Kartlar Haryt bazarynda gaýtadan paýlanýar: Nebit we kofe ýokarsyna çykaryldy, gymmat bahaly metallar azaldy

Geçen hepde geosyýasy töwekgelçilikleriň ýokarlanmagy, üpjünçilik zynjyrynyň kesilmegi we howa negatiwligi dünýä maliýe bazarlarynda haryt bahalarynyň düýpgöter üýtgemegine sebäp boldy. ABŞ-nyň Eýrana garşy alyp barýan harby hereketleri energiýa koridoryny höweslendirýän bolsa, Braziliýada we Wýetnamda howa şertleri soňky alty aýda kofeniň bahasyny iň ýokary derejä çykardy. Beýleki tarapdan, dollar indeksiniň ýokarlanmagy we obligasiýa göterim derejesiniň ýokarlanmagy gymmat bahaly metallara, esasanam altyna çynlakaý basyş döretdi.

Bu etapda esasanam oba hojalygy topar önümlerinde we esasy metallarda ýokary göterilişler bazarlaryň üns merkezine öwrüldi.

Gymmat metallarda Fed basyşy we Palladimdäki reaksiýa satyn alyşlary

Geçen hepde gymmat bahaly metallaryň öň tarapynda satuw tendensiýasy agdyklyk etdi. Altyn unsiýa 1,3 göterim, kümüş 3,9 göterim we platina 0,6 göterim ýitirilen bolsa, palladim çäklendirilen 0,5 göterim ösüş bilen hepdäni tamamlady.

Eastakyn Gündogarda barha möwjeýän dartgynlyk we ABŞ-nyň Merkezi Bankynyň (Federal ätiýaçlyk bankynyň) soňky ýygnagynyň teswirnamalarynda "möjek" syýasatlaryna ünsi göterim derejesiniň ýokarlanmagy baradaky garaşyşlary dowam etdirdi. Bu dollary güýçlendirdi, obligasiýa göterim mukdaryny ýokarlandyrdy we altynyň alternatiw bahasyny ýokarlandyrdy. Nebitiň bahasynyň düýpgöter ýokarlanmagy inflýasiýa sebäp bolup biler we Federal ätiýaçlyk ulgamynyň göterim derejesini ýokarlandyryp biler, bu gymmat bahaly metallara hem basyş eder. Gazylyp alynýan ýangyç ulaglaryndan elektrik ulaglaryna geçiş tendensiýasy sebäpli şu ýyl agyr zarba urlan Palladim, hepdede birneme dikelmegine sebäp boldy.

Üpjünçilik ýetmezçiligi we goldaýan esasy metallar ýitgileri

Bir marketada satylýan esasy metallar geçen hepde gaty işjeň we girdejili ýapyldy. Funt esasynda mis 1,2 göterim, nikel 2,3 göterim, sink 1,9 göterim, alýumin 2,1 göterim we gurşun 1,1 göterim gazandy. Eastakyn Gündogardaky gapma-garşylykly gurşawyň alýumin maddy-tehniki üpjünçiligini bozup biljekdigi baradaky aladalar bahalaryň ýokarlanmagyna sebäp bolsa-da, Hytaýda mis we alýumin zapaslarynyň peselmegi bu ýokarlanmany goldady.

Günorta Koreýada işleýän magdan ägirtleri Poaş Poong korporasiýasynyň eýeçiligindäki uly sink eritme desgasynda ýangyn bolup, global sink üpjünçiligi baradaky aladalary güýçlendirdi. Şonuň ýaly-da, dünýäniň iň uly öndürijilerinden biri bolan Indoneziýa nikel kwotasyny çäklendirip, nikeliň bahasynyň ýokarlanmagyny çaltlaşdyrdy.

Geosyýasy dartgynlyk tutaşdyrylan nebit, tebigy gaz ätiýaçlyklary petiklendi

Energetika bazarynda, Brent nebitiniň barrel bahasy 5,5 göterim güýçli ýokarlandy we soňky 4 hepdäniň pese gaçmagy bilen tamamlandy. ABŞ-nyň Eýrana garşy harby operasiýalary başlamagy we Eastakyn Gündogarda diplomatik çözgüt tapmak baradaky umytlaryň gowşaşmagy nebit üpjünçiligi üçin töwekgelçilik mukdaryny ýokarlandyrdy. Nebitiň bahasynyň ýokarlanmagy, global inflýasiýa dünýägaraýşyny bozup biler we merkezi banklaryň uzak möhletleýin berk pul syýasatlaryny alyp barmagyna sebäp bolup biler. Beýleki tarapdan, Nýu-Yorkork täjirçilik bir Exchangeasynda söwda edilýän Iňlis ýylylyk birliginiň (MMBtu) bahasy ABŞ-daky aksiýalaryň ýokarlanmagy sebäpli 2,8 göterim arzanlady.

Russiýa-Ukraina liniýasynda dartgynlylyk ýokary: Oba hojalyk harytlary we kofe uçuş

Geçen hepde oba hojalyk harytlarynda ýöriş boldy. Çikago söwda bir Exchangeasynda bugdaý her bugdaý üçin 6,6 göterim, mekgejöwen 4,3 göterim, tüwi 4,2 göterim, soýa 3,6 göterim gazandy. Kontinentara bir Exchangeada kofe 12,1 göterim, pagta 5,7 göterim, şeker 0,1 göterim we kakao 18,6 göterim gazandy. Russiýa bilen Ukrainanyň arasyndaky harby dartgynlygyň gaýtadan güýçlenmegi däne koridoryny howp astynda goýsa-da, Russiýanyň Don-Azow kanaly arkaly bugdaý iberilmegini çäklendirmegi we ABŞ-nyň Oba hojalygy ministrliginiň global hasyl çaklamalaryny peseltmegi bugdaýyň bahasynyň ýokarlanmagyna sebäp boldy.

Global tüwi we mekgejöwen ätiýaçlyklarynyň azalmagyna garaşyşlar bahalaryň ýokarlanmagyna sebäp bolan başga bir faktor boldy. Soýa ABŞ-daky gurakçylyk töwekgelçiligi we Hytaýyň importa bolan islegi sebäpli ýokarlanmagyny dowam etdirdi. Dünýäniň iň uly öndürijileri bolan Braziliýada (arabika) we Wýetnamda (robusta) amatsyz howa şertleri, kofe agaçlarynyň güllemegini peseltdi, netijede hasyl krizisine sebäp boldy we kofeniň bahasy bir funt üçin 3,57 dollardan geçdi we soňky 6 aýyň iň ýokary derejesine ýetdi. Günbatar Afrikada aşa köp ýagyş kakao hasylyna zeper ýetirip, üpjünçilik aladalaryny ýokarlandyran hem bolsa, ABŞ-da guraklyk we Hindistanda musson ýagyşynyň ortaça pes bolmagyna garaşmak hem pagtanyň bahasynyň ýokarlanmagyna sebäp boldy.