Iquatyrmak kararyna gelen maýa goýum gaznalary üçin täze düzgün: Dikeldiş we töleg ýörelgeleri kesgitlenildi

Maýa bazarlary geňeşiniň (CMB) 2026-njy ýylyň 17-nji sentýabryndaky kararlary bilen ýatyrylmak kararyna gelen we ýatyrmak prosesi şu Kanunyň çap edilen senesinde heniz tamamlanmadyk 7596-njy Kanun, 2026-njy ýylyň 27-nji oktýabryndaky Resmi Gazetde çap edilip, gaznadan bikanun çykarylan gymmatlyklary dikeltmek maksat edinilýär. paýdarlar.

iquatyryş proseduralary CMB-iň gözegçiligi astynda, geňeş tarapyndan bellenen guramalaryň üsti bilen amala aşyrylar. Amalyň çäginde gaznanyň paýdarlary Merkezi Hasaba alyş Agentliginiň (CRA) ýazgylaryna esaslanyp kesgitlener we gaznanyň aktiwleri nagt görnüşine öwrüler we paýlanylýan nagt dörediler. Gaznanyň aktiwleri ýeterlik bolmasa, arassa maýa goýum mukdaryna görä hasaplanan tölegler üçin belli bir potoloklar we ileri tutulýan derejeler ulanylar. Mundan başga-da, Tygşytlaýyş goýumlaryny ätiýaçlandyryş gaznasy (TMSF) 6183 belgili Kanunyň çäginde serişdelere zeper ýetirmek üçin jogapkär şahslaryň we edaralaryň emläkleri üçin yzarlamak we ýygnamak amallaryny amala aşyrar.

Näme üýtgedi?

• theatyrylan gaznalaryň emläklerinden bikanun çykarylan gymmatlyklary dikeltmek üçin SDIF-de her fond üçin aýratyn "dikeldiş hasaby" döredildi.
• Paýdarlary maliýeleşdirmek üçin edilmeli töleglerde, sap maýa goýum mukdaryny hasaplanda sarp ediji we öndürijiniň baha indekslerine esaslanyp indeksasiýa usuly girizildi.
• Arassa maýa goýum mukdary 1 000 000 türk lirasyndan pes bolanlar üçin doly tölegler edildi we arassa maýa goýum mukdary 1 000 000 türk lirasyndan ýokary bolanlar üçin aralyk töleglere iň köp 1 000 000 türk lirasyna rugsat berildi.
• SDIF-e gözegçilik etmek, 5411 belgili bank kanunyndaky ygtyýarlyklar bilen üpjün edilen, gaznanyň zeper ýetmegine sebäp bolanlardan kolleksiýa ýygnamak hukugy berildi.
• liquidatyryş we dikeldiş hasabyndan jenaýat işlerine gatnaşan adamlara we edaralara hiç hili töleg tölenmejekdigi barada düzgün girizildi.

Kime degişlidir?

Düzgünnama 2026-njy ýylyň 17-nji sentýabrynda ýatyrylan CMB karary bilen ýatyrylan we neşir edilen senesi boýunça tamamlanmadyk maýa goýum gaznalarynyň paýdarlaryna, bu fondlary esaslandyryjy ýa-da dolandyryjy portfel dolandyryş kompaniýalaryna, ýatyryş jogapkär guramalaryna we gaznanyň ýitgilerine jogapkär boljak hakyky ýa-da kanuny şahslara degişlidir.

täsirlilik

Kanun 2026-njy ýylyň 27-nji oktýabrynda, 2026-njy ýylyň 17-nji sentýabryndan güýje girdi.

Netije

Bu kanun güýje girensoň, maýa goýum gaznalarynda ýatyryş amallaryny näbellilikden halas etmek we maýa goýujylaryň nägileligini azaltmak maksat edinilýär. Hususan-da, bazar şertlerinde gaznanyň aktiwlerini iň ýokary nyrhda nagt görnüşine öwürmek we SDIF tarapyndan bikanun amallar üçin jogapkärleriň emläklerini ele almak, maýa bazarlarynda aç-açanlygy we ynamy dikeltmekde möhüm ädim hökmünde kabul edilip bilner.

Mümkin täsirler

Göz öňünde tutulýan düzgün, ýatyryş prosesinde serişdelere garaşýan maýadarlara bergilerine has çalt we yzygiderli girmäge mümkinçilik berer diýlip garaşylýar. Mundan başga-da, gaznanyň dolandyryjylaryna we degişli taraplara päsgelçilik döredýän täsir döretmek bilen, gaznanyň aktiwlerini goramak meselesinde has seresap dolandyryş çemeleşmesiniň kabul edilmegine goşant goşup biler. Beýleki tarapdan, dikeldiş hasaplaryna geçirilmeli mukdaryň ululygyna baglylykda, maýa goýujylara edilmeli soňky töleg mukdarynda tapawutlaryň bolmagy mümkin.