Ysraýyl türmelerinde palestinaly tussaglary yzygiderli gynamak baradaky aýyplamalar
Palestina toparlary Ysraýylyň türmelerinde barha köpelýän gynamalara ünsi çekdi. Gynamalaryň yzygiderli syýasata öwrülendigi aýdyldy.
Palestina adam hukuklary toparlary tarapyndan çap edilen hasabatda Ysraýylyň türmelerinde palestinaly tussaglara adamkärçiliksiz çemeleşilendigi aýan edildi. Palestina azat ediş guramasynyň (PLO) tussaglar bilen baglanyşykly wekiliýeti, Palestina tussaglary birleşigi we tussaglar üçin raýdaşlyk we adam hukuklary instituty (Damir) 26-njy iýunda Gynamalaryň pidalaryna Bütindünýä goldaw güni mynasybetli bilelikde çykyş edip, Ysraýylyň türmelerindäki gynamalaryň köpelmegine ünsi çekdi. Ysraýylyň 2023-nji ýylyň oktýabr aýynda Gazadaky hüjümlerinden bäri türmelerdäki düzgün bozmalaryň köpelendigi mälim edildi. Bu amallaryň, çagalar, aýallar, garrylar we syrkawlar ýaly ähli palestinaly tussaglary nyşana alýandygy we adam hukuklary baradaky halkara kanunlaryň we ynsanperwerlik kanunlarynyň aç-açan bozulandygy nygtaldy. Palestina guramalary gynamalaryň tussag edilen pursadyndan başlandygyny we dürli derejelerde guramaçylykly syýasat hökmünde durmuşa geçirilendigini mälim etdi. Bu etapda fiziki hüjümler, haýbat atmalar, zor bilen ýitirim bolmak we ýowuz daraşmak ýaly usullaryň ulanylandygy habar berildi.
Halkara hukugy we gözegçilik etmekdäki päsgelçilikler
Halkara jemgyýetçiliginiň ünsüni özüne çeken hasabat, Birleşen Milletler Guramasynyň 2025-nji we 2026-njy ýyllarynda görkezilen gynamalar baradaky aýyplamalary ýada saldy. BMG-nyň Gynamalara garşy komiteti we beýleki halkara synçylar gynamalar we ýowuz daraşmalar barada çynlakaý netijeleri çykardylar. Şeýle-de bolsa, Ysraýylyň türmelere halkara synçylaryna rugsat bermekden boýun gaçyrmagy düzgün bozmalaryň gizlenmegine sebäp bolýar.
Palestina tussaglarynyň ýagdaýy ýaramazlaşýar
Milli howpsuzlyk ministri Itamar Ben-Gvir bellenilmegi bilen palestinaly tussaglara garşy hukuk bozulmalary ep-esli artdy. 2023-nji ýylyň ýanwaryndan bäri tussaglaryň bikanun güýç ulanandygy üçin garawullara garşy eden arzalary köpeldi. Ynsan hukuklaryny goraýjy guramalaryň hasabatlarynda Ben-Gvir döwründe palestinaly tussaglaryň çeken gynamalarynyň we sütemleriniň köpelendigi görkezilýär.
Ysraýylyň býurokratiýasy we zorluk syýasaty
Ysraýyl metbugatynyň habaryna görä, türmelerdäki adamkärçiliksiz hereketler Ben-Gwiriň syýasaty bilen çäklenmeýär. Türme bölümlerinden başlap lukmanlara çenli köp býurokratik işgärler bu syýasatyň dowam etdirilmegine göz ýumýarlar. Bu ýagdaý ulgamyň ýokardan aşaklygyna gynamalary kadalaşdyrandygyny görkezýär.
Halkara jemgyýetçiligine jaň etmek
Palestina hökümete degişli bolmadyk guramalar halkara hukugynyň gynamalary kanunlaşdyrmaýandygyny nygtady we halkara jemgyýetçiligini Ysraýyl häkimiýetlerini jogapkärçilige çekmäge we jogapkärçilige çekmäge çagyrdy. Mundan başga-da, garaşsyz delegasiýalaryň türmelere girmeginiň gyssagly zerurlykdygy bellendi.
Palestina tussaglaryny goramak
Beýanatda palestinaly tussaglary goramak we pidalaryň adalat we öwezini dolmak hukugyny üpjün etmek üçin halkara mehanizmleriň işjeňleşdirilmelidigi aýdyldy. Şeýle ädimler ätmek Ysraýylyň türmelerindäki hukuk bozulmalaryň soňlanmagyna goşant goşup biler.
Netijede, Ysraýyl türmelerinde palestinaly tussaglara garşy gynamalar we adamkärçiliksiz hereketler halkara jemgyýetçiliginiň göz öňünde tutmaly çynlakaý adam hukuklary meselesi bolup görünýär. Bu ýagdaý geljekde halkara diplomatiýa we adam hukuklary mehanizmleri arkaly çözüler diýip umyt edýäris.
Teswirler (0)
Teswir ýaz
Entek teswir ýazylmandyr. Ilkinji teswiri siz ýazyň!