Kuba garaňkylyga çümdi: Gawananyň köçelerinde küýzeler we gaplar bilen elektrik gozgalaňy

Kuba soňky döwürdäki iň uly energiýa krizislerinden biri sarsdy. Acrossurduň hemme ýerinde elektrik togunyň kesilmeginden soň adamlar köp sebitlerde, esasanam paýtagt Gawanda köçelere çykdylar. Birnäçe günden bäri garaňkylyga höküm edilen millionlarça kubalylar ellerine küýzeler we gaplar bilen ses demonstrasiýalaryny gurnap, şahlaryny çalmak we "Çyra ýakmak" şygarlaryny aýtmak bilen hökümete we energiýa dolandyryşyna reaksiýa bildirdiler. Duşenbe güni milli elektrik torunyň doly çökmegi bilen başlanan bu iş, ýurduň sosial we ykdysady durmuşyny diýen ýaly ysmaz etdi.

Infrastruktura ýykyldy, Garaňkyda galan ullakan şäherler

Kubanyň milli elektrik ulgamy operatory UNE, günbatarda Pinar del Rio-dan gündogarda Holguine çenli kem-kemden maslahat berilýändigini habar berdi. Şeýle-de bolsa, häkimiýetler sişenbe güni agşama çenli ýurduň köp bölegine elektrik togunyň dikeldilendigini yglan etseler-de, köp nokatlarda üznüksizlik dowam edýär. Esasanam ýurduň ikinji uly şäheri bolan Santýago de Kubanyň henizem esasy tora birigip bilmeýändigi we elektriksiz doly galýandygy habar berildi. Havanaüzlerçe raýat yssy we garaňky gijede Gawanyň Jaimanitas we Santa Fe etraplarynda köçelere çykdy we çybyn ýokaşmagy, aşa yssy we ukusyzlyk bilen göreşmelidigini aýtdy. Santa Fe şäherinde küýzegärçilik demonstrasiýalary başlanandan gysga wagt soň, demonstrantlar käbir ýerlere elektrik togy dikeldilenden soň öýlerine dolandylar.

Thirdylyň üçünji esasy energiýa krizisi we ABŞ-nyň sanksiýalary

Şu ýyl üçünji gezek tutuş ýurt boýunça garaňkylyga düşen Kubada soňky aýlarda käbir sebitlerde 30 sagatdan gowrak arakesme halkyň sabyrlylygyny synap görerdi. Energetika krizisiniň esasy ýangyjyň ýoklugy, onlarça ýyl bäri täzelenmedik köne energiýa infrastrukturasy we ABŞ-nyň adadaky embargolarynyň agyrlaşmagydyr. Geçen ýanwar aýynda Waşingtonyň administrasiýasy Kubany daşary ýurtlardan ýangyç bilen üpjün etmegi kynlaşdyrýan strategiki ädimler ätdi we täze sanksiýalar bukjalaryny girizdi. Bu sanksiýalar daşary ýurt maýadarlarynyň ýurtdan çykarylmagyny çaltlaşdyrsa-da, Kuba ykdysadyýetiniň esasy gany bolan syýahatçylyk pudagyna-da uly zarba urdy. Sanksiýalary ýatyrmak üçin ABŞ Kuba hökümetinden demokratik saýlawlary geçirmegi we "syýasy" tussaglary boşatmagy we gepleşik stolunda oturmagyny talap edýär.

Birleşen Milletler Guramasy we Diplomatik Impasse

Kuba administrasiýasy we Birleşen Milletler Guramasy (BMG) ABŞ-nyň sanksiýalarynyň halkara hukugyna düýbünden garşydygyny we adalaryň iň esasy adam hukuklaryny ele alýandygyny öňe sürýärler. Iki ýurduň arasyndaky diplomatik gepleşikler doly petiklenýär. BMG Baş Assambleýasyndaky sanksiýalar ara alyp maslahatlaşmalarynda eden çykyşynda ABŞ-nyň BMG-daky hemişelik wekili Maýkl Waltz Kuba hökümetini elektrik krizisine doly jogapkär etdi we "Usullaryňyzy üýtgediň we halkyňyz üçin yşyklary ýakyň" diýdi. Muňa jogap edip, BMG mejlisine gatnaşýan ýurtlaryň aglaba köplügi Waşingtony on ýyllyk Kuba gabawyny derrew ýatyrmaga we adanyň ykdysadyýetini bogýan sanksiýalary ýatyrmaga çagyrdy. Energetika krizisi diňe bir ýurduň aň-düşünjesine täsir etmeýär; Şeýle hem saglygy goraýyş hyzmatlaryny, transport, azyk önümçiligi we syýahatçylygy togtatýar.