Mekge şertnamasy bilen ägirt uly hyzmatdaşlyk: Aýlagdan Türkiýä 100 milliard dollarlyk maýa goýum gapysy açyldy

7-nji awgustda Türkiýe, Saud Arabystany we Päkistanyň arasynda gol çekilen Mekge bilelikdäki goranyş şertnamasy diňe bir harby we goranyş hyzmatdaşlygyny däl, eýsem üç ýurduň arasynda ägirt uly ykdysady we strategiki integrasiýa hem getirýär. Sebitleýin howpsuzlyk arhitekturasyny üýtgeden bu taryhy şertnama; Goranmak senagaty, tehnologiýa geçirişi, energiýa maýa goýumlary we global logistika koridorlary ýaly möhüm pudaklarda milliardlarça dollarlyk täze döwre gapy açar diýlip garaşylýar.

Halkara bilim, tehnologiýa we gözleg merkeziniň (METAM) prezidenti Enes Güneýli, global güýç deňagramlylygy we ykdysady dinamika emeli intellekt we energiýa öwrülişiginiň çäginde gaýtadan dikeldilýän döwürde Mekge şertnamasynyň Türkiýe üçin özboluşly mümkinçilikleriň bardygyny aýtdy.

Technologyokary tehnologiýa we goranmak pudagynda strategiki sinergiýa

Güneýli, häzirki dünýä ykdysadyýetinde fiziki önümçilikden başga, emeli intellekt, programma üpjünçiligi we ýokary tehnologiýa gönükdirilen goranyş ulgamlarynyň aýgytly rol oýnaýandygyny görkezdi. Türkiýäniň awtonom ulgamlarda (UAV / UAV / UAV), emeli intellekt bilen goldanýan goranyş programma üpjünçiliginde, elektron söweş tehnologiýalarynda we tor merkezi dolandyryş we gözegçilik ulgamlarynda özüni dünýä derejesinde görkezendigini mälim eden Güneýli, bu ýagdaýyň Aýlag paýtagty bilen birleşdirilende uly täsir etjekdigini aýtdy.

Saud Arabystanynyň “Vision 2030” maksatlaryna laýyklykda sanly üýtgeşmelere we tehnologiýa geçirişine uly ähmiýet berýändigini ýatladýan METAM-nyň prezidenti, bu infrastrukturany noldan başlamak üçin köp ýyl gerek boljakdygyny aýtdy. Güneýli baha berdi: "Türkiýe bu bazara emeli intellekt we senagat 4.0 esasly harby we raýat tehnologiýalaryny eksport edýärkä, Saud Arabystanynyň güýçli maliýeleşdirilmegi bilen bu tehnologiýalaryň köpçülikleýin öndürilmegi (masştablaşdyrylmagy) çalt gazanyp bolar. Türkiýe pes bahaly gurnama pudagyndan ýokary tehnologiýa eksport edýän merkez derejesine çykar we şeýlelik bilen adam başyna milli girdeji we ösüş hilini ýokarlandyrar."

Greenaşyl energiýanyň üýtgemegi we Aýlag paýtagtynyň täze ugry

Enes Güneýli nebit girdejilerine garaşlylygy azaltmagyň Aýlag ýurtlary üçin strategiki zerurlykdygyny aýtdy we Saud Arabystanynyň ägirt uly maýasyny ýaşyl energiýa taslamalaryna gönükdirýändigini aýtdy. Wizion 2030 maksatlarynyň çäginde syýahatçylyk girdejilerini nebit girdejilerinden has köpeltmäge gönükdirilendigini bellän Güneýli, taryhy karar bilen daşary ýurt raýatlarynyň Mekgede we Medinede emläk edinip bilendigini ýatlatdy.

Türkiye, ýel turbinaly bölekler, gün paneli infrastrukturasy, batareýa önümçiligi, dag-magdan we energiýa geçirijisi ýaly gaýtadan dikeldilýän energiýa pudaklarynda möhüm rol oýnaýandygyny bellän Güneýli: "Mekge şertnamasynyň energiýa aýagy, türk in engineeringenerçilik we potratçylyk kompaniýalarynyň milliardlarça dollarlyk maýa goýumlaryny ilkinji saýlamagyna sebäp bolar. uzak möhletleýin import eder. " Willeňilleşdirer. "

Logistika koridorlarynyň howpsuzlygy we Türkiýäniň merkezi roly

Global pandemiýadan soň üpjünçilik zynjyrynda howpsuzlygyň iň ileri tutulýan ugry bolandygyny aýdan Güneýli, Mekge şertnamasynyň Türkiye, Saud Arabystany we Päkistan arasynda berk howpsuzlyk guşagyny döredjekdigini aýtdy. “Guşak ýoly” taslamasy, IMEC (Hindistan-Eastakyn Gündogar-Europeewropa koridory) we Basradan Türkiýä çenli uzalyp gidýän Ösüş ýoly taslamasy ýaly ägirt uly söwda liniýalarynyň işiniň howpsuzlyga baglydygyny ýatladýan Güneýli şertnamanyň maddy-tehniki ähmiýetini şeýle jemledi:

"Türkiýe, Päkistan we Saud Arabystany Hindi ummanynda, Pars aýlagynda, Gyzyl deňizde we Gündogar Ortaýer deňziniň okunda ýeňip geçmek üçin howpsuzlyk we üpjünçilik koridoryny gurýarlar. Mekge şertnamasy bilen kepillendirilen bu setirler, Türkiýäni global logistikanyň aýrylmaz ýygnamak we paýlaýyş merkezine öwürer. Countryurdumyzdan geçýän her bir konteýner göni gümrük girdejisini we hyzmat eksportyny aňladýar. "

Geosyýasy töwekgelçilikleriň azalmagy we 100 milliard dollarlyk maýa akymy

Mekge şertnamasynyň Türkiýanyň karz çykdajylaryna gönüden-göni täsir etjekdigini öňe süren Güneýli, goranyş hyzmatdaşlygynyň diňe bir harby däl, eýsem maliýe howpsuzlygyny hem üpjün edýändigini aýtdy. Güneýli, Eastakyn Gündogarda we Gündogar Ortaýer deňzinde geosyýasy ýerleşişi sebäpli geçmişde ýokary CDS (ýurt töwekgelçiligi) derejesi bilen ýüzbe-ýüz bolandygyny mälim etdi we dünýäniň iň uly uglewodorod öndürijilerinden biri bolan Pakistan we Saud Arabystany bilen döredilen bu hyzmatdaşlygyň töwekgelçilik duýgusyny ýokarlandyrjakdygyny aýtdy.

Guneýli geçmişde Aýlag paýtagtynyň gysga möhletli çalşyk ýa-da goýum hökmünde Türkiýä girendigini, emma bu şertnama bilen gatnaşyklaryň "strategiki hyzmatdaşlyk" derejesine ýetendigini we NATO standartlarynda öndürýän türk goranyş senagatynyň (ASELSAN, BAYKAR, TUSAŞ, ROKETSAN) R&D we önümçilik çykdajylaryny

Guneýli köpçülige garaşylýan 100 milliard dollarlyk Aýlag maýasy barada aşakdaky möhüm karary berdi: "Mümkin bolan maýa goýumlary gysga möhletli gyzgyn pul görnüşinde däl-de, göni maýa goýumlary we hyzmatdaşlyk modelleri arkaly amala aşyrylar. Saud Arabystanynyň Döwlet maýa goýum gaznasy (PIF) ýaly global ägirtler portlarda, logistika merkezlerinde, energiýa infrastrukturasynda we goranyş pudagynda işjeň rol oýnar. Bu 100 milliard dollarlyk göwrüm, uzak möhletleýin we strategiki taslamalar wagtyň geçmegi bilen durmuşa geçiriler. "

Netijede, Mekge bilelikdäki goranmak şertnamasynda Türkiýeni tehnologiýa öndürýän, ýaşyl energiýany maliýeleşdirmekde hyzmatdaş we global üpjünçilik zynjyrynda howpsuz geçmegiň açary bolan öňdebaryjy ýurt hökmünde ýerleşdirilmegi göz öňünde tutulýar.