Malaýziýada 16 ýaşa ýetmedikler üçin sosial media gadaganlygy

Malaýziýanyň hökümeti sosial media platformalarynda ýaşlaryň howpsuzlygyny üpjün etmek üçin möhüm ädim ätdi. “Facebook”, “Instagram”, “TikTok” we “YouTube” ýaly uly ulanyjy bazalary bolan platformalar, 16 ýaşa ýetmedikleriň hasap açmagynyň öňüni alar. Bu nukdaýnazardan azyndan 8 million ulanyjy bolan bu platformalar ýaş barlamak ulgamlaryny ornaşdyrmaly bolarlar. Şeýle-de bolsa, käbir maşgalalar bu täze düzgüne garşy çykmagyny dowam etdirýärler.

berk jeza syýasaty

Malaýziýanyň häkimiýetleri ýaşlary barlamak ulgamyny doly işjeňleşdirmek üçin kompaniýalara alty aý wagt berýändiklerini habar berdiler. Bu döwürde kämillik ýaşyna ýetmedikler üçin bar bolan ulanyjylar üçin bir aýlyk maglumat geçiriş döwri berler. Platformalar bu düzgünleri ýerine ýetirmese, 10 million ringgit (takmynan 116 million TL) jerime tölener. Hökümetiň maksady çagalary kiber-zorlukdan, zyýanly mazmundan we endik ediji platforma aýratynlyklaryndan goramak. Beýleki tarapdan, sosial media platformalary bu karary tankytlaýarlar.

Türkiýanyň ädimleri

Şeýle-de bolsa, Türkiýede şuňa meňzeş düzgün girizildi. Sosial mediada 15 ýaşa ýetmediklere gadaganlyk girizýän bu kanun 2026-njy ýylyň 1-nji maýyndan güýje girdi.Türkiye tehniki infrastrukturasyny taýýarlamak üçin sanly platformalary talap etse-de, geçiş döwri gutaranda ýaş barlag ulgamyny döretmeýän platformalara jenaýat sanksiýalary giriziler. Bu amallar beýleki ýurtlardaky mysallara paralel.

Global tendensiýalar

Dünýäniň köp ýurtlary sosial media ýaş çäklerine täzeden baha berip başladylar. Awstraliýa geçen ýyl 16 ýaş çäklendirmesini girizen ilkinji ýurt boldy, Braziliýa we Indoneziýa. Angliýa, Fransiýa we Ispaniýa ýaly Europeewropadaky ýurtlar şuňa meňzeş düzgünlere taýýarlanýarka, ABŞ sosial media platformalaryna garşy kazyýet işi bilen gün tertibinde. Bu global tendensiýa, sosial ulanyjy platformalarynyň ýaş ulanyjylary goramak jogapkärçiligini ýokarlandyrýar.

Malaýziýanyň kabul eden bu karary, sanly gurşawda has ygtybarly tejribä eýe bolan ýaşlara goşant goşmagy maksat edinýär. Şeýle-de bolsa, şeýle düzgünleriň ulanylyşy we täsiri ýakyn geljekde has aýdyň düşüniler. Sosial media ägirtleri bilen hökümetleriň arasyndaky bu gapma-garşylygyň çagalaryň sanly howpsuzlygyna nähili täsir etjekdigi bilesigelijilik meselesidir.