýagdaý düýpli zyýanly töwekgelçilikleri döredýär. Şeýle-de bolsa, giňeldilen salgyt syýasaty ösüşi goldaýar we Germaniýanyň ykdysadyýeti häzirki wagtda garşydaş güýçleriň täsiri astynda özgerişleri başdan geçirýär.

Wollmershauser nemes ykdysadyýetiniň wagtlaýyn durgunlygy başdan geçirjekdigini, ýöne çökgünlige girmejekdigini aýdýar. Eastakyn Gündogardaky gapma-garşylyklar azalsa, dikeldiş tomus çärýeginde täzeden başlar we ýylyň ahyryna çenli güýçlener.