NATO Ankara sammiti tamamlandy: Baş sekretar Rutte tarapyndan taryhy goranyş we maýa goýum beýannamalary

36-njy neşir Ankara tarapyndan geçirildi. NATO-nyň döwlet we hökümet baştutanlary sammiti soýuzyň geljegini kesgitlän möhüm kararlar bilen tamamlandy. Sammitden soň geçirilen metbugat ýygnagynda möhüm çykyş eden NATO-nyň Baş sekretary Mark Rutte, Ankarada diýseň üstünlikli we netijä gönükdirilen sammiti yzda galdyrandyklaryny aýtdy. Ajaýyp myhman alandygy üçin Prezident Rejep Taýyp Erdogana minnetdarlyk bildirýän Rutte, geçen ýylky Gaaga sammitinde kabul edilen taryhy kararlaryň Ankarada durmuşa geçirilip başlandygyny aýtdy.

Goranmak pudagynda ägirt uly üstünlik: Bir günde 50 milliard dollarlyk şertnama

Global howpsuzlyk howplarynyň artýan döwründe ýaranlaryň goranyş kuwwatyny ýokarlandyrmak kararyna gelendigine ünsi çekip, Rutte goranyş maýa goýumlarynyň yzygiderli dowam edýändigini aýtdy. Bu nukdaýnazardan, NATO sammitiniň goranyş senagaty forumynyň çäginde bir günde 50 milliard dollardan gowrak täze üpjünçilik şertnamalaryna gol çekilendigi habar berildi. Rutte önümçiligi çaltlaşdyrmak, goranyş pudagynda býurokratik we maddy-tehniki päsgelçilikleri aýyrmak we innowasiýa maýa goýumlary Demirgazyk atlantik bileleşiginiň ileri tutulýan maksatlarynyň biridigini aýtdy.

NATO-nyň pilotsyz uçar başlangyjy we milliard ýewro infrastruktura maýa goýumlary

Rutte geljekdäki söweş tehnologiýalaryna uýgunlaşmak üçin örän möhüm ädimleriň ädilendigini we täze açylan "NATO Drone Edge" inisiatiwasyny yglan etdi. Bu gözýetimiň çäginde, ýakyn 5 ýylda pilotsyz ulgam tehnologiýasyna 40 milliard dollarlyk ummasyz býudjetiň bölünip beriljekdigini habar berdi. Şeýle hem, NATO-nyň iş mümkinçiligini we logistika güýjüni ýokarlandyrmak üçin ýangyç üpjünçilik zynjyryny güýçlendirjek 27 milliard ýewro infrastruktura maýa goýumynyň tassyklanandygy habar berildi. Tehnologiki üýtgemeleriň emeli intellekt we transatlantik bilelikdäki söweş bulut infrastrukturasy ýaly ugurlar tarapyndan goldanjakdygy mälim edildi.

Kollektiwleýin goranyş borçnamasy we Ukraina 70 milliard ýewro goldawy

NATO ýaranlarynyň 2035-nji ýyla çenli jemi içerki önüminiň (JIÖ) 5 göterimini goranyş çykdajylaryna paýlamak maksady bilen kesgitli ädimler ädýändigini mälim eden Rutte, bu býudjetleriň diňe çykdajylara gönükdirilmän, eýsem harby güýçleri döwrebaplaşdyrmak üçin hem ulanyljakdygyny aýtdy. Europeewropadaky we Kanadadaky ýaranlaryň ABŞ bilen bilelikde Demirgazyk atlantik bileleşiginiň goragy üçin has köp jogapkärçiligi öz üstüne aljakdygyny bellän Rutte, Ukraina goldawynyň güýçli dowam etjekdigini aýtdy. Baş sekretar şu ýyl we indiki ýyl Ukraina azyndan 70 milliard ýewro bahasy bolan harby enjamlar, logistika we okuw kömegi bermäge söz berdi. 5-nji madda wepalylygyň we Demirgazyk atlantik bileleşigiň esasyny düzýän köpçülikleýin goranyş ýörelgesiniň Ankarada ýene-de bir gezek tassyklanandygyny aýdan Rutte, "NATO 3.0" gözýetimi bilen 1 milliard adamyň howpsuzlygyny aýgytly goramagy dowam etdirjekdiklerini aýtdy.