Ysraýylyň kiçi raýat flotlaryndan gorkusy: Gaza habary

Ysraýyl gazet Haaretz Tel Awiw administrasiýasynyň Gaza tarap barýan kiçijik raýat gaýyklaryndan ybarat Global Sumud Flotilla baradaky aladalaryny öwrenýän makala çap etdi. Makalada 44 ýurtdan 428 aktiwisti öz içine alýan bu flotiliýanyň näme üçin Ysraýyl üçin howp hökmünde kabul edilendigi barada jikme-jiklikler bar. Bu ýagdaý Ysraýyl üçin uly howp döredýär. Goşun halkara suwlarynda durmak aňsat bolan bu raýat gaýyklaryna garşy bikanun çäreleri gördi.

Adam hukuklary ugrundaky göreş

Deňiz flotundaky gaýyklardan göni ýaýlymda we aktiwistleriň Ysraýylyň goşulyşmagy wagtynda sosial media arkaly habarlaryny ýaýratmagy bilen ýagdaý hasam çylşyrymlaşdy. Şol sebäpli Ysraýyl administrasiýasy gaýyklardan iberilýän habarlara gözegçilik etmegiň kynlygy barada alada edýär. Aktiwistler tussag edilse, sosial mediýada paýlaşmak üçin öňünden ýazylan habarlary bar.

Blokada we syýasy teatr

Global Sumud Flotillanyň Gazadaky gabawy ýatyrmagy ýa-da harby deňagramlylygy üýtgetmegi mümkin däl. Şeýle-de bolsa, Ysraýyl deňiz güýçleri Gazanyň töweregindäki syýasy tertibe garşy çykýar we bu floty halkara suwlarynda bikanun gatyşýar. Ysraýylyň premýer-ministri Binýamin Netanýahu we beýleki wezipeli adamlaryň aýdanlary bu syýasy teatryň bir bölegi hasaplanýar. 2026-njy ýylyň Bahar missiýasynyň çäginde 29-njy aprelde gije Krit adasynyň kenarynda bolup geçen interwensiýa bu wakalaryň iň ajaýyp mysallaryndan biridir.

Halkara reaksiýalar

Gazadan 600 deňiz uzaklygyndaky halkara suwlarda bolup geçen bu hüjümler Ysraýylyň adam hukuklarynyň bozulmagy baradaky ýazgylary ýene bir gezek gün tertibine getirdi. Goşun 177 aktiwisti tussag etdi we olara zulum etdi. Bu wakalar halkara jemgyýetçiliginde uly täsir galdyrdy.

Global işjeňlik we Ysraýylyň täsiri

18-nji maýda 44 ýurtdan 428 aktiwisti alyp barýan flota garşy täze hüjüm başlandy. Bu gezek aktiwistler bikanun tussag edildi. Deňiz flotunda 78 türk raýatynyň bardygy mälim edildi. Ysraýyl goşuny 2025-nji ýylyň awgustynda şuňa meňzeş hüjüm amala aşyrdy, bu gezek 500 aktiwisti alyp barýan 40-dan gowrak gaýyk nyşana alyndy. Tel Awiw hökümetiniň bu flotiliýa garşy alyp barýan berk çäreleri sebitdäki gumanitar krizise has köp ünsi çekip biler. Geljekde şeýle raýat başlangyçlarynyň köpelmegi Ysraýylyň syýasatlaryna täzeden garamagyna sebäp bolup biler.