CHP-də Fövqəladə Konqres Debatı: Həll, yoxsa Çıxmaz?

Hande Atılgan ANKARA - Cümhuriyyət Xalq Partiyasının (CHP) Qrup sədri Özgür Özəl partiyanı növbədənkənar qurultaya çıxarmaq üçün imza prosesinə başladıqdan sonra daxilindəki siyasi gərginlik yeni miqyas aldı. Lakin bu addımın həm siyasi, həm də hüquqi nəticələri müzakirə mövzusudur. Məhkəmə qərarı iləKemal Kılıçdaroğlu yenidən sədrliyi ələ keçirsə də, növbədənkənar qurultay keçirməyin mümkün olub-olmayacağı, keçirilsə belə Kılıçdaroğlunu vəzifədən uzaqlaşdırıb-çıxarmayacağı hələ də müəmmalı olaraq qalır. Kılıçdaroğlunun tərəfdarları konqresin hazırkı ehtiyat qərarı altında mümkün olmadığını iddia edərkən, Özəl komandası bu prosesin məhkəmə yolu ilə də kifayət qədər nümayəndənin imzası ilə reallaşa biləcəyini müdafiə edir.

Fövqəladə Konqres mümkündürmü? partiyanın daxili strukturu çərçivəsində. Bir çox hüquqşünas fövqəladə qurultayın keçirilə biləcəyini, lakin Kılıçdaroğlunun əmr qərarının təsirlərinin davam edəcəyini bildirir. Bu vəziyyət partiyadakı böhranın hüquqi yolla deyil, siyasi kompromislə həll olunacağı fikrini dəstəkləyir.

Kılıçdaroğlunun ən böyük kozu məhkəmənin mütləq etibarsızlıq qərarının ehtiyatlı olmasıdır. Bu qərar ona fövqəladə səlahiyyətlər versə də, tərəfdarları bu vəziyyətə etirazlarını davam etdirirlər. Etiraz prosesləri davam etdikcə partiyanın gələcəyi ilə bağlı qeyri-müəyyənliklər də artır.

Nümayəndə İmzaları və Hüquq Prosesi

Özelin komandası kifayət qədər nümayəndə imzası toplayaraq növbədənkənar qurultayı məcbur etmək istəyir. Ancaq Kılıçdaroğlunun ehtiyat qərarı bu prosesə böyük maneə kimi dayanır. Mütəxəssislər bildirirlər ki, növbədənkənar qurultay keçirmək üçün sədr imzaları nəzərə almalıdır, əks halda mülki məhkəməyə müraciət edilə bilər.

Keçmiş Ali Apellyasiya Məhkəməsinin prokuroru Ömər Faruk Eminağaoğlu bildirir ki, nümayəndələrin imzaları toplandıqdan sonra sədrin səlahiyyəti yoxdur və qurultay qurultay etməlidir. Partiya Nizamnaməsinin 48-ci maddəsi bu prosesdə sədrin rolunu açıq şəkildə müəyyən edir.

Partiyadaxili müxalifət və iki CHP

CHP daxilindəki müxalifət hərəkatı partiyada iki fərqli qanadın qarşıdurmasına səbəb olub. Dos. Dəclə Universiteti Hüquq Fakültəsindən Prof. Doktor Vahap Coşkun partiyada əslində iki ayrı CHP olduğunu şərh edir. Partiya daxilində dilin sərtləşməsi və güzəştə getmək imkanlarının azalması böhranın həllini daha da çətinləşdirir.

Hüquqi qeyri-müəyyənliklərə baxmayaraq, sədrin növbədənkənar qurultay çağırmaq öhdəliyi davam edir. Ali Məhkəmənin bu prosesdə rolu və hüquqi gözlənilməzlik partiyanın gələcəyinə böyük təsir göstərir.

Ali Məhkəmə və Məhkəmə Prosesinin Nəticələri

Ali Məhkəmənin qərarla bağlı tərəddüdləri həll edəcəyi gözlənilsə də, məhkəmə prosesinin necə yekunlaşacağı maraq doğurur. Keçmiş Ədliyyə Naziri Hikmət Sami Türk, qərarın qanuni çevriliş olduğunu və Ali Məhkəmənin bu vəziyyəti düzəltməli olduğunu müdafiə edir. Türkün fikrincə, mövcud vəziyyətin həlli qurultaydadır.

CHP daxilindəki mövcud vəziyyəti dəyərləndirən doktor Volkan Aslan ehtiyat qərarının qurultayın keçirilməsinə mane olmadığını bildirir. Bununla belə, nümayəndə heyətinin iradəsinin həlledici olacağı bu prosesdə siyasi partiyaların strukturunun belə ehtiyatlı qərarlar üçün uyğun olmadığına diqqət çəkir.

Gələcəkdə Mümkün İnkişaf və Qiymətləndirmə

CHP-də növbədənkənar qurultay müzakirələrinin partiyanın gələcəyinə ciddi təsirləri gözlənilir. Partiyanın iki qanadı arasında gərginliyin mümkün kompromis yolu ilə həll edilmədiyi təqdirdə davam edəcəyi görünür. Ali Məhkəmənin qəbul etdiyi qərarlar və hüquqi proseslərin nəticələri partiyanın idarəetmə strukturunu və gələcək siyasi strategiyalarını formalaşdıra bilər.

Nəticədə CHP-də mövcud böhran həm siyasi, həm də hüquqi dinamika baxımından mürəkkəb bir quruluşa malikdir. Partiyanın gələcəyi bu dinamikanın necə idarə olunmasından asılı olacaq. Əgər kompromis əldə olunmazsa, partiyada parçalanma daha da dərinləşəcək və bu, CHP-nin siyasi arenadakı təsirini azalda bilər.