Gysgaça
- Muğladaky sosna bal öndürijileri çykdajylaryň köpdüginden we organiki önümleriniň şeker we glýukoza baly bilen deň bahada bolmagyndan zeýrenýärler.
- Sentýabr aýynda başlap, noýabr aýyna çenli dowam etjek bu etapda sebitdäki takmynan 4 million ujundan 20-25 müň tonna sosna balynyň hasylyny almak maksat edinilýär.
- Soňky üç ýylda howa şertleriniň amatly bolmagy bilen önümçiligiň mukdary soňky bäş ýylda iň ýokary derejä ýetdi.
Türkiýäniň sosna bal önümçiliginiň 86 göterimine we dünýädäki önümçiliginiň 92 göterimine gabat gelýän Muğlanyň bal tokaýlarynda ykjam we ýerli aryçylar möwsümiň soňky süýt operasiýalaryny Milas, Menteşe, Marmaris we Köýçeğiz etraplarynda amala aşyrýarlar. Sentýabr aýynda başlap, noýabr aýyna çenli dowam etjek bu etapda sebitdäki takmynan 4 million ujundan 20-25 müň tonna sosna balynyň hasylyny almak maksat edinilýär. Soňky üç ýylda howa şertleriniň amatly bolmagy bilen önümçiligiň mukdary soňky bäş ýylda iň ýokary derejä ýetdi.
Aryçylar önümçilik çykdajylaryndan zeýrenýärler
Muğla sebitinde 20 ýyl bäri öndürýän aryçy Hasan Öz, ary saglygynyň bal hasylyny kesgitleýjidigini, ýöne dizel we giriş çykdajylarynyň ýokarlanmagy öndürijilere kynçylyk döredýändigini aýtdy. Öz pudagyň durnuklylygy barada aladalaryny bildirdi: "Sagdyn arylar bilen hasyl iki-birden köp, ýöne bal ýeterlik bahalandyrylmaýar. Erbet bal öndürilýändigi sebäpli arassa we organiki balymyz öz bahasyny tapyp bilmeýär. Çykdajylarymyz köp, dizel çykdajylary iň ýokary derejededir. Öndürýän balymyz çykdajylaryň öwezini dolmaýar." Ol pudagyň durnuklylygy barada aladalaryny bildirdi.
Glyukoza baly bazara nähili täsir edýär?
Organiki önüm öndürýän aryçy Meliha Öz, bazardaky glýukoza we şeker balynyň zähmeti köp talap edýän hakyky bal bilen bir kategoriýa degişlidigine reaksiýa bildirdi. Öz aşakdaky sözleri ulanmak bilen gözden geçirmek we aýralyk baradaky umytlaryna ünsi çekdi: "Şeraply aryçylar, şeker, glýukoza we mekgejöwen siropy bolan önümler üçin bazarymyzy zaýalaýarlar. Balymyzy laboratoriýada barladyk, ýokary hilli bal alýarys, gynansak-da, şekersiz organiki balyň gymmaty ýok. Biz bu barada zeýrenýäris."
Muğlanyň Milas, Menteşe, Marmaris we Köýçeğiz etraplarynda işleýän aryçylar sentýabr-noýabr aýlarynda soňky süýt amallary bilen möwsümi ýapmaga taýynlanýar. Howanyň şertleriniň gowulaşmagy bilen hasyl 20 müň tonna çenli ýokarlanandygyna garamazdan, öndürijiler köp girdeji çykdajylary we bazarda zyna edilen önümler tarapyndan döredilen adalatsyz bäsdeşlik sebäpli zähmeti üçin sylaglanmazlygyndan zeýrenýärler.
Oba hojalygy we tokaý ministrligi tarapyndan geçirilen azyk barlaglary we galp zyna edilen önüm sanawlary sarp edijileriň howpsuz iýmit almaklary üçin esasy çeşme bolup durýar. Aryçylar önümleriniň bahasyna satylmagy we adalatsyz bäsleşigiň öňüni almak üçin bazardaky barlagyň we organiki balyň has gowy goralmagyny talap edýärler.
Netije
Muğlada sosna balynyň öndürilmegi howa şertleriniň gowulaşmagy bilen hasyllylygy boýunça öndürijilikli döwre eýe bolsa-da, ykdysady durnuklylygy taýdan çynlakaý töwekgelçiliklere sezewar bolýar. Öndürijileriň ýüzbe-ýüz bolýan esasy meselesi diňe bir ýokary önümçilik çykdajylary däl, eýsem bazardaky zyna edilen önümler tarapyndan döredilen baha basyşydyr.
Organiki balyň glýukoza we şeker önümleri bilen deň bahada bäsleşmeli bolmagy aryçylyk işleriniň geljegine howp salýar. Bu ýagdaý, ýokary hilli önüm öndürýän aryçylaryň pudakdan çykmagyna ýa-da önümçilik kuwwatynyň peselmegine sebäp bolup biljek gurluş meselesi hökmünde tapawutlanýar.
Mümkin täsirler
Bazarda glýukoza we şeker balynyň bolmagy, sarp edijileriň hakyky baly tapawutlandyrmakda kynçylyk çekip, organiki bal öndürijileriniň girdejilerini ýitirmegine sebäp bolup biler. Bu ýagdaý uzak möhletde ýokary hilli bal üpjünçiliginiň azalmagyna we bazara bolan ynamyň ýitmegine sebäp bolup biler.
Dizeliň we giriş çykdajylarynyň ýokarlanmagy sebäpli goldaw berilmeýän öndürijiler aryçylyk işlerinden ýüz öwürseler, Türkiýe dünýädäki sosna bal önümçiliginde öňdebaryjy orny ýaramaz täsir edip biler. Mundan başga-da, arylaryň sanynyň azalmagy sebitdäki ekosistemalara we oba hojalygynyň tozanlaşmagyna gytaklaýyn ýaramaz täsir edip biler.
Çeşme: Haber7
Bu habar çeşme habaryndan emeli aňyň goldawy bilen taýýarlandy we türk dilinden maşyn terjimesi arkaly terjime edildi. Biz nähili işleýäris?
Teswirler (0)
Teswir ýaz
Entek teswir ýazylmandyr. Ilkinji teswiri siz ýazyň!