Türkiyə S-400-ləri üçün BƏƏ Formula: Rusiya üçüncü ölkəyə satış üçün yaşıl işıq tələb edir

Türkiyənin ABŞ ilə əlaqələrinin ən kritik qovşaqlarından biri olan S-400 hava hücumundan müdafiə sistemləri və F-35 döyüş təyyarəsi böhranı qlobal diplomatiyanın mərkəzində olmaqda davam edir. Ankaranın beşinci nəsil döyüş təyyarələrini almaq üçün atacağı addımlar təkcə Vaşinqtonda deyil, sistemlərin istehsalçısı Moskvada da anında izlənilir. Rusiya mətbuatının aparıcı orqanlarından biri olanKommersant qəzeti Türkiyənin əlində olan S-400-lərin gələcəyi ilə bağlı diqqətçəkən bir analiz dərc edib.

S-400-lərin üçüncü ölkələrə verilməsində müqavilə maneəsi

Rusiya ilə Türkiyə arasında bağlanmış müdafiə sənayesi müqavilələrinə görə, Ankaranın Rusiyanın rəsmi icazəsi olmadan S-400 batareyalarını və ya bu sistemlərin kritik komponentlərini üçüncü ölkəyə satması, təhvil verməsi və ya icarəyə verməsi hüquqi cəhətdən mümkün deyil. “Kommersant”ın təhlilində bu son istifadəçi razılaşması qaydaları xatırladılıb və Türkiyənin birtərəfli addım ata bilməyəcəyinə diqqət çəkilib. Lakin qəzet iddia edib ki, bu hüquqi maneəyə baxmayaraq, Ankara üçün strateji çıxış yolu ola bilər.

"Rusiya BƏƏ-yə S-400-lərin satışına qarşı deyil"

Rusiya təhlili S-400-lərin Birləşmiş Ərəb Əmirlikləri (BƏƏ) kimi üçüncü ölkəyə satılması ssenarisinə yönəldi. “Kommersant” “Türkiyə Birləşmiş Ərəb Əmirlikləri ilə razılaşarsa, Rusiyanın belə bir satışın qarşısını alması mümkün görünmür” kimi qiymətləndirməni paylaşıb. Bu proqnozun arxasında BƏƏ-nin NATO üzvü olmaması və Moskva ilə Əbu-Dabi administrasiyası arasında ikitərəfli münasibətlərə xələl gətirəcək xüsusi hərbi və ya siyasi gərginliyin olmaması göstərilib. Bu vəziyyət Vaşinqton və Moskva arasında balansı qorumaq istəyən Ankara üçün yeni diplomatik formul kimi qələmə verilir.

Ərdoğanın Tramp dövrü üçün F-35 mesajı

Türkiyə, S-400 alması səbəbindən çıxarıldığı F-35 müştərək zərbə təyyarəsi proqramına qayıtmaqda qərarlıdır. ABŞ tərəfi F-35 tədarükü üçün ilkin şərt olaraq S-400 sistemlərinin Türkiyə ərazisindən çıxarılmasını tələb edir. Bu çıxılmaz vəziyyətin kölgəsində prezident Rəcəb Tayyib Ərdoğanın həftə sonu Əl-Cəzirə televiziyasına verdiyi açıqlamalar da Rusiya mətbuatının gündəmini zəbt edib. Prezident Ərdoğan ABŞ-da administrasiya dəyişikliyinə toxunaraq, “Cənab Trampdan F-35 döyüş təyyarələri ilə bağlı verdiyi vədi yerinə yetirməsini gözləyirik” dedi və Ankaranın iddiasını bir daha ən yüksək səviyyədə dilə gətirdi.