Нетаньяхунун Түркияны бутага алган билдирүүлөрү кризисти жаратты

Израилдин премьер-министри Бинямин Нетаньяху катуу билдирүүлөрү менен Түркияны жана президент Режеп Тайып Эрдоганды бутага алды. Нетаньяху Түркиянын билдирүүлөрүн АКШ администрациясына жеткире турганын айтты. Бул билдируулер эл аралык мамилелерде чыңалуунун жаңы толкунуна алып келиши мүмкүн.

Нетаньяхунун билдирүүлөрү жана АКШга жеткирүү планы

Израилдин премьер-министри Нетаньяху жумалык кабинет жыйынында Эрдоганды бутага алып, бул сөздөрдүн АКШга жеткирилерин баса белгиледи. Түркиядан келген билдирүүлөрдүн олуттуу кабыл алынышы керектигин белгилеген Нетаньяху : «Эгерде бирөө сени жок кылам десе, муну эске алуу керек»,-деди. Бул билдирүүлөр Израилдин Түркияга каршы дипломатиялык кадамдарды ташташы мүмкүн экенине ишарат кылат.

Дипломатиялык чыңалуу күчөшү күтүлүүдө

Нетаньяхунун билдирүүлөрүнөн кийин Израилдин Түркияга, анын ичинде АКШга каршы кеңири дипломатиялык күрөш жүргүзө турганы түшүнүктүү. Израилдин премьер-министри: «Айтылгандарды көз жаздымда калтырбайбыз жана америкалык досторубуздун көңүлүн бул маселелерге бурабыз»,-деп, маселенин эл аралык деңгээлде карала турганын билдирди. Бул жагдай эки өлкөнүн ортосундагы чыңалууну күчөтүшү мүмкүн.

Эрдогандан катаал жооп: Газа жооп берет

Президент Эрдоган, АК партиянын Сакариянын Сапанжа районундагы жыйынында Газадагы окуялардын жоопко тартылаарына басым жасады. «Газа сөзсүз түрдө жоопко тартылат, муну көз жаздымда калтырууга болбойт»,- деген Эрдоган Түркиянын бул темада чечкиндүү экенин айтты. Бул билдирүү Израил менен болгон чыңалуу дагы да күчөшү мүмкүн деп чечмеленүүдө.

Эрдогандын Израилге карата сындары

Акыркы жумаларда Эрдоган партиясынын топ жыйынында Израилдин кол салууларына катуу жооп кайтарган. «Израиль Иранга кол салды жана Ливандагы операцияларын улантууда»,-деген Эрдоган, бул кол салуулардын Түркияны да коркутуп жатканын айтты. Түркия сүйүү жана бир туугандык географиясы катары көргөн Сирия менен Ливандын Израилдин бутасы болгону сынга алынды.

Эл аралык карым-катнаштарда жаңы чыңалуу барбы?

Бул окуялар Израиль менен Түркиянын ортосундагы карым – катнаштардын дагы да чыңдаша турганын көрсөтүүдө. Нетаньяхунун билдирүүлөрү жана Эрдогандын реакциялары эки өлкөнүн ортосундагы чыңалууну күчөтүшү мүмкүн. АКШнын бул маселеде кандай мамиле жасай турганы кызык.

Натыйжада Израиль менен Түркиянын ортосундагы бул жаңы жагдайлар эки өлкөнүн карым-катнаштарында маанилүү бурулуш учур болушу мүмкүн. Нетаньяхунун билдирүүлөрү жана Түркиянын реакциялары аймактык саясатка жана эл аралык дипломатияга таасирин тийгизет.