Nebitiň bahasy we göterim derejesi karary deňagramlylygy üýtgedýär: Merkezi bankdan oktýabr aýynyň möhüm ssenariýasy

Türkiýe Merkezi Bankynyň (CBRT) pul syýasaty kararlary we soňraky bazar netijeleri maliýe dünýäsinde ýakyndan yzarlanýar. Gedik atatyrym maýa goýum geňeşiniň müdiriniň orunbasary Onur Can Bal Merkezi bankyň syýasat stawkasyny 37 göterim hemişelik saklamagy bazaryň garaşyşlaryna doly laýyk gelýändigini aýtdy. Kararyň tekstiniň deňagramly pozisiýany görkezýändigini mälim eden Bal, ne keýik, ne-de keýpsiz diýip häsiýetlendirilip bilinjek bu habarlaryň ýakyn geljekde pul syýasaty barada aýgytly boljakdygyny aýtdy.

Inflýasiýa we nebitiň gözegçiliginde göterim kesmek senenamasy

Onur Can Bal, inflýasiýanyň esasy tendensiýasynyň haýallamagyna we içerki islegiň gowşamagyna karar tekstindäki ünsi göterim derejesini peseltmek üçin ýaşyl yşyk berdi, ýöne ýokary energiýa çykdajylarynyň çynlakaý töwekgelçilikdigini aýtdy. Bal, Merkezi Bankyň oktýabr aýynda, esasanam nebitiň bahasy arzanlasa, göterim mukdaryny has peseldip biljekdigini aýtdy.

ýylyň galan iki möhüm mejlisinde göterim derejesini peseltmek ädimleriniň görüljekdigini çak eden Bal, nebitiň bahasy peselýän tendensiýa giren halatynda oktýabr we dekabr aýlarynda 100 bal azaltmak karary kabul edilip bilinjekdigini öňe sürdi. Şeýle-de bolsa, energiýa çykdajylarynyň ýokary bolmagyny dowam etdirse, ilkinji göterim derejesini peseltmek ädiminiň has çäkli derejede 50 esas derejesinde galyp biljekdigini aýtdy. Bu etapda Türkiýe Respublikasynyň Merkezi Bankynyň ätiýaçlyklarynyň 184,2 milliard dollar derejesine ýetendigi mälim edildi.

Borsa Stambulda tankydy çäk: 14 müň 250 dereje

Gedik maýa goýum müdiriniň orunbasary Bal, göterim nyrhy kararyndan soň bir stockalarda görülýän satuw basyşyna baha berip, global nebit bahalarynyň ýokarlanmagynyň bir stockada stres döredýändigini aýtdy. Indeksiň tehniki seljermesiniň çäginde, hepdelik ýapylanda 14 müň 250 derejäni saklamagyň gysga möhletli tehniki dünýägaraýyş üçin möhümdigini aýtdy.

Bazarlarda täze girizilen walýutalar we makroykdysady maglumatlar ýakyndan gözegçilik astynda saklanýan wagtynda, geosyýasy töwekgelçilikler azalsa we nebitiň bahasy gowşasa, Borsa Stambulda has güýçli ýokarlanma tendensiýasynyň bolup biljekdigi çaklanylýar. Başlanjak göterim derejesini peseltmek sikliniň indeks üçin iň ýokary ýokarlanýan katalizatorlardan biri boljakdygy nygtalýar.

Aksiýalarda häzirki deňagramlylyk we aýlanma garaşyşy

Makroykdysady maglumatlar frontunda, iýul aýynda 36 million dollar profisit berýän häzirki hasap balansy, ykdysady işjeňlikdäki deňagramlylygy goldaýan başga bir oňyn maglumatlar hökmünde tapawutlandy. Beýleki tarapdan, Onur Can Bal, maýa bazarlary geňeşiniň (CMB) durmuşa geçiren täze düzgünleri bilen maýa goýumçylarynyň islegleriniň üýtgäp biljekdigini aýtdy we kömekçi paýnamalardan esasy paýnamalara öwrümiň bolup biljekdigini aýtdy.

Hünärmenler Merkezi bank tarapyndan yglan edilen bazara gatnaşyjylaryň arasynda geçirilen soragnamada inflýasiýa çaklamalarynyň köpelendigini we bir marketanyň orta möhletli oňyn dünýägaraýşyny dowam etdirmegi üçin geosyýasy töwekgelçilikleriň peselmelidigini we nebitiň bahasynyň peselmelidigini aýdýarlar.