NATO-nyň baş edarasyndaky Tinder skandaly: Ispan ofiseri we rus söýgülisine garşy içalyçylyk derňewi

NATO-nyň Soýuzdaş deňiz serkerdeliginiň (Markom) Angliýadaky baş edarasy kino ýaly gowy howpsuzlyk we içalyçylyk krizisine şaýat boldy. Northwooddaky strategiki harby bazada ýerleşýän Ispaniýanyň deňiz işgäri, rus işgärlerini gorkuzýan meşhur tanyşlyk programmasy Tinder arkaly tanyşan rus asly bir aýal bilen söýgüsi bardy. Howpsuzlyk derňewinden soň ispan ofiseri işinden boşadyldy we bazasyna girmek baradaky rugsady ýatyryldy.

Strategiki ştab-kwartiradan başlaýan maslahat beriji gatnaşyklar we howpsuzlyk duýduryşy

Waka Demirgazyk deňzinde we Angliýanyň kenarýakasyndaky rus suwasty gämilerine we harby gämilerine, şeýle hem Moskwanyň "kölege floty" diýlip atlandyrylýan nebit tankerlerine ýakyndan gözegçilik edýän möhüm Northwood bazasynda bolup geçdi. Ispaniýanyň deňiz işgäri 2024-nji ýylyň soňky aýlarynda Janina Waýt atly bir aýal bilen gatnaşyk gurup başlady. Sowet Soýuzy döwründe Russiýada doglan ofiser we 49 ýaşly Ak ýaş wagtynda Angliýa göçüp geldi we Angliýa we Polşanyň goşa raýatlygy bardy, tiz wagtdan şol bir öýi paýlaşyp başlady.

Gatnaşyk çalt depginde ösüp barýarka, Waýt 2024-nji ýylyň dekabrynda ofiser bilen Northwood şäherinde geçirilen ýokary derejeli harby çärä gatnaşdy. Bu sapar harby aňtaw gullugynyň we howpsuzlyk bölümleriniň ünsüni özüne çekdi we bu ikisine garşy giňişleýin howpsuzlyk derňewine ýol açdy.

Derňew çuňlaşdy: Ispan ofiseri deportasiýa edildi

2025-nji ýylyň birinji ýarymynda NATO we Ispaniýanyň howpsuzlyk bölümleri bilelikde çuňňur derňew geçirdi. Derňewiň çäginde Ispaniýanyň häkimiýetleri ofiseriň milli howpsuzlygy arassalamak işini togtatmak kararyna geldi. Soňra, 2025-nji ýylyň 19-njy iýunynda Northwood bazasynyň serkerdesi ofiseriň harby desgalara giriş kartasyny düýbünden ýatyrdy.

Bu proses 2025-nji ýylyň iýulynda Markomda ofiseriň wezipesiniň resmi taýdan ýatyrylmagyna we Ispaniýa gyssagly gaýdyp gelmegine sebäp boldy. Derňewiň oňa "negatiw howpsuzlyk töwekgelçiligi" hökmünde baha bermegine hiç hili anyk subutnamasy bolmadyk Waýt berk garşylyk görkezdi.

"Men rus içalysy däl" FSB-den goranmak we aýyplama

Russiýada doglandygy sebäpli kemsidilendigini öňe süren Janina Waýt, Angliýanyň Goranmak ministrligine garşy kanuny söweşe başlady. Elbetde, rus agenti däldigine ünsi çeken Ak, özüne garşy hiç hili tussaglyk kararynyň ýokdugyny aýtdy. Şeýle-de bolsa, Ak geçen aý kakasyny görmek üçin Sankt-Peterburg şäherine gitdi. Sankt-Peterburgda Russiýanyň Federal Howpsuzlyk Gullugynyň (FSB) işgärleri tarapyndan iki sagatlap sorag edilmegi şübheleri artdyrdy. Ak, sorag wagtynda öňki gyz dostunyň borjy we harby gatnaşyklary barada soraglara sezewar edilendigini aýtdy.

Bu wakalardan soň karýerasy we maşgala durmuşy tersine öwrülen ispan ofiseri, onuň aýrylandygyny we uly adalatsyzlyga sezewar bolandygyny öňe sürýär. Jübütler 2025-nji ýylyň awgust aýynda ýene-de Northwood bazasyna girmäge synanyşan hem bolsalar, howpsuzlyk tarapyndan petiklenipdi we polisiýa wakanyň bolan ýerine çagyryldy. NATO Markomyň metbugat sekretary bu mesele barada beýanat berip, işgärler meselesi barada jikme-jik maglumat bermekden saklandy we gizlin maglumatlary goramak kararyna gelendigini aýtdy. Iňlis Goranmak ministrligi dowam edýän kazyýet işi sebäpli dymýar.