Demiryolu Altyapı Erişim ve Kapasite Tahsis Yönetmeliğinde Değişiklik Yapıldı

Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı tarafından hazırlanan Demiryolu Altyapı Erişim ve Kapasite Tahsis Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik, 17 Ekim 2026 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Söz konusu düzenleme ile demiryolu altyapı erişimi ve kapasite tahsis süreçlerinde yaşanan ihlallere yönelik uygulanacak idari para cezalarının miktarları ve dayanakları güncellendi.

Resmî Gazete'nin 33403 sayılı nüshasında yer alan düzenleme, 28 Eylül 2023 tarihli yönetmeliğin hukuki dayanaklarını genişletirken, işletmecilerin uyması gereken kurallara aykırı hareket etmeleri durumunda karşılaşacakları mali yaptırımları netleştirdi. İdari para cezaları, Ulaştırma Hizmetleri Düzenleme Genel Müdürü veya kurum tarafından yetkilendirilen personel tarafından, 655 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 28/A maddesi uyarınca uygulanmaya devam edecek.

Demiryolu sektöründeki faaliyetlerin mevzuata uygunluğunu denetlemekle görevli Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı, bu düzenlemeyle sektördeki operasyonel standartların korunmasını amaçlıyor. İşletmeciler, yönetmelikte belirtilen teknik ve idari şartlara aykırılık durumunda, belirlenen tutarlar üzerinden idari para cezası yaptırımıyla karşılaşabilecekler. İtiraz veya süreçle ilgili detaylı bilgi için Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı'nın ilgili birimlerine başvurulması gerekmektedir.

Ne değişti?

• Yönetmeliğin hukuki dayanağına 497 nci madde eklenerek mevzuat altyapısı güçlendirildi.
• 15 inci maddenin üçüncü fıkrasına aykırı durumlarda, tespit edilen her tren seferi için altyapı ve tren işletmecilerine ayrı ayrı 143.102 Türk lirası idari para cezası uygulanması kararlaştırıldı.
• 31 inci maddenin dördüncü fıkrasındaki şikâyet süreçlerinde, şikâyet sahibinin maddi zararının tespit edilmesi halinde altyapı veya tren işletmecisine 71.550 Türk lirası idari para cezası kesilmesi hükme bağlandı.

Kimleri ilgilendiriyor?

Bu düzenleme, Türkiye sınırları içerisinde demiryolu altyapısı işleten kurumları ve demiryolu taşımacılığı yapan tren işletmecilerini doğrudan ilgilendirmektedir.

Yürürlük

Yönetmelik, 17 Ekim 2026 tarihinde yayımı ile yürürlüğe girmiştir ve hükümleri Ulaştırma ve Altyapı Bakanı tarafından yürütülmektedir.

Çıkarılacak sonuç

Yapılan bu değişiklik, demiryolu taşımacılığında hizmet kalitesini artırmayı ve işletmecilerin kurallara uyumunu zorunlu kılmayı hedeflemektedir. Özellikle belirlenen yüksek tutarlı idari para cezaları, sektördeki operasyonel disiplinin artırılması adına caydırıcı bir mekanizma olarak kurgulanmıştır.

Sektör temsilcileri için bu gelişme, operasyonel süreçlerde hata payının azaltılması ve şikâyet yönetiminin daha titizlikle yürütülmesi gerektiğini göstermektedir. Mevzuata uyum sağlamayan işletmecilerin karşılaşacağı mali yükümlülükler, demiryolu ağındaki hizmet standartlarının korunması için kritik bir öneme sahiptir.

Muhtemel etkiler

Uygulanan yeni idari para cezası tutarları, demiryolu işletmecilerinin faaliyetlerini daha dikkatli planlamalarına yol açabilir. Özellikle sefer bazlı cezaların getirilmesi, işletmecilerin sefer planlamalarında ve altyapı erişim süreçlerinde daha yüksek bir hassasiyet göstermelerini sağlayabilir.

Ayrıca, şikâyet süreçlerine yönelik getirilen yaptırımlar, yolcu veya yük sahiplerinin haklarının korunması noktasında işletmeciler üzerinde daha fazla sorumluluk oluşturabilir. Bu durum, uzun vadede demiryolu taşımacılığında hizmet kalitesinin ve müşteri memnuniyetinin artmasına katkıda bulunabilir.