Hörmüz boğazında İrandan Çin və Rusiyaya imtiyazlı keçid

İran strateji əhəmiyyətliHörmüz boğazında Rusiya və Çinə xüsusi tranzit imkanları təqdim edəcəyini açıqlayıb. Bu qərarı İran parlamentinin Milli Təhlükəsizlik və Xarici Siyasət Komissiyasının sədri İbrahim Əzizi açıqlayıb və iki ölkənin digər ölkələrlə müqayisədə daha əlverişli şərtlərdən faydalanacağı bildirilib. {{IMG_0}}

Hörmüz boğazının geosiyasi əhəmiyyəti

İran parlamentinin verdiyi bəyanatda Hörmüz boğazının İran üçün kritik geosiyasi mövqeyə malik olduğu vurğulanıb. Əzizi bildirib ki, boğaz İranın ərazi sularının bir hissəsidir və buna görə də İran boğazla bağlı qərar vermək hüququna malikdir. Bu bəyanat İranın regionda strateji mövqelərini daha da gücləndirmək cəhdi kimi qiymətləndirilir. {{IMG_1}}

Çin və Rusiyanın Strateji Rolü

İbrahim Əzizi Rusiya və Çinin İran üçün strateji tərəfdaş olduğuna işarə edərək, bu ölkələrin İrana qarşı davamlı dəstək siyasəti yürütdüyünü bildirib. Bu kontekstdə Çin və Rusiyanın Hörmüz boğazından keçərkən onlara xüsusi münasibət göstərməsi ölkələr arasında münasibətlərin nə qədər dərin olduğunu göstərir. Bu imtiyazlar İranın beynəlxalq müttəfiqləri ilə əlaqələrini gücləndirmək strategiyasının bir hissəsi kimi şərh olunur.

Zənginləşdirilmiş Uran və ABŞ-la Münasibətlər

Əzizi həmçinin bildirib ki, zənginləşdirilmiş uranın İrandan çıxarılması məsələsi ABŞ ilə danışıqlarda müzakirə olunmayıb. Bu vəziyyət İranın nüvə siyasətində nə qədər sərt mövqe tutduğunu göstərsə də, ABŞ ilə münasibətlərin nə qədər mürəkkəb olduğunu ortaya qoyur. İranın bu məsələdə qətiyyəti regionda qüvvələr balansına təsir etmək potensialına malikdir.

Nəticədə İranın Hörmüz boğazında Rusiya və Çinə verdiyi bu imtiyazların regional və beynəlxalq siyasi tarazlıqlara əhəmiyyətli təsirləri ola bilər. İranın bu qərarı regionda geosiyasi gərginliyi artırmaq potensialına malik olsa da, Çin və Rusiya ilə münasibətlərini daha da dərinləşdirə bilər.