Türkiýäniň Milli Milli Assambleýasy tarapyndan kabul edilen fond kanuny bilen 455 müň inwestor 1 million lira çenli aralyk töleg tölemäge mümkinçilik aldy

Türkiýäniň Milli Mejlisiniň Baş Assambleýasy ýatyrylmak kararyna gelen maýa goýum gaznalarynda 455 müň 758 maýa goýujy bilen baglanyşykly kanun taslamasyny kabul etdi. Düzgünnamanyň çäginde maýa goýujylara 1 million lira çenli aralyk töleg tölemäge rugsat berildi, şol bir wagtyň özünde gaznanyň emläklerini aç-açan ýatyrmak we jogapkärleriň emläklerini ele almak ýaly möhüm ädimler ädildi. Bu kanun, Prezident Rejep Taýyp Erdoganyň goly bilen resmi gazetde çap edilenden soň güýje girer.

Maýa goýujy tölegleri haýsy ölçeglere laýyklykda amala aşyrylar?

Geňeş tarapyndan kesgitlenen serişdelerde arassa maýa goýum mukdary 1 million liradan az bolan maýa goýujylara, öz mukdaryna çenli we arassa maýa goýum mukdary 1 million lira we ondan ýokary bolan maýa goýujylara iň köp 1 million lira tölenip bilner. Gaznanyň serişdeleri ýeterlik bolmasa, tölegler iň az maýa goýum mukdaryndan başlar. Hukuk eýeleri Merkezi Hasaba alyş Guramasynyň (MKK) ýazgylary arkaly kesgitlener.

Gaznanyň ýitgileri üçin kim jogapkärçilik çeker?

Maliýe zeper ýetmegine jogapkär we olar bilen bilelikde hereket etmegi ýüregine düwen hakyky we kanuny şahslar jogapkärçilik çekerler. Jogapkärleriň işden aýrylmagy, öňki hereketlerinden we kararlaryndan gelip çykýan jogapkärçilikleri aradan aýyrmaz. Bu nukdaýnazardan jogapkärleriň emläginiň elinden alynmagy we bu emläklerden ýetirilen zyýanyň öwezini dolmak kanuny amallar arkaly üpjün ediler.

atedatyrylan gaznalarda 455 müň 758 inwestoryň nägileligini ýeňilleşdirmegi maksat edinýän bu düzgün, ýerine ýetirilmedik ýa-da bahasy 2026-njy ýylyň 17-nji sentýabryna çenli ýa-da öňünden mälim edilmedik serişdeler sebäpli petiklenen sargytlary hem öz içine alýar. Maksat aç-açan amal arkaly tölegleri amala aşyrmak we jogapkärlerden ýitgileri we ýitgileri ýygnamak.

Degişli kanun taslamasy Prezident Rejep Taýyp Erdoganyň tassyklamagyndan soň resmi gazetde çap edilenden soň güýje girer. Maýa goýujylar üçin MKK ýazgylaryny barlamak we Geňeşiň bu amallary dowam etdirmek üçin yglan etmegine eýermek möhümdir.

Netije

Bu kabul edilen kanun, döwletiň uzak wagt bäri näbellilikleri başdan geçirýän müňlerçe maýadarlar üçin gorag mehanizmini döredendigini görkezýär. Hususan-da kiçi maýadarlaryň ileri tutulmagy, sosial döwlet ýörelgesiniň çäginde nägilelikleriň azaldyljakdygyny görkezýär.

Jogapkärleriň şahsy emläklerini ele almak we işinden aýrylsa-da jogapkärçiliklerini dowam etdirmek ukyby maliýe bazarlarynda jogapkärçiligi ýokarlandyrjak ädim hasaplanýar. Bu ýagdaý, gaznany dolandyrmakda has seresap we aç-açan çemeleşilmelidigi barada habar berýär.

Mümkin täsirler

Kanunyň güýje girmegi bilen pullary petiklenen maýadarlaryň nagt pul gazanmagyna garaşylýar. Esasanam kiçi maýadarlaryň töleglerini ileri tutjakdygy bazarlara bolan ynamyň dikeldilmegine goşant goşup biler.

Jogapkärleriň emlägine garşy sanksiýalar şuňa meňzeş maliýe näsazlyklarynyň öňüni alyp biler. Mundan başga-da, gaznany dolandyrmak proseslerine has berk gözegçilik etmek we MKK ýazgylary arkaly maýadarlara has aç-açan gözegçilik etmek maliýe bazarlarynyň umumy işine oňyn täsir edip biler.