Ysraýyl Trumpyň Gaza meýilnamasyny tassyklady: Halkara durnuklaşdyryş güýçleri sebite girýär

Eastakyn Gündogarda deňagramlylygy üýtgetjek möhüm ösüş boldy. Ysraýylyň howpsuzlyk ministrligi ABŞ-nyň prezidenti Donald Trumpyň Gazanyň geljegi üçin geçiş döwri meýilnamasynyň iň möhüm gurluşlaryndan biri bolan Halkara durnuklaşdyryş güýçleriniň sebite girmegini resmi taýdan tassyklady. Ysraýyl metbugatynda uly täsir galdyran bu karar hökümetiň içindäki çuňňur çatryklary we pikir tapawutlaryny ýene bir gezek açdy.

Ministrler kabinetindäki pikirleriň tapawudy: Ben-Gvir karara garşy çykdy

Ysraýyl Haýom gazetiniň beren maglumatlaryna görä, Ysraýylyň howpsuzlyk kabinetinde geçirilen ses berişlikde Halkara durnuklaşdyryş güýçleriniň Gazana girmegi baradaky karar aglaba köplük tarapyndan kabul edildi. Şeýle-de bolsa, ses bermek prosesi ministrler kabinetinde gyzgalaňly jedelleriň şaýady boldy. Saglyk şahsyýeti bilen tanalýan Milli howpsuzlyk ministri Itamar Ben-Gvir kanun taslamasyna "ýok" ses bermek bilen garşydygyny aç-açan aýtdy.

“Yedioth Ahronoth” gazetiniň habaryna görä, Ben-Gvir ses berişlikde eden çykyşynda gödek sözler ulanypdyr. Ben-Gvir Hamasyň Gazany ýaragsyzlandyrmak borjuny ýerine ýetirmändigini öňe sürüp: "Hamas bu jogapkärçiligi ýerine ýetirmese-de, bu güýçleriň girmegine rugsat bermek borjumyz ýok. Gazadaky hakyky çözgüt sebitiň ilatynyň göçmegini höweslendirmek".

Ben-Gwiriň beýany Daşary işler ministri Gideon Saar -dan çalt seslendi. Kararyň global strategiýanyň bir bölegidigine ünsi çeken Saar: "Bu halkara meýilnamadyr. Üstünlik gazanyp bilmeris, ýöne iň bolmanda bu prosese päsgel berýän tarap bolmaly däldiris." Ol hökümetiň halkara borçnamalaryna wepaly bolmalydygyny aýtdy.

Refahyň golaýynda täze edara döredilýär

Ysraýyl döwlet telewideniýesiniň bu meseläni seljermesinde howpsuzlyk ministrligi tarapyndan berlen bu tassyklamanyň harby we strategiki netijelerine ünsi çekdi. Bu kararyň, Gazanyň günorta serhedinde ýerleşýän iň möhüm Rafah şäheriniň golaýynda harby ştab-kwartirany döretmek üçin Halkara durnuklaşdyryş güýçleriniň elementlerine ýaşyl yşyk bermegi aňladýandygy mälim edildi. Bu ädim bilen Gazanyň günorta serhet liniýasynda halkara gözegçilik mehanizminiň döredilmegi üçin ýol açyldy.

Trumpyň Gaza meýilnamasy nämäni öz içine alýar?

16-njy ýanwarda Ak tam tarapyndan tassyklanan resmi taýdan yglan edilen Gazanyň täze meýilnamasy sebitde hemişelik durnuklylygy we geçiş dolandyryşyny ýola goýmagy maksat edinýär. Trump administrasiýasy tarapyndan döredilen bu täze dolandyryş gurluşy dört esasy sütünden durýar:

Ilki bilen sebitde barlyşygy üpjün etjek "Parahatçylyk Geňeşi" döretmek maksat edinilýär. Ikinji ädimde, "Gazanyň Executiveerine ýetiriji geňeşi" gündelik dolandyryş işlerini, tehnokratlardan ybarat "Gazany dolandyrmak milli komiteti" administratiw işleri alyp barar. Iň soňky we iň möhüm tapgyrda, şu gün Ysraýyl ministrliginiň tassyklamasyny alan "Halkara durnuklaşdyryş güýçleri" bu ugurda howpsuzlygy üpjün etmek we geçiş prosesini goramak üçin ýerleşdiriler.