2024 Yılında Türkiye Ekonomisi Büyüdü

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2024 yılı gayrisafi yurt içi hasıla (GSYH) verilerini yayımladı. Zincirleme hacim endeksi ile ölçülen bağımsız yıllık GSYH, 2024'te bir önceki yıla kıyasla yüzde 3,3 yükseldi. Üretim yöntemine göre cari fiyatlarla GSYH, önceki yıla göre yüzde 64,6 oranında artış göstererek 44 trilyon 587 milyar 225 milyon TL'ye ulaştı. İmalat sanayi, GSYH içinde yüzde 16,8'lik payla en büyük dilimi aldı. Onu, yüzde 13 ile toptan ve perakende ticaret sektörü takip etti. Ayrıca, ulaştırma ve depolama sektörü de yüzde 8,2'lik payla öne çıktı.

En Hızlı Büyüyen ve Küçülen Sektörler

2024 yılı içinde inşaat sektörü yüzde 9,9 oranında büyüme kaydederek büyük bir performans sergiledi. Su temini ve atık yönetimi sektörü ise yüzde 6,5 büyüdü. Toptan ve perakende ticaret sektörü, motorlu taşıtların ve motosikletlerin onarımı alanında yüzde 6,2 oranında büyüdü.

Öte yandan, hanehalklarının işveren olarak faaliyetleri yüzde 0,8, imalat sanayi ve ulaştırma ve depolama da yüzde 0,5 oranında küçüldü, bu da ekonomik yönelimlerdeki değişikliklere işaret etti.

Hanehalkı ve Devlet Harcamaları Detayları

2024'te yerleşik hanehalkı tüketim harcamaları, zincirleme hacim endeksi ile bir önceki yıla göre yüzde 4,3 oranında arttı. Hanehalkı harcamaları GSYH'nin yüzde 54'ünü oluşturdu ve en yüksek harcama grubu yüzde 21,7 ile gıda ve alkolsüz içecekler oldu.

Devlet harcamaları ise GSYH içinde yüzde 14,5'lik bir paya sahipken, gayrisafi sabit sermaye oluşumu yüzde 31,3 olarak gerçekleşti. Devletin nihai tüketim harcamaları yüzde 0,8 azalırken, sabit sermaye oluşumu yüzde 2,7 oranında büyüdü.

İthalat ve İhracat Performansı

2024 yılında mal ve hizmet ihracatı zincirleme hacim endeksine göre yüzde 0,1 arttı, ithalat ise yüzde 4,4 azaldı. GSYH bileşenleri içinde toplam mal ve hizmet ihracatının payı yüzde 27,6 olarak belirlendi. İthalat payı ise yüzde 27'ye düştü. Bu değişimler, Türkiye'nin dış ticaret dengesinde önemli rol oynayan faktörleri ve trendleri yansıttı.

İş Gücü Ödemelerindeki Artış

2024'te iş gücü ödemeleri, bir önceki yıla göre yüzde 89,2 arttı. Brüt işletme artığı ve karma gelir ise yüzde 54,1 oranında yükseldi. İş gücüne yapılan ödemelerin cari gayrisafi katma değer içindeki payı yüzde 37 oldu. Buna karşılık, işgücü dışı net işletme artığı ve karma gelirin payı yüzde 43,1'e geriledi. Bu veriler, ekonomik büyümenin sosyal ve ekonomik yapıyı nasıl etkilediğini gösterdi. .

Kaynak: DHA