Maşgala we durmuş hyzmatlary ministrligi, COP31 sammitinde howa syýasatlarynyň sosial ölçegini ara alyp maslahatlaşmak üçin

2026-njy ýylyň 9-20-nji noýabry aralygynda Türkiýe tarapyndan Antalýada geçiriljek 31-nji Birleşen Milletler Guramasynyň Howanyň üýtgemegi konferensiýasyndan (COP31) öň, Maşgala we durmuş hyzmatlary ministrligi howanyň üýtgemeginiň sosial ölçeglerine gönükdirilen giňişleýin taýýarlyk işini geçirýär. Maşgala we durmuş hyzmatlary ministri Mahinur Özdemir Göktaş, sammitiň çäginde aýal-gyzlary güýçlendirmek, çagalaryň gatnaşmagy, garry we maýyplary goramak we ideg hyzmatlary ýaly maksatnamanyň durmuşa geçiriljekdigini habar berdi.

COP31 sammitinde sosial hyzmatlar nähili ýerleşer?

Maşgala we durmuş hyzmatlary ministrligi, COP31 sammitinde howanyň syýasatlarynyň sosial ölçegini görkezmek bilen Türkiýäniň sosial hyzmat tejribesini halkara arenasyna çykarmagy maksat edinýär. Ministr Mahinur Özdemir Göktaş "Daşky gurşaw we howanyň üýtgemegi" adynyň aýal-gyzlaryň ygtyýarlyklary pudagynda ilkinji gezek esasy syýasatlaryň biri hökmünde kesgitlenendigini we sammitde "Diňe geçiş" we "Zol galyndylar" meselesine ünsi jemlejekdigini aýtdy. Ministrlik bu işde milli guramalar, Birleşen Milletler Guramasy guramalary we hökümete degişli bolmadyk guramalar bilen hyzmatdaşlykda işlär.

Howanyň krizisine garşy göreşmekde aýallaryň we çagalaryň roly nähili?

Howanyň üýtgemeginiň ylmy maglumatlary bolan aýal-gyzlara we çagalara ýetirýän täsirlerini açmagy maksat edinýän ministrlik, bu ugurda "Howanyň üýtgemeginiň aýal-gyzlara ýetirýän täsiri baradaky gözleg taslamasyny" amala aşyrýar. Ministr Göktaş 2026-njy ýylyň 13-nji noýabrynda BMG aýal-gyzlary bilen hyzmatdaşlykda "Sosial gorag, ideg hyzmatlary we aýallaryň adalatly geçiş üçin ygtyýarlyklary" atly çäräni gurnajakdyklaryny aýtdy. Çagalar üçin ICEUNISEF bilen bilelikde halkara çagalar we ýaşlar forumy geçiriljekdigini we çagalar tarapyndan taýýarlanan beýannamanyň syýasatçylara hödürlenjekdigini aýtdy.

Maşgala we durmuş hyzmatlary ministrligi, aýal-gyzlaryň we çagalaryň 2026-njy ýylyň 9-20-nji noýabry aralygynda Antalýada geçiriljek COP31 sammitinde iş, ideg jogapkärçiligi we betbagtçylyklar ýaly sosial ugurlarda howanyň üýtgemeginiň şöhlelenmelerini çözmek arkaly howanyň syýasatynyň merkezinde bolmagyny üpjün etmegi maksat edinýär.

Howanyň üýtgemegine garşy göreşde sosial gorag mehanizmlerini güýçlendirmek we jyns deňligini synlamak Türkiýäniň milli howa strategiýalarynyň biridir. Degişli ministrlikler we halkara guramalar tarapyndan geçirilen bu gözlegler, howanyň üýtgemegine uýgunlaşma prosesinde kemçilikli toparlaryň hukuklaryny goramak we durnukly sosial özgerişleri üpjün etmek maksady bilen alnyp barylýar.

Netije

COP31 sammiti howanyň üýtgemegine garşy göreşmegiň diňe bir daşky gurşaw meselesi bolman, eýsem durmuş üpjünçiligi we adam hukuklary bilen gönüden-göni baglanyşyklydygyny görkezýär. Ministrligiň geçiren barlaglary, klimat krizisiniň aýal-gyzlara, çagalara we maýyplara deňsiz-taýsyz täsirini azaltmak üçin sosial syýasatlary klimat strategiýalaryna goşmagyň zerurdygyny görkezýär.

Mümkin täsirler

Sammitiň çäginde geçiriljek gözlegler, howanyň üýtgemegine garşy işlenip düzüljek milli we halkara syýasatlarynda sosial gorag torlarynyň güýçlenmegine goşant goşup biler. Aýratyn-da aýallaryň ýaşyl ykdysadyýete gatnaşmagyny goldamak we betbagtçylyklara taýýarlyk meýilnamalaryna ideg hyzmatlaryny goşmak howanyň krizisiniň sosial çykdajylaryny azaldyp, sosial durnuklylygy ýokarlandyryp biler.