Nebi Samuel metjidiniň 'ýahudylaşmagyna' garşy duýduryş

Iýerusalim häkimligi Ysraýylyň 'arheologiki ýadygärligi ösdürmek' bahanasy bilen Nebi Samuel obasynda we Beýt Iksa şäherçesinde 110 gektar ýer eýeländigini habar berdi. Bu ösüş sebitde ýaşaýan palestinalylar we yslam mirasy üçin howp hasaplanýar.

Ysraýylyň jedelli ýer syýasatlary

Iýerusalim häkimligi Ysraýylyň 1967-nji ýyldan bäri sebitde alyp barýan işleriniň Palestina topraklaryna we yslam mukaddes ýerlerine ýewreý taslamasynyň bir bölegidigini mälim etdi. Konfiskasiýa edilen ýerleriň arasynda taryhy metjidiň we onuň töwereginiň bardygyny we bu ýagdaýyň Nebi Şamuwel metjidi ýaly möhüm yslam gurluşlaryna howp salýandygy bellendi. Bu bina Iýerusalimiň töweregindäki iň möhüm yslam taryhy binalarynyň biridir. Şeýle-de bolsa, Ysraýyl Töwratda agzalan Şamuwel pygamberiň guburynyň sebitde ýerleşýändigini öňe sürüp, palestinalylaryň sebite girmegini çäklendirýär.

Palestinalylaryň agyr şertleri

Ysraýylyň 1971-nji ýylda seýrek taryhy eserleri goramak sebäpli obadaky öýleriň köpüsini ýykandygyny we takmynan 300 palestinalynyň ýaşamagyny dowam etdirendigi habar berildi. 1995-nji ýylda Nebi Şamuweliň töweregi “milli seýilgäh” diýlip yglan edildi we oba izolirlendi. Bu ýagdaý sebitdäki palestinaly ilatyň durmuşyny hasam kynlaşdyrdy.

Arheologiki gazuw-agtaryş işleri we olaryň netijeleri

1992-nji ýyldan bäri dowam edip gelýän arheologiki gazuw-agtaryş işlerinde Ysraýylyň ýewreý kyssasyny goldaýan tapyndylaryň tapylmadygy, ýöne aýratyn yslam eserleriniň tapylandygy aýdylýar. Mundan başga-da, Ysraýyl güýçleri metjidiň käbir ýerlerini ele geçirdi we sebitdäki dartgynlygy ýokarlandyryp, harby we gözegçilik maksatly ulandy.

Halkara goşulyşmaga çagyryş

Iýerusalim häkimligi Nebi Samuel metjidini we onuň töweregini goramak üçin halkara guramalaryna, esasanam UNESKO-a gyssagly gatyşmagy talap etdi. Bu çagyryş, halkara jemgyýetçiliginiň sebitdäki dartgynlygy we medeni mirasy goramagy ileri tutmalydygyny nygtaýar.

Netijede Ysraýylyň şeýle amallary sebitde ýaşaýan palestinalylaryň ýaşaýyş ýerleriniň kiçelmegine we Yslam mirasynyň howp astyna düşmegine sebäp bolýar. Geljekde şeýle ösüşleriň dowam etmegi halkara jemgyýetçiliginiň has köp gatnaşmagyny talap edip biler.