Ysraýylyň söweş bahasy: Ykdysady krizisiň aňyrsynda
Ysraýylda ýüze çykan konfliktleriň ykdysady gymmaty 700 milliard shekelden geçdi we ýurduň ykdysadyýeti ABŞ-nyň kömegi bilen kynçylyk çekýär.
Ysraýyl döwletiniň soňky ýyllarda başdan geçiren gapma-garşylyklary ýurduň ykdysadyýetine uly täsir etdi. Times of Israel gazetiniň habaryna görä, bu söweşleriň bahasynyň ýüzlerçe milliard dollara ýetendigi habar berildi. Hasabatda çykdajylar, ykdysady ýitgiler we ABŞ-nyň kömegi jikme-jik gözden geçirildi.
Konfliktleriň ykdysady balansy
Ysraýyl Merkezi bankynyň maglumatlaryna esaslanyp, Nir Goldberg tarapyndan taýýarlanan hasabatda çaknyşyklaryň Ysraýyl hökümetine göni bahasynyň 405 milliard shekel bolandygy aýdyldy. Bu mukdaryň goranyş çykdajylary, öwezini dolmak we raýat çykdajylary ýaly dürli zatlardan ybaratdygy mälim edildi.
Goranyş çykdajylarynyň, esasanam, 243 milliard shekeliň uly bölegini, kompensasiýa tölegleriniň bolsa 33 milliard shekel bolandygy nygtaldy. Bu sanlar ýurduň ykdysady ýüküni hasam artdyrýar.
ABŞ-nyň harby goşandy
ABŞ-nyň Ysraýyla berýän goldawy hem ep-esli derejede ösen ýaly. Ysraýyla berilýän ýarag, ok-däri we harby enjamlaryň umumy bahasy 26 milliard dollara ýetýär. Şeýle-de bolsa, bu kömek Ysraýylyň ykdysady ýüküni ýeňletmek üçin ýeterlik däl. Effektler Dawa-jenjelleriň ykdysady täsiri diňe döwlet çykdajylary bilen çäklenmeýär. 2023-nji ýylyň oktýabr aýyndan 2025-nji ýylyň ahyryna çenli Ysraýyl ykdysadyýetinde önümçiligiň ýitmegi 177 milliard shekele ýetdi. 2026-njy ýylda bu ýitginiň 200 milliard shekelden geçip biljekdigine garaşylýar. Bu san, hususy pudagyň ýitgilerini we aýry-aýry ýitgileri öz içine almaýan hasaplamadyr. Esasanam kiçi we orta kärhanalar bu ykdysady basyşdan ýaramaz täsir edýärler. Konfliktler dowam etse, bu ýüküň artmagy ähtimal. Hasabatda 2023-nji ýylyň 7-nji oktýabryna çenli dowam edýän konfliktleriň ykdysadyýete edýän täsiri köp ýyllap dowam edip biljekdigi aýdylýar. Bu amal Ysraýylyň taryhynda iň gymmat harby gatyşma hasaplanýar. Ysraýyl konfliktleriň getiren ykdysady kynçylyklaryny ýeňip geçmäge synanyşanda, bu ýüküň geljekde hasam artjakdygy çaklanylýar. Ykdysady çäreler we strategiýalar bu prosesi dolandyrmakda möhüm rol oýnar. Uzak möhletleýin ykdysady täsirler
Netije we baha bermek
Teswirler (0)
Teswir ýaz
Entek teswir ýazylmandyr. Ilkinji teswiri siz ýazyň!