Ysraýylyň Iordan derýasynyň günbatar kenaryndaky etnik arassalaýyş aýyplamalary: Amnistiýanyň hasabaty
Ysraýylyň Iordan derýasynyň günbatar kenaryndaky hereketleri Amnesty International tarapyndan 'etnik arassalama' hökmünde häsiýetlendirildi.
Amnesty International Ysraýylyň Iordan derýasynyň günbatar kenaryndaky palestinalylara garşy alyp barýan işlerini berk tankytlady. Amnistiýa tarapyndan taýýarlanan 'Palestina degişli ähli zady ýok etmek: Ysraýylyň Iordan derýasynyň günbatar kenaryndaky beduin we çopan jemgyýetlerini etniki taýdan arassalamagy' ady bilen hasabat Berlin -de geçirilen metbugat ýygnagynda dünýä mälim edildi. Guramanyň Baş sekretary Agnes Callamard, Ysraýyl hökümetiniň soňky üç ýarym ýylda alyp barýan syýasatlaryny 'döwlet tarapyndan maliýeleşdirilýän etniki arassalaýyş kampaniýasy' hökmünde häsiýetlendirip boljakdygyny aýtdy. Ol bu ýagdaýyň diňe ekstremist göçüp gelenleriň ýa-da birnäçe ministriň hereketleri bilen çäklenmeýändigini aýtdy we muny halkara hukugynyň we döwlet tarapyndan gönükdirilen anneksiýa syýasatynyň aç-açan bozulmagy hasaplady. Şeýle hem Callamard halkara jemgyýetçiliginiň bu ýagdaýa ýeterlik derejede reaksiýa bildirmändigini aýtdy.
Hasaplaşyk işleriniň köpelmegi
Hasabatda Ysraýylyň basyp alnan Palestina sebitlerinde hasaplaşyk işlerini çaltlaşdyrandygy we göçüp gelenlere maliýe we maddy-tehniki goldaw berendigi aýdylýar. 2023-nji ýylyň ýanwar aýyndan 2026-njy ýylyň aprel aýyna çenli azyndan 117 ilatly nokat, esasan beduin we çopan jemgyýetleri doly ýa-da bölekleýin ewakuasiýa edildi. 2023-nji ýyldan soň Iordan derýasynyň günbatar kenarynda 363 bikanun hasaplaşyk nokadynyň döredilendigi mälim edildi.
ýykmak we göçürmek
Görkezilen döwürde palestinalylara degişli 3 müň 407 öý we desga ýok edildi we hasaplaşyk nokatlarynyň sany çalt artdy. Ysraýylyň syýasatlary aprel aýynda azyndan 5910 palestinalynyň öýlerinden gaçmagyna sebäp bolan palestinalylaryň göçmegine sebäp bolýan zorlugy höweslendirýär.
Resmi anneksiýa we täze hasaplaşyk meýilnamalary
Hasabatda Ysraýylyň şol bir wagtyň özünde-de administrasiýa goldaw bermegi bilen döwlet dolandyryşyny güýçlendirýändigi aýdylýar. Hasabatda Ysraýyl hökümetiniň 2023-2025-nji ýyllar aralygynda 50 müň 785 ýaşaýyş jaýy barada täze meýilnama düzendigi we 2025-nji ýylda 27 müň 941 jaý üçin tassyknama berendigi habar berildi. Gurama halkara jemgyýetçiliginiň Ysraýylyň syýasatlaryna has işjeň çemeleşmelidigini öňe sürdi.
Netijede, Ysraýylyň Iordan derýasynyň günbatar kenaryndaky syýasaty halkara hukugy babatynda uly jedelleriň döremegine sebäp bolýar we bu ýagdaýyň geljekde sebitdäki syýasy deňagramlylyga nähili täsir etjekdigi bilesigelijilik meselesi bolup galýar.
Teswirler (0)
Teswir ýaz
Entek teswir ýazylmandyr. Ilkinji teswiri siz ýazyň!