ABD'de hava trafiğini durduran krizin nedeni açıklandı

ABD genelinde hava trafik kontrol sistemlerinde yaşanan dengesizlikler nedeniyle 13 Kasım'da durdurulan uçuşlar, 14 Kasım Türkiye saatiyle 04.15 itibarıyla yeniden başlatıldı. ABD Ulaştırma Bakanı Sean Duffy ve İç Güvenlik Bakanı Markwayne Mullin, Beyaz Saray'da düzenledikleri basın toplantısında, krizin teknik altyapıdaki eksikliklerden kaynaklandığını duyurdu.

Hava trafiğindeki aksaklık neden yaşandı?

Ulaştırma Bakanı Sean Duffy, yerel saatle 15.36'da radar ve haberleşme sistemlerinde meydana gelen dengesizliklerin uçuşları durdurma kararını zorunlu kıldığını belirtti. Sorunun tamamen sistemin devre dışı kalmasından değil, eski donanımların güncel ihtiyaçları karşılayamamasından kaynaklandığını ifade eden Duffy, Trump döneminde yapılan kısmi yenilemelerin yeterli olmadığını vurguladı.

Siber saldırı ihtimali değerlendiriliyor mu?

İç Güvenlik Bakanı Markwayne Mullin, yaşanan kesintinin bir siber saldırı veya yapay zeka kaynaklı bir müdahale olduğuna dair herhangi bir bulguya rastlanmadığını açıkladı. Microsoft ile ilişkilendirilen iddiaları reddeden Mullin, olayın mekanik bir sorundan kaynaklandığı üzerinde durduklarını ancak incelemelerin titizlikle sürdüğünü belirtti.

ABD Federal Havacılık İdaresi (FAA) tarafından alınan kısıtlama kararı 4 saatten fazla sürerken, FlightAware verilerine göre ülke genelinde 8 binden fazla uçuş gecikti, 6 binden fazla uçuş ise iptal edildi. Bakan Duffy, hava sahasının yeniden açılmasına rağmen operasyonların yavaş ilerleyeceğini ve uçuşların kademeli olarak normale döneceğini bildirdi.

Hava trafiği kontrol sistemlerinin modernizasyonu için Başkan Trump'ın 12,5 milyar dolarlık bir yasa tasarısı başlattığını hatırlatan Bakan Duffy, mevcut sistemin "yamalarla" idare edilemeyeceğini savunuyor. Bakan, sistemin tamamen yenilenmesi için 50 milyar dolarlık bir bütçeye ihtiyaç duyulduğunu belirterek, gelecekte benzer kesintilerin yaşanmaması için kapsamlı bir yatırım sürecinin zorunlu olduğunu ifade ediyor.

Eski altyapı havacılık güvenliğini nasıl etkiliyor?

Yaşanan kriz, ABD havacılık sistemindeki teknolojik altyapının günümüz yoğunluğunu karşılamakta zorlandığını gözler önüne serdi. Geçici çözümlerin veya "yamaların" artık yeterli olmadığını belirten yetkililerin açıklamaları, sistemin baştan aşağı yenilenmesi gerektiği gerçeğini ortaya koyuyor.

Yolcuları ve havacılık sektörünü ne bekliyor?

Uçuşlarda yaşanan 6 binden fazla iptal ve 8 binden fazla gecikme, önümüzdeki günlerde hava yolu şirketlerinin operasyonel yükünü artırabilir. Yolcuların bilet değişikliği veya tazminat süreçlerinde yoğunlukla karşılaşabileceği ve sistem tam kapasiteye dönene kadar uçuş planlarında aksamaların devam edebileceği öngörülüyor.